KHỞI ĐỘNG

Quan sát hình
đoán tên truyện

Sọ Dừa

Hình 1

TẤM CÁM

Hình 2

THẠCH
SANH

Hình 3

CÂY KHẾ

Hình 4

Tiết 23

Đọc mở rộng theo thể loại:
NON-BU VÀ HENG-BU
(Truyện cổ tích Hàn Quốc)

I. Trải nghiệm cùng văn bản
1. Đọc và tóm tắt văn bản
Câu chuyện kể về hai anh em Non-bu và Heng-Bu. Anh trai Non-bu tham
lam xấu tính còn em trai Heng-bu tốt bụng, hiền lành. Tuy bị người anh cướp hết
tài sản người cha để lại nhưng Heng-bu vẫn chăm chỉ làm ăn, thậm chí còn giúp
đỡ người khác. Trong một lần cứu chú chim nhạn non, gia đình Heng-bu được
đền ơn bằng hạt bầu. Khi trồng, cây bầu mang đến trân châu, hồng ngọc, tiền
vàng, tiền bạc. Người anh biết được sự tình đó, cố tình bắt trước người em nuôi
một đôi chim nhạn. Chờ mãi không được, Non-bu đã lôi một chú chim non bẻ
chân rồi băng bó lại, dặn dò nhớ trả ơn. Rồi con chim cũng quay lại ngậm một hạt
bầu. Người anh hớn hở trồng thế nhưng cứ bổ một quả bầu thì mọi tai họa ập đến,
trừng phạt người anh trai. Người anh trai trở nên nghèo đói. Khi Heng-bu nghe
tin vội chạy đến mời gia đình anh trai về chung sống với mình.

2. Tác phẩm
a. Thể loại:
Truyện cổ tích

b. Ngôi kể:
Người kể chuyện theo ngôi thứ ba

II. Suy ngẫm và phản hồi

1. Đặc điểm của truyện cổ tích trong văn bản

PHIẾU HỌC TẬP
Đặc điểm
- Cốt truyện
- Đề tài
- Kiểu nhân vật
- Phẩm chất nhân
vật
- Chủ đề
- Người kể chuyện
- Lời của người kể
chuyện và lời của
nhân vật

Biểu hiện

Biểu hiện

Đặc điểm
- Cốt truyện

- Đề tài

- Mở đầu theo motip “Ngày xưa”.
- Có chứa các yếu tố hoang đường, kì ảo:
+ Người em bổ quả bầu chứa trân trâu, hồng ngọc, tiền vàng, tiền bạc.
+ Người anh bổ quả bầu hiện ra tráng sĩ, bọn cướp, yêu tinh.
- Truyện được kể theo trình tự thời gian: Từ khi cha mất-> người anh giành tài
sản-> Heng- bu cứu giúp chim nhạn và được đền đáp-> Heng- bu giàu có->
Non-bu nổi lòng tham, làm việc ác và bị trừng phạt.
- Câu truyện kết thúc có hậu: Heng- bu trở nên giàu có, sung túc, Non-Bu nghèo
khó và suy sụp.

Kể về anh em trong gia đình

Đặc điểm

Biểu hiện

- Kiểu nhân vật

Kiểu nhân vật bất hạnh: Heng- bu bị giành hết tài sản, không được anh trai
giúp đỡ khi gặp khó khăn

- Phẩm chất nhân
vật

Thông qua các hành động, nhân vật bộc lộ các phẩm chất của mình:
- Heng-bu chăm chỉ siêng năng, cần cù, chăm sóc chim nhạn khi gãy chân,
cưu mang anh trai khi gặp nạn-> là con người hiền lành, tốt bụng, có tấm lòng
nhân hậu.
- Non- bu tranh giành tài sản của cha, bẻ gãy chân chim nhạn-> một con người
tham lam, tàn nhẫn, độc ác

- Chủ đề

Thể hiện ước mơ của người xưa về một xã hội công bằng, cái thiện chiến
thắng cái ác, người hiền lành sẽ được đền đáp xứng đáng, kẻ độc ác bị
trừng trị.

Đặc điểm
- Người kể

chuyện

- Lời của
người kể
chuyện và
lời của nhân
vật.

Biểu hiện
- Người kể chuyện ở ngôi thứ ba (người kể chuyện giấu mình)
Thể hiện rõ trong văn bản dùng để giới thiệu, miêu tả về con người,
sự vật, khung cảnh,..
Giới thiệu: “Ngày xưa, ở một làng quê nọ,...”, “ Thế rồi mùa đông
lạnh lẽo qua đi...”...
- Lời của nhân vật: Heng- bu, Non-bu, bọn yêu tinh.
+ Heng- bu: “Không có, không có đâu. Đi đi!”,...
+ Non- bu:...
+ Yêu tinh:...

- Cốt truyện:

+ Mở đầu theo motip “Ngày xưa”.
+ Có chứa các yếu tố hoang đường, kì ảo
+ Truyện được kể theo trình tự thời gian
- Đề tài: Kể về cuộc sống của hai anh em trong gia đình
- Kiểu nhân vật: Kiểu nhân vật bất hạnh
- Phẩm chất nhân vật: Được bộc lộ thông qua tính cách và hành động của
nhân vật.
+ Non-bu: là con người độc ác, tham lam, tàn nhẫn
+ Heng- bu: chăm chỉ, hiền lành, tốt bụng, có tấm lòng nhân hậu
- Chủ đề: Thể hiện ước mơ về một xã hội công bằng, cái thiện chiến thắng cái
ác, người hiền lành sẽ được đền đáp xứng đáng, kẻ độc ác bị trừng trị.
- Người kể chuyện: Người kể chuyện ở ngôi thứ ba ( người kể chuyện giấu
mình

- Lời của người kể chuyện và lời của nhân vật.

2. Bài học
- Biết yêu thương, chia sẻ, giúp đỡ người khác, sống hiền lành, thiện
lương, không lam tham.
- Bao dung, vị tha cho những lỗi lầm của người khác.

3. Tổng kết
a. Nghệ thuật
- Xây dựng các chi tiết kì ảo, hoang đường tạo nên sự hấp dẫn cho truyện
cổ tích.
- Xây dựng tuyến nhân vật đối lập, tương phản.
b. Nội dung:
Nhằm đề cao lòng nhân ái, sự yêu thương đùm bọc lẫn nhau, ca ngợi
vẻ đẹp bên trong con người, khẳng định niềm tin vào sự công bằng, giá
trị của lao động chân chính.

Luyện tập

CHUYẾN XE
THẦN TỐC
design by TRO GIANG
youtube.com/trogiang

Câu 1. Truyện Non-bu và Heng- bu thuộc thể loại nào?
A. Truyện cổ tích.
B. Truyện cười.
C. Truyện ngụ ngôn.
D. Truyện đồng thoại.

Đáp án: A

Câu 2. Chủ đề của truyện Non-bu và Heng-bu là gì?
A. Thể hiện ước mơ của nhân dân về một cuộc sống ấm no.
B. Nhân dân ca ngợi trí tuệ dân gian.
C. Người tốt sẽ có cuộc sống hạnh phúc.
D. Thể hiện ước mơ của nhân dân về một xã hội công bằng, cái
thiện chiến thắng cái ác.

Đáp án: D

Câu 3: Ý kiến nào không đúng khi nói về Heng-bu?
A. Heng-bu là người em út trong gia đình.
B. Heng-bu là người hiền lành, tốt bụng.
C. Người cha rất yêu thương và chia nhiều tài sản cho Heng-bu .
D. Nhờ cứu chim nhạn, Heng-bu được đền ơn và giàu có.

Đáp án: C

Câu 4: “Thế là mùa đông lạnh lẽo qua đi, mùa xuân ấp
áp đến. Có đôi chim nhạn từ đâu bay đến làm tổ dưới
mái hiên nhà Heng-bu, đẻ trứng và nuôi nấng chim
non.” là:
A. Lời người kể chuyện.
B. Lời nhân vật

Đáp án: A

Câu 5: “Non-bu bèn tức tốc chạy về nhà bảo vợ:
- Mình này chúng ta cũng mau mau đi bắt một con chim
nhạn thôi.”. Câu in đậm là:
A. Lời người kể chuyện.
B. Lời nhân vật.

Đáp án: B

Hoạt động
vận dụng

1. Hãy viết một đoạn văn 5-7 câu trình bày cảm
nghĩ của em về nhân vật Heng-bu.
Gợi ý:
- Em thích nhân vật nào?
- Nhân vật đó có phẩm chất gì?
- Em rút ra bài học gì cho bản thân mình?

2. Em hãy tìm sưu tầm một truyện cổ tích và hoàn thiện PHT sau:

Đặc điểm
a. Cốt truyện
b. Đề tài
c. Kiểu nhân vật
d. Phẩm chất nhân vật
e. Chủ đề
g. Người kể chuyện
f. Lời của người kể chuyện và lời
của nhân vật

Biểu hiện

Hoạt động vận dụng

Em rút ra được bài học gì
qua truyện cổ tích đó?

Chúc các em học bài
thật tốt!