BÁO CÁO BIỆN PHÁP
NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG TRONG CÔNG TÁC
GIẢNG DẠY
( Hội thi giáo viên dạy giỏi tỉnh cấp THCS năm 2020)

Họ tên giáo viên: Nguyễn Thạc Chúc
Đơn vị công tác: Giáo viên trường THCS Quỳnh Tân

Tên biện pháp: ỨNG DỤNG MÔ HÌNH MẠCH ĐIỆN TRONG THỰC TẾ VÀO
DẠY HỌC THỰC HÀNH CÔNG NGHỆ 9

Họ tên giáo viên: Nguyễn Thạc Chúc
Đơn vị công tác: Giáo viên trường THCS Quỳnh Tân

THỰC TRẠNG TRƯỚC KHI TIẾN HÀNH ÁP
DỤNG BIỆN PHÁP
a, Thực trạng: Học sinh lớp 9 có đặc điểm là học sinh cuối cấp THCS, là tiền đề chuẩn bị
bước vào bậc THPT, bậc học có tính chất định hướng nghề nghiệp cho người học; vì vậy
giáo dục Môn Công nghệ 9 góp phần phân luồng để một bộ phận sẽ đi vào lĩnh vực giáo
dục phổ thông, giáo dục dạy nghề hoặc số còn lại sẽ đi vào cuộc sống lao động.
Vì vậy, để tăng hiệu quả dạy học trong Môn Công nghệ 9, đặc biệt những mạch kiến
thức có liên quan đến mạng điện trong gia đình; những vấn đề mang tính thực hành cao
vừa rất cần trong cuộc sống của học sinh hàng ngày, cần áp dụng phương pháp dạy học
phù hợp, nhằm tích cực hóa hoạt động của người học vừa mang kiến thức đã học đi vào
cuộc sống nhằm hình thành kĩ năng và phẩm chất cho người học theo định hướng chương
trình giáo dục phổ thông mới.
Trên thực tế phần liên hệ của học sinh còn rất lúng túng, học sinh khó có thể tự lắp
đặt được các mạch điện phục vụ cho nhu cầu sinh hoạt của gia đình, chưa nói đến việc
khắc phục các sự cố đơn giản xảy ra trong quá trình sử dụng, mặc dầu xong chương trình
học sinh cũng đã được cung cấp các kiến thức về mạng điện trong gia đình.

b, Nguyên nhân:

Thiết bị được trang bị cho dạy thực hành một số đã không phù hợp
hoặc khác với thực tiễn cuộc sống hàng ngày của học sinh.

Về quy trình lắp mạng điện trong gia đình: Những kiến thức nền
tảng từ nguồn sách giáo khoa đề cập đến mạng điện lắp đặt kiểu nổi
trong khi đó 95% các gia đình hiện nay sử dụng mạng điện lắp đặt
kiểu ngầm, có ống luồn dây và các thiết bị lắp trên đó rất hiện đại,
đảm bảo an toàn cho con người và thiết bị sử dụng: Attomat chống
giật, ổ cắm có nắp che, không sử dụng cầu chì, công tắc dạng hạt…
Quá trình thực hành trên bảng điện rất khó để tích hợp các sự cố của
mạng điện để các em xử lý

SẢN PHẨM CỦA CÁC BÀI THỰC HÀNH

Bài7:Bài
6:Một
28:cầu
cắm,
một2tắc
công
tắcđiều
2khiển
cựckhiển
điều
khiển
đèn
Haichì,
cầumột
chì,ổ hai
công
2 cực
đèn 1quang
Bài
cầu
chì,
một
công
tắc
cực
điều
đèn2huỳnh

c, Yêu cầu cần giải quyết:
Học sinh thực hành vận dụng nguyên lí về lắp đặt mạch điện để lắp được các mạch
điện trong nhà phù hợp thực tiễn. Bên cạnh đó, học sinh có thể khắc phục được một số sự
cố thông thường trong quá trình hoạt động của mạch điện gia đình.

Sau nhiều lần tìm hiểu, tham khảo tôi xin mạnh dạn đề xuất giải pháp:
“ỨNG DỤNG MÔ HÌNH MẠCH ĐIỆN TRONG THỰC TẾ VÀO DẠY HỌC THỰC HÀNH CÔNG NGHỆ 9”

2. Mục tiêu.
Thực hiện được việc lắp đặt các mạch điện đơn giản trong gia đình và có thể tự khắc phục
được những sự cố xảy ra trong quá trình hoạt động của mạng điện đó.
Biệp pháp hướng tới giúp học sinh khắc phục được một số vấn đề như sau:

Lựa chọn được các thiết bị điện phù
hợp với nhu cầu lắp đặt.
Hiểu được qui trình khi tiến hành
lắp đặt một mạch điện
Lắp đặt được các mạch điện đơn
giản phục vụ cho nhu cầu sinh hoạt
Xử lý được một số tình huống hư
hỏng thường gặp trong quá trình
sử dụng mạng điện.
Tăng cường kĩ năng hoạt động
nhóm.

3. Nội dung, cách thức thực hiện.
- Nội dung:
Đưa các mạch điện có trong mạng điện gia đình phù hợp với các nội dung thực
hành có ở sách giáo khoa vào để học sinh được tiếp cận:
Bài 6: Mạch điện 2 cầu chì, một ổ cắm, một công tắc điều khiển 1 đèn
Bài 7: Mạch điện 1 cầu chì một công tắc điều khiển 1 đèn huỳnh quang
Bài 8: Mạch điện 2 cầu chì, 2 công tắc 2 cực điều khiển 2 đèn
Bài 9: Mạch điện 1 cầu chì, 2 công tắc 3 cực điều khiển 1 đèn
Các mạch điện đưa vào dưới dạng các mô hình, các mô hình này được thiết kế
giống với thực tế nhất.
- Cách thức tiến hành biện pháp: Phương pháp dạy học thực hành kết hợp với phương
pháp hoạt động góc.
+ GV chia nhóm, cử nhóm trưởng. Nêu yêu cầu và nội dung thực hành
+ GV hướng dẫn học sinh kiểm tra đồ dùng, dụng cụ, vật liệu, thiết bị (đã hướng dẫn
chuẩn bị ở tiết trước)
+ GV yêu cầu HS thực hành theo qui trình lắp đặt
+ GV theo dõi, uốn nắn
+ Nhận xét, tổng kết.

Mạch điện được lắp sẵn trên các tường của phòng thực hành ở
nhiều vị trí khác nhau

Với mô hình này học sinh có thể thực hành được tất cả 5 bài thực hành trong
chương trình công nghệ 9. Để thực hành các bài khác nhau giáo viên chỉ cần thay đổi
thiết bị điện, vật liệu (công tắc, ổ cắm, dây dẫn, bóng đèn, đui đèn…). Giáo viên có thể
lồng ghép các hư hỏng thường gặp để yêu cầu học sinh xử lý (trong trường hợp học
sinh hoàn thành bài thực hành sớm)

Qui trình thực hành trên mô hình
Bước 1: Nhận dụng cụ, vật liệu, thiết bị từ giáo viên, nhận vị trí thực hành.
Bước 2: Luồn dây điện vào ống luồn dây tới các vị trí cần thiết.
Bước 3: Nối dây vào các thiết bị điện (theo sơ đồ lắp đặt)
Bước 4: Các nhóm học sinh tự đánh giá kết quả làm được (đánh giá chéo nhau), giáo
viên kiểm tra lại rồi cho học sinh vận hành mạch điện.
Bước 5: Giáo viên nhận xét kết quả thực hành của các nhóm.

4. Hiệu quả
a. Mức độ phù hợp với đối tượng học sinh và thực tiễn nhà trường.
Đối với học sinh: Lứa tuổi học sinh lớp 9, là những học sinh có
nhu cầu được khám phá, trải nghiệm những điều thực tế. Thông qua các
tiết vận dụng thực hành mô hình mạch điện gia đình vào bài thực hành
trên phòng thí nghiệm mà học sinh nhận thức được ý nghĩa thiết thực của
môn Công nghệ với cuộc sống bản thân các em hơn. Từ đó, các em dần
yêu thích môn học, thích khám phá, tìm tòi, nghiên cứu.
Như vậy vận dụng mô hình thực tế trong dạy học thực hành đối
với các bài trong chương trình Công nghệ 9 là hoàn toàn phù hợp và có ý
nghĩa cả về mặt lý thuyết và thực tiễn đối với học sinh.
Đối với nhà trường: Trường có hệ thống các phòng thực hành
đủ rộng, đội ngũ giáo viên đủ trình độ và kinh nghiệm trong dạy học
thực hành. Mặt khác nhà trường tạo điều kiện tối đa cho giáo viên được
phát huy tính sáng tạo trong quá trình dạy học và tạo điều kiện cho học
sinh được trải nghiệm, khám phá và được thực hiện những vấn đề gần
gũi với cuộc sống của các em.

4. Hiệu quả
b. Mức độ đáp ứng yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra đánh
giá.
Định hướng về đổi mới Phương pháp dạy học trong dạy học Chương
trình môn Công nghệ là tích hợp, lồng ghép nội dung lí thuyết trong thực hành,
thảo luận.
Chú trọng dạy học trải nghiệm; vận dụng linh hoạt các phương pháp, kĩ
thuật dạy học và hình thức tổ chức, không gian hoạt động học tập, tạo cơ hội để
học sinh rèn luyện kĩ năng, vận dụng kiến thức thông qua các chủ đề, nội dung
thực tế vào thực hành, vận dụng kiến thức vào tình huống thực tế cuộc sống.
Phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của học sinh; tạo điều kiện
để học sinh chủ động tìm hiểu, mở rộng tri thức, tiếp tục phát triển các phẩm chất
và năng lực cần thiết của học sinh THCS

c. Kết quả cụ thể:
Tiến hành khảo sát thông qua các tiêu chí sau:
* Mức độ yêu thích của học sinh khi tham gia vào thực hành.
* Thiết kế mạch điện cho khu vực bàn giáo viên.
* Xử lý sự cố xảy ra trong quá trình hoạt động của mạch điện.

So sánh kết quả giữa 2 phương pháp

Hiệu quả của biện pháp trong việc nâng cao chất lượng công tác giảng dạy ở cơ sở

- Giúp học sinh tiếp cận được với các thiết bị hiện đại, giống như trong thực
tế để sau này các em khỏi bỡ ngỡ khi gặp trong đời sống.
- Kích thích tính sáng tạo của học sinh sau này các em có thể tự phục vụ nhu
cầu của mình trong cuộc sống về thiết kế mạch điện hoặc sử dụng để phục
vụ cho nhu cầu nghề nghiệp sau này.
- Tạo tiền đề tốt để các em có thể tham gia chương trình học nghề, thực hiện
tốt công tác phân luồng sau khi tốt nghiệp.
- Tăng cường kĩ năng làm việc theo nhóm vì để thực hiện được bài tập mà
giáo viên giao đòi hỏi học sinh phải biết kết hợp, phân chia công việc cho
từng thành viên trong nhóm của mình.

KẾ HOẠCH CẢI TIẾN, PHÁT TRIỂN BIỆN PHÁP ĐỂ NÂNG CAO CHẤT
LƯỢNG CÔNG TÁC GIẢNG DẠY TRONG THỜI GIAN TỚI

Trong năm học trước mới áp dụng thử nghiệm ở 3 lớp,
năm nay sẽ áp dụng cho cả khối để học sinh có thể thực
hành và tiếp xúc với các mạch điện cơ bản trong thực tế
mặt khác giáo viên có thể tạo ra các hư hỏng, các lỗi
thường gặp trên mô hình để học sinh tự tìm kiếm phương
án khắc phục, qua đó hình thành kĩ năng nghề nghiệp sau
này.
Có thể kết hợp với một số phần mềm thiết kế mạch
điện như: CADe MiSU, Crocodile Physics …. để học sinh
thiết kế trên máy tính xong rồi mới tiến hành thực hành
trên mô hình.





Những kĩ năng và năng lực được hình thành khi áp dụng biện pháp

Kĩ năng mà HS được
hình thành:
-Kĩ năng làm việc theo
nhóm.
-Kĩ năng sử dụng dụng
cụ
-Kĩ năng lắp đặt mạch
điện.
-Kĩ năng lao động nghề
nghiệp.

Thuận lợi:
- Phía nhà trường: Trường có phòng thực hành đủ rộng và trường luôn
khuyến khích giáo viên vận dụng các phương pháp, biện pháp nhằm tạo
hứng thú cho học sinh, giúp học sinh hình thành những phẩm chất và
năng lực tốt.
- Phía giáo viên: Nhiệt tình, giảng dạy đã nhiều năm
- Phía học sinh: Học sinh rất có hứng thú khi được tiếp cận với cái mới.
Khó khăn:
Ban đầu học sinh chưa quen với cách làm việc nên thời gian đầu đang
gặp nhiều khó khăn như (Nối dây vào các thiết bị điện, nối dây vào bóng
đèn (neon), đui đèn…)