•Đổ đầy nước vào một quả bóng cao su và buộc kín đầu bóng, khi
đó quả bóng căng lên. Nếu ấn tay vào quả bóng, ta có thể cảm nhận
được một lực đẩy tác dụng lên ngón tay hoặc nếu bóp quá mạnh
quả bóng có thể bị vỡ. Vì sao như vậy?

BÀI 17

Bài 8: ÁP SUẤT CHẤT LỎNG – BÌNH THÔNG NHAU
I. áp suất chất lỏng:
1.chất lỏng gây ra áp suất lên đáy bình ,thành bình và
các vật ở trong nó
Nếu khi đổ một chất lỏng vào trong bình thì chất
lỏng có gây áp suất lên bình không, nếu có thì áp
suất này có giống áp suất của chất rắn không?

P

Một chất lỏng
đựng trong bình
chứa có gây ra áp
suất lên đáy bình
không? Vì sao?

Một chất lỏng đựng
trong bình chứa có
gây ra áp suất lên
đáy bình vì nó có
trọng lượng.

Thí nghiệm 1
a. Dụng cụ thí nghiệm :
- Bình trụ thủy tinh
- Đĩa D tách rời
- Chậu trong đựng 1 lượng
nước

b. Tiến hành thí nghiệm :

D

c. Kết quả TN:
Khi nhấn bình sâu vào nước rồi
buông tay kéo sợi dây ra, đĩa D vẫn
không rời khỏi đáy kể cả khi quay
bình theo các phương khác nhau.
Chất lỏng gây ra áp suất theo
mọi hướng lên các vật đặt trong
nó.

Vì sao khi bóp ở giữa thì hai
đầu quả bóng ở hình 17.4 lại
căng tròn?

Khi bóp ở giữa thì hai
đầu quả bóng ở hình
17.4 lại căng tròn vì
chất lỏng dồn về hai
đầu và tác dụng lực lên
vỏ quả bóng làm nó
căng tròn.

Kết luận
Dựa vào các thí nghiệm trên, hãy chọn từ
thích hợp cho các ô trống trong kết luận sau
đây:

Chất lỏng không chỉ gây ra áp suất
thành
đáy …
lên ……....bình,
mà lên cả ……
trong lòng chất
bình và các vật ở …………….
lỏng.

2.sự truyền áp suất chất lỏng
• Nêu ví dụ về áp suất tác dụng vào chất lỏng được truyền đi
nguyên vẹn theo mọi hướng?
• Ví dụ về áp suất tác dụng vào chất lỏng được truyền đi nguyên
vẹn theo mọi hướng:
• - Trong một đường ống bơm nước, nếu tăng áp lực máy bơm lên
thì áp suất trong đường ống tăng mạnh làm lượng nước chảy vào
bồn nhanh đầy.
• - Máy thủy lực dùng trong các ngành công nghiệp: Khi tác dụng
một lực F1 lên pit – tông A, lực gây ra áp suất p lên chất lỏng.
Áp suất này được chất lỏng truyền nguyên vẹn đến pit – tông B
và gây ra lực F2 nâng pit – tông B. Tùy vào tiết diện của các pit
– tông mà lực nâng có thể lớn hơn nhiều lần lực tác dụng, giúp
ta có thể dùng lực của tay nâng được cả chiếc ô tô.

II.áp suất chất khí :

1. Áp suất khí quyển
Thí nghiệm 2:
Cắm một ống thuỷ tinh ngập trong nước,
rồi lấy ngón tay bịt kín đầu phía trên và kéo
ống ra khỏi nước.

Nước có chảy ra khỏi ống không? Tại
sao?
Trả lời

Áp
suất
nước
và áp
suất
không
khí

???
Áp suất khí quyển

Nước không chảy ra. Vì áp suất của nước
trong ống cộng với áp suất của không khí
trong ống nhỏ hơn hoặc bằng áp suất của
không khí bên ngoài tác dụng vào nước từ
dưới lên.

Cắm một ống thuỷ tinh ngập trong nước,
rồi lấy ngón tay bịt kín đầu phía trên và kéo
ống ra khỏi nước.
Nếu bỏ ngón tay bịt đầu trên của ống thì xảy
ra hiện tượng gì? Giải thích tại sao?
Trả lời
Nước sẽ chảy ra khỏi ống. Vì khi bỏ ngón tay
bịt đầu trên của ống thì khí trong ống thông
với khí quyển, áp suất khí quyển bên trên cộng
với áp suất của cột nước lớn hơn áp suất khí
quyển bên dưới ống.

Áp suất khí quyển

Không khí có tác dụng áp suất
lên thành bình và lên các vật
ở trong nó giống như chất
lỏng không?

Không khí có tác dụng áp suất
lên thành bình và lên các vật
ở trong nó giống như chất
lỏng vì không khí có trọng
lượng và chiếm toàn bộ thể
tích của không gian chứa.

Nêu ví dụ thực tế chứng tỏ sự tồn tại của áp
suất khí quyển.

Ví dụ thực tế chứng tỏ sự tồn tại của áp suất khí quyển:
- Càng lên cao áp suất khí quyển càng giảm nên khi leo núi cao áp
suất tác dụng vào cơ thể con người ở bên ngoài và bên trong không
cân bằng. Sự thay đổi này xảy ra đột ngột, cơ thể con người chưa kịp
thích nghi nên người ta cảm thấy choáng váng khó chịu.
- Dùng một ống nhựa nhỏ có thể hút nước từ cốc nước vào miệng. Vì
cắm ống hút vào trong cốc nước, bên trong và bên ngoài của ống hút
đều tiếp xúc với không khí, đều chịu tác động của áp suất khí quyển,
và áp suất khí quyển bên trong, bên ngoài bằng nhau. Khi chúng ta
hút thì không khí trong ống bị chúng ta hút đi, trong ống không còn
không khí, áp suất tác động lên mặt nước bên trong ống hút nhỏ hơn
áp suất tác động lên mặt nước bên ngoài ống hút. Do đó áp suất khí
quyển bên ngoài ép nước chui vào ống hút, làm cho mặt nước trong
ống hút dâng cao lên.

Tính áp lực do khí quyển tác dụng
lên một mặt bàn có kích thước 60
cm x 120 cm. Để tạo ra một áp lực
tương tự, ta phải đặt lên mặt bàn
một vật có khối lượng bao nhiêu?

Ta có: Áp lực trên một đơn vị diện tích là 1 N trên
1 m².
Diện tích của mặt bàn là: 60 . 120 = 7200 cm2 =
0,72 m2
Vậy áp lực do khí quyển tác dụng lên một mặt
bàn có kích thước 60 cm x 120 cm là 0,72 N.
Để tạo ra một áp lực tương tự, ta phải đặt lên mặt
bàn một vật có khối lượng là
m=P/10=F/10=0,72/10=0,072kg=72g

Năm 1654 Ghê-rich, thị trưởng thành phố Mác-đơ-buốc của Đức
đã làm thì nghiệm sau:
Ông lấy hai bán cầu bằng đồng rỗng đường kính khoảng 30cm,
mép được mài nhẵn, úp chặt vào nhau sao cho không khí không lọt
vào được. Sau đó ông dùng máy bơm rút không khí bên trong quả
cầu ra ngoài qua một van gắn vào đầu một bán cầu rồi đóng van
lại. Người ta phải dùng 2 đàn ngựa mỗi đàn 8 con mà không kéo
được hai bán cầu rời ra.

Hai bán cầu

Miếng lót

Hai đàn ngựa mỗi đàn 8 con mà cũng không kéo được hai
bán cầu rời ra.

Rút
hết
không
khí
Rút hết không khí trong
trong
quảra cầu
thì
quả cầu
thì ápra
suất
áp
suất
trong
quảtrong
cầu sẽquả
bằngcầu
bao
bằng 0 nhiêu?

Vỏ quả cầu chịu tác
Vỏ quả cầu chịu tác
dụng của áp suất
dụng của áp suất khí
khí quyển từ mọi
quyển töø moïi phía
phía
hai bán
làm
hai làm
bán cầu
ép
cầu
như
nào với
chặt
vàothế
nhau.
nhau?

* MỞ RỘNG:
Vì khi tàu lặn sâu dưới mặt nước, áp suất do nước
biển gây ra lên đến hàng nghìn N/m2, nếu vỏ tàu không
Tại sao vỏ tàu ngầm phải
đủ dày và vững chắc thì tàu sẽ bị bẹp dúm theo mọi
làm bằng
thép dày?
phương

* MỞ RỘNG:

SỬ DỤNG CHẤT NỔ ĐÁNH BẮT CÁ TRÊN SÔNG

Cá chết hàng loạt do chất nổ

Cá chết hàng loạt do chất nổ

- Học bài và làm bài tập chủ đề 3.
- Đọc trước phần: lực có thể làm quay vật