CHÀO MỪNG CÁC EM ĐẾN VỚI
MÔN HỌC LỊCH SỬ!

TRÒ CHƠI NHÀ SỬ HỌC THÔNG THÁI
Luật chơi: Chia lớp thành 2 đội.
• Đoán tên các nhân vật lịch sử thông qua đoạn thông
tin được đưa ra.
• Đội nào có câu trả lời đúng và nhanh nhất, đó là đội
chiến thắng.

1 2 3 4

Ru-dơ-ven.
ÔNG
LÀ AI?
Tổng thống thứ 32 của Hoa

Trở thành nhân vật trung

Thực hiện chương

Kỳ từ năm 1933 cho đến

tâm trong các sự kiện thế

trình nghị sự nội địa

khi qua đời (năm 1945).

giới vào nửa đầu TK XX.

New Deal nhằm đối

Thành viên Đảng Dân chủ,
là tổng thống duy nhất
trong lịch sử Hoa Kỳ đã
đắc cử 4 nhiệm kỳ liên tiếp

phó với cuộc khủng
Đã chỉ đạo chính phủ liên

hoảng kinh tế tồi tệ

bang trong phần lớn thời kì

nhất trong lịch sử

Đại khủng hoảng

Hoa Kỳ.

1 2 3 4
TT Mỹ: Ru-dơven.

ÔNG
G. Xta-lin.
LÀ AI?
Nhà hoạt động chính trị,
nhà lãnh đạo Đảng Cộng
sản và Nhà nước Liên Xô.

Tổng Bí thư Đảng Cộng sản
Liên Xô (1922 - 1953).

Giải phóng nhiều
nước ở Trung và
Đông Âu dẫn tới sự

Dưới sự lãnh đạo của ông và ĐCS Liên Xô, nhân dân đã

thành lập hệ thống

giành thắng lợi trong cuộc chiến tranh giữ nước,

xã hội chủ nghĩa.

chống phát xít Đức (1941 – 1945)

2 3 4
Tổng thống Mỹ:
Ru-dơ-ven.

Tổng bí thư ĐCS
Liên Xô: G. Xtalin.

He-ri
S.Tru-man.
ÔNG
LÀ AI?
Tổng thống thứ 33 của Hoa Kỳ
(1945 – 1953).

Thực hiện Kế hoạch Mác-san,
tái thiết nền kinh tế Tây Âu,
sáng lập NATO.

12/3/1947, ông đọc diễn văn trước Quốc hội, chính thức phát động
Chiến tranh lạnh chống Liên Xô.

3 4
TT Mỹ: Ru-dơven.

TBT ĐCS Liên
Xô: G. Xta-lin.

TT Mỹ: He-ri
S.Tru-man.

Goóc-ba-chốp.
ÔNG LÀ AI?
Là một trong những nhân vật cực kì có sức ảnh hưởng
nửa sau TK XX.

Được phương Tây
khen ngợi vì vai trò
mấu chốt trong việc
chấm dứt Chiến

Có vai trò đối với sự sụp đổ của các chính quyền theo

tranh lạnh, mở ra

chủ nghĩa Mác – Lê-nin ở Đông và Trung Âu, dẫn đến

một thời kì chính trị

sự thống nhất nước Đức.

mới ở Liên Xô.

4
Tổng thống Mỹ:
Ru-dơ-ven.

Tổng bí thư Đảng
cộng sản Liên Xô:
G. Xta-lin.

Tổng thống Mỹ:
He-ri S.Tru-man.

Tổng thống đầu
tiên của Liên Xô:
Goóc-ba-chốp.

CHƯƠNG 3: THẾ GIỚI
TỪ NĂM 1945 ĐẾN NĂM 1991

BÀI 9:
CHIẾN TRANH LẠNH
(1947 – 1989)

U. Sớc-sin (Anh), Ru-dơ-ven (Mỹ), Xta-lin (Liên Xô) ở I-an-ta năm 1945

NỘI DUNG BÀI HỌC

01

02

Nguyên nhân dẫn đến

Biểu hiện và hậu quả

Chiến tranh lạnh

của Chiến tranh lạnh

01
NGUYÊN NHÂN
DẪN ĐẾN
CHIẾN TRANH LẠNH

• Sau khi Chiến tranh thế giới thứ hai kết thúc, Mỹ và Liên Xô
bước ra khỏi cuộc chiến với tư cách là những quốc gia mạnh
nhất thế giới.
• Năm 1945 – 1947, hai nước vẫn cố duy trì mối quan hệ hợp
tác thời chiến.

• Tuy nhiên, giữa hai nước ngày càng nảy sinh nhiều bất đồng
trong quá trình giải quyết những hậu quả của cuộc chiến.

Sự đối lập

THẢO LUẬN CẶP ĐÔI

Khai thác tư liệu 9.2, mục
Nhân vật lịch sử, thông tin
mục 1 SGK tr.44, 45 và
hoàn thành Phiếu học tập
số 1.

Hình 9.2. Ngày 26/6/1963, Tổng thống Mỹ Giôn Ph. Ken-nơ-đi
(John F.Kennedy) quan sát Đông Béc-lin từ bức tường phía
Tây Béc-lin. Bức tường chia cắt Béc-lin là biểu tượng của
cuộc đối đầu giữa Mỹ và Liên Xô trong Chiến tranh lạnh.

TƯ LIỆU 1: “Theo Tru-man, các
nước Đông Âu “vừa mới bị cộng
sản thôn tính”… Vì vậy, Mỹ phải
đứng ra “đảm nhiệm sứ mạng lãnh
đạo thế giới tự do”… chống lại
“sự đe dọa” của chủ nghĩa cộng
sản, chống lại sự “bành trướng”
của Liên Xô.”.
(Nguyễn Anh Thái (Chủ biên), Lịch sử thế giới
hiện đại từ 1945 đến 1995, Quyển A, NXB Đại
học Quốc gia Hà Nội, 1999, tr.34)

Tổng thống Tru-man đọc diễn văn

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN CHIẾN TRANH LẠNH
Mỹ
Quan điểm giải quyết
hậu quả chiến tranh
Động thái của Mỹ và
phản ánh của Liên Xô
trong năm 1947

Liên Xô

Quan điểm
giải quyết
hậu quả
chiến tranh

Mỹ

Liên Xô

Cùng với Anh, chủ trương

Hỗ trợ các đảng cộng sản nắm

chia cắt Đức thành hai nước

quyền ở các nước Đông Âu.

riêng biệt.
→ Phản ứng của Liên Xô:
chống lại.

→ Phản ứng của Mỹ: chống lại.

Mỹ

Liên Xô

Động thái

T3/1947, Tổng thống S.Tru-

T9/1947, Giờ-đa-nốp tuyên bố

của Mỹ và

man công bố quan điểm

thế giới chia thành 2 phe:

phản ánh

chống lại chủ nghĩa cộng sản.

• Phe đế quốc chủ nghĩa do

của Liên Xô → Chính sách đối đầu với
trong năm
Liên Xô của Mỹ.
1947

Mỹ lãnh đạo.
• Phe xã hội chủ nghĩa do
Liên Xô làm trụ cột.

Sự lo ngại của Mỹ

Mỹ lo ngại sự phát triển
của chủ nghĩa xã hội,
ảnh hưởng của Liên Xô
trên thế giới.

Thực hiện chính
sách ngăn chặn,
bao vây, cô lặp
Liên Xô.

Em có nhận xét gì về mục đích phát động
Chiến tranh lạnh của Mỹ?
Bao
vây

Cô lập

Tiêu
diệt

Liên Xô và nhà nước
xã hội chủ nghĩa.

1. Nguyên nhân dẫn đến Chiến tranh lạnh
Mỹ
- Cùng với Anh, chủ trương
chia cắt Đức thành hai nước
riêng biệt.
- Tháng 3/1947, Tổng thống
Hen-ri S.Tru-man công bố quan
điểm chống lại chủ nghĩa cộng
sản.
→ Chính sách đối đầu với Liên
Xô của Mỹ.

Liên Xô
- Hỗ trợ các đảng cộng sản nắm quyền
ở các nước Đông Âu.
- Tháng 9/1947, Giờ-đa-nốp chính
thức tuyên bố thế giới chia thành hai
phe:
+ Phe đế quốc chủ nghĩa do Mỹ lãnh
đạo.
+ Phe xã hội chủ nghĩa do Liên Xô làm
trụ cột.

→ Chiến tranh lạnh: Mỹ tiến hành chính sách thù địch về mọi mặt chống Liên Xô và các
nước XHCN với hai hệ thốngTBCN và XHCN trên các biểu hiện: thành lập liên minh
kinh tế, quân sự và các cuộc chiến tranh cục bộ.

02
BIỂU HIỆN VÀ
HẬU QUẢ CỦA
CHIẾN TRANH LẠNH

Khai thác tư liệu 9.3 – 9.5, mục
THẢO LUẬN NHÓM

Em có biết, thông tin mục 2
SGK tr.46, 47 và hoàn thành
Phiếu học tập số 2.

Nhóm 1, 2:
Tìm hiểu sự
bắt đầu của
Chiến
tranh
lạnh

Nhóm 3, 4:
Tìm hiểu biểu
hiện của Chiến
tranh lạnh

Nhóm 5, 6: Tìm
hiểu hậu quả của
Chiến tranh lạnh

9.3. Chuyến hàng đầu tiên chở đường vào

9.5 Một bé gái cõng em, lê bước qua

nước Anh theo kế hoạch Mác-san

chiếc xe tăng M26 của quân đội Mỹ tại

Kế hoạch Mác-san thực hiện trong 3 năm bắt đầu

Heng-chu, Hàn Quốc vào T6/1951

từ năm 1948. Mỹ tài trợ cho nước Tây Âu 13,3 tỉ

Cuộc chiến tranh Triều Tiên đã dẫn đến cái chết

đô la, Anh là nước nhận nhiều nhất.

của 3 triệu người chỉ trong vòng 3 năm.

Tổng thống H.

Mỹ trực tiếp

Tru-man phát động - Khối quân sự
NATO ra đời.
Chiến tranh lạnh.
- Nước Đức chia

đưa quân đội
Khối quân sự

Mỹ thực hiện thành hai nước.

Vác-sa-va ra

kế hoạch

Chiến tranh

đời.

Mác-san.

Triều Tiên.

1947

1948

1949

1950

xâm lược Việt Nam.
- Bức tường Béc-lin sụp đổ.
- Mỹ và Liên Xô tuyên bố

Khủng hoảng
tên lửa ở Cu-ba.

1955

1962

kết thúc Chiến tranh lạnh
tại Man-ta.

1965

9.4. Các sự kiện quan trọng trong Chiến tranh lạnh

1989

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2

Biểu hiện

Sự thành lập các

Sự thành lập các

Các cuộc chiến

liên minh kinh tế

liên minh quân sự

tranh cục bộ

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
2. Biểu hiện
Biểu hiện
Sự thành lập các
liên minh kinh tế.
Sự thành lập các
liên minh quân sự.
Các cuộc chiến tranh
cục bộ.

Mỹ

Liên Xô

1. Bắt đầu Chiến tranh lạnh
Tháng 3/1947, Tổng thống Hen-ri S.Tru-man công bố quan điểm chống lại
chủ nghĩa cộng sản.

Biểu hiện

Mỹ

Sự thành lập -Thực
các liên minh hoạch
kinh tế.

Liên Xô

hiện

Kế

Mác-san

-Lập Hội đồng Tương trợ
Kinh tế (SEV) (1949).

(1948).

-Viện trợ cho Đông Âu.

-Viện trợ cho Nhật

-2/1950:

Bản.

tương trợ Xô – Trung .

kí

hiệp

định

Logo và áp phích của
Kế hoạch Mác-san

Cờ và logo của Hội đồng Tương trợ Kinh tế

TƯ LIỆU 2: Biểu hiện của Chiến tranh lạnh

Ngoại trưởng Mỹ - Mác-san

Mỹ đưa ra kế hoạch phục hưng
Châu Âu (Kế hoạch Mác-san)

Kế hoạch Marshal cung cấp
cho các quốc gia những thiết
bị nông nghiệp rất cần thiết.

Các quan chức Anh đang chờ
chuyển hàng đường đầu tiên từ
vùng Caribe được chuyển đến
Anh theo kế hoạch Marshal.

Viện trợ của Hoa Kỳ cho Hy
Lạp theo kế hoạch Marshal.

Tái thiết ở Đức, khoảng năm 1948. Biển
báo trên tường ghi “Chương trình khẩn
cấp Berlin với sự hỗ trợ củ kế hoạch
Marshal.

Biểu hiện

Mỹ

Sự thành lập các liên Thành lập tổ chức
minh quân sự.

NATO .

Liên Xô

Biểu hiện

Mỹ

Liên Xô

Sự thành lập các liên Thành lậptổ chức

Thành lập tổ chức

minh quân sự.

Vác-sa-va .

NATO .

Tem của Liên Xô kỷ niệm
20 năm thành lập Hiệp ước
Vác-sa-va (năm 1975)

Dinh Tổng thống tại Vác-sa-va, Ba Lan,
nơi Hiệp ước Vác-sa-va được thành lập
và ký kết vào ngày 14/5/1955.

Biểu hiện

Mỹ

Liên Xô

Các cuộc chiến tranh

Khu vực Đông Nam Á, Đông Bắc Á,

cục bộ

Trung Đông.

Em hãy liên hệ, vận dụng, sử dụng thiết bị có kết
nối Internet và thực hiện nhiệm vụ :
Tìm hiểu về sự đối đầu giữa hai khối trong các
cuộc xung đột cục bộ .