PPT 模板 http://www.1ppt.com/moban/

Khởi động

Xoan Vũ 0983110407

ONG TÌM CHỮ

- Có 3 từ khóa được ẩn trong ma
trận ô chữ.
- Mỗi nhóm có thời gian tối đa 3p
để tìm ra những từ khóa ấy.
- Nhóm tìm ra từ khóa trước tiên
sẽ nhận được 1 phần thưởng đặc
biệt.

R
O
I
X
T
X
A
U
V
E
V
F
L
Y
C
Ô
N
G
L
Í

N
I
N
L
L
F
J
L
P
Q
F
Z
T
I
J
U
D
T
D
N

E
C
S
E
D
B
B
A
I
C
M
W
T
T
M
C
Z
P
Q
I

V
H
B
V
M
K
T
K
P
C
O
V
C
A
T
X
Y
F
R
S

D
O
D
G
M
G
J
F
D
U
O
L
Z
Z
Q
Q
M
K
W
U

B
P
U
C
Y
U
K
D
T
R
N
R
G
J
Z
X
C
V
J
G

H
V
R
U
J
T
O
C
D
K
H
N
G
R
C
R
Q
F
Y
K

G
G
E
N
V
W
B
G
B
V
U
G
G
A
O
G
P
J
H
G

S
M
B
O
Ă
K
Z
Q
L
E
K
L
G
D
U
R
A
Á
X
M

Z
V
V
D
N
P
W
E
Q
A
U
D
K
V
I
N
T
Q
G
B

W
W
O
O
B
H
H
F
K
V
Y
V
B
F
D
V
W
Z
D
J

I
I
G
T
Ả
D
E
X
Q
V
H
W
V
E
Ọ
T
Y
V
D
M

S
F
F
V
N
E
A
F
B
E
S
G
R
N
N
V
P
J
S
W

D
H
Y
V
V
F
D
X
V
N
U
K
G
M
Z
E
V
Z
Q
R

K
R
A
M
Ă
E
F
D
K
Z
Y
E
Q
V
D
V
B
L
H
Y

C
C
X
Q
N
R
Q
J
A
K
V
J
Z
O
R
Z
K
T
H
I

O
A
I
P
H
U
Y
K
M
C
O
S
A
I
F
F
B
V
H
L

Z
D
F
K
Ọ
Q
U
H
U
O
Z
B
C
Y
Y
C
E
I
U
E

O
Q
F
Q
C
Q
T
Q
C
K
F
W
D
S
R
E
K
D
H
L

Q
K
Y
T
H
Y
M
Q
T
I
S
A
K
S
P
C
J
K
F
J

Xoan Vũ 0983110407

ONG TÌM CHỮ

- Có 3 từ khóa được ẩn trong ma
trận ô chữ.
- Mỗi nhóm có thời gian tối đa 3p
để tìm ra những từ khóa ấy.
- Nhóm tìm ra từ khóa trước tiên
sẽ nhận được 1 phần thưởng đặc
biệt.

R
O
I
X
T
X
A
U
V
E
V
F
L
Y
C
Ô
N
G
L
Í

N
I
N
L
L
F
J
L
P
Q
F
Z
T
I
J
U
D
T
D
N

E
C
S
E
D
B
B
A
I
C
M
W
T
T
M
C
Z
P
Q
I

V
H
B
V
M
K
T
K
P
C
O
V
C
A
T
X
Y
F
R
S

D
O
D
G
M
G
J
F
D
U
O
L
Z
Z
Q
Q
M
K
W
U

B
P
U
C
Y
U
K
D
T
R
N
R
G
J
Z
X
C
V
J
G

H
V
R
U
J
T
O
C
D
K
H
N
G
R
C
R
Q
F
Y
K

G
G
E
N
V
W
B
G
B
V
U
G
G
A
O
G
P
J
H
G

S
M
B
O
Ă
K
Z
Q
L
E
K
L
G
D
U
R
A
Á
X
M

Z
V
V
D
N
P
W
E
Q
A
U
D
K
V
I
N
T
Q
G
B

W
W
O
O
B
H
H
F
K
V
Y
V
B
F
D
V
W
Z
D
J

I
I
G
T
Ả
D
E
X
Q
V
H
W
V
E
Ọ
T
Y
V
D
M

S
F
F
V
N
E
A
F
B
E
S
G
R
N
N
V
P
J
S
W

D
H
Y
V
V
F
D
X
V
N
U
K
G
M
Z
E
V
Z
Q
R

K
R
A
M
Ă
E
F
D
K
Z
Y
E
Q
V
D
V
B
L
H
Y

C
C
X
Q
N
R
Q
J
A
K
V
J
Z
O
R
Z
K
T
H
I

O
A
I
P
H
U
Y
K
M
C
O
S
A
I
F
F
B
V
H
L

Z
D
F
K
Ọ
Q
U
H
U
O
Z
B
C
Y
Y
C
E
I
U
E

O
Q
F
Q
C
Q
T
Q
C
K
F
W
D
S
R
E
K
D
H
L

Q
K
Y
T
H
Y
M
Q
T
I
S
A
K
S
P
C
J
K
F
J

Xoan Vũ 0983110407

Bài 5.
KHÁT VỌNG CÔNG LÍ
(Truyện thơ Nôm)

Xoan Vũ 0983110407

TRI THỨC ĐỌC HIỂU

Xoan Vũ 0983110407

1. Đôi nét về lịch sử văn học Việt Nam
Văn học Việt Nam
Văn học dân gian

Văn học viết

Đa dạng về thể loại:
- Tự tự (thần thoại, sử thi,
truyện cổ tích, truyện
cười, truyện ngụ ngôn…)
- Trữ tình (ca dao, dân
ca).
- Lời nói dân gian (tục
ngữ, câu đố…)…

Gồm 3 bộ phận (văn học chữ Hán, văn học chữ Nôm, văn học
chữ Quốc ngữ)
- Ba bộ phận văn học này tùy vào bối cảnh lịch sử xã hội và hoàn
cảnh sáng tác mà thiên về nội dung yêu nước, tự hào dân tộc
hoặc thiên về nội dung nhân đạo.
+ VH chữ Hán các thể loại tự sự đều được viết bằng văn xuôi.
+ VH chữ Nôm (thơ trữ tình, truyện) đều được viết bằng văn vần.
+ VH chữ Hán, chữ Nôm coi trọng tính quy phạm, vẻ đẹp mực
thước, cao nhã, ưa chuộng sử dụng điển tích, điển cố… VH chữ
Quốc ngữ lại đề cao cái đẹp độc đáo, muôn màu muôn vẻ và tinh
thần tự do sáng tạo của nhà văn, nhà thơ.
Xoan Vũ 0983110407

2. Truyện thơ Nôm

Khái niệm: Là thể loại tự sự bằng văn vần (chủ yếu được viết theo thể thơ lục bát) và viết bằng chữ
Nôm, ra đời từ thế kỷ XVII, phát triển mạnh vào cuối thế kỷ XVIII và thế kỷ XIX. Đặc điểm nổi bật
của truyện thơ Nôm là sự kết hợp với tự sự và trữ tình.
Phân - Xét theo thể thơ: chủ yếu viết Add
theo title
thể thơ lục bát.
loại
Xét về ngôn ngữ và đặc điểm nghệ thuật: TTN bình dân, TTN bác học.
- Xét theo tác giả: TTN khuyết danh, TTN hữu danh.
Cốt
- Thường theo một trong hai mô hình gặp gỡ (hội ngộ) - tai biến (lưu lạc) - đoàn tụ (đoàn
truyện viên), ví dụ như Truyện Kiều, Truyện Lục Vân Tiên, … hoặc mô hình nhân - quả (ở hiền
gặp lành, ở ác gặp dữ), ví dụ như Quan Âm Thị Kính, Thạch Sanh.

Nhân - Thường chia thành hai tuyến: nhân vật chính diện và nhân vật phản diện. Nhân vật chính
Add title
vật thường được xây dựng theo khuôn mẫu như: chàng trai tài giỏi, nghĩa hiệp, cô gái xinh đẹp,
nết na,… Trong các truyện thơ Nôm mô phỏng truyện cổ tích thần kỳ còn có những nhân vật
kỳ ảo như đồ vật hay loài vật thần kỳ. Đặc điểm, tính cách của nhân vật trong truyện thơ
Nôm cũng thường được thể hiện qua hành động, ngôn ngữ, tâm trạng, cảm xúc.

Lời
thoại

- Là lời của nhân vật, gồm đối thoại (là lời của nhân vật nói với nhau) và độc thoại (thường
là những lời thoại bộc lộ cảm xúc, tâm trạng còn gọi là “độc thoại nội tâm”).
Xoan Vũ 0983110407

Em nghĩ gì về những người sẵn
sàng giúp người khác trong cơn
hoạn nạn?

Xoan Vũ 0983110407

Văn bản 1.
LỤC VÂN TIÊN CỨU
KIỀU NGUYỆT NGA
(Nguyễn Đình Chiểu)

Xoan Vũ 0983110407

- Nguyễn Đình Chiểu (1822-1888), xuất
thân trong gia đình nhà Nho.
- 1843, đỗ tú tài  1846, ra Huế học  mẹ
mất  bỏ thi về chịu tang  bị mù, bị bội
ước, cửa nhà sa sút.
- Về Gia Định mở trường dạy học, bốc
thuốc, làm thơ.
- Pháp đánh vào Gia Định, ông về Ba Tri và
hết lòng với nước, với dân cho đến hơi thở
cuối cùng.
Xoan Vũ 0983110407

- Nhà thơ, nhà giáo, thầy thuốc.
- Một tấm gương sáng cao đẹp về nhân cách,
nghị lực và ý chí,
- Con người có lòng yêu nước, thương dân
cùng thái độ kiên trung, bất khuất trước kẻ thù.

Xoan Vũ 0983110407

Truyện Lục Vân Tiên thuộc bộ phận
nào trong lịch sử văn học Việt Nam?
Truyện Lục Vân Tiên thuộc bộ phận
văn học chữ Nôm.

Xoan Vũ 0983110407

Sắp xếp các sự việc sau theo đúng trật tự
1. Lục Vân tiên là một chàng trai tuấn tú, văn võ song toàn.
2. Vân Tiên kết bạn với Tử Trực, Trịnh Hâm và Bùi Kiệm. Trước
khi vào trường thi, Vân Tiên hay tin mẹ mất và vội về quê chịu
tang. Vì khóc thương mẹ nên chàng bị mù cả hai mắt.
3. Trịnh Hâm đẩy chàng xuống sông và may mắn thay Vân Tiên
được con giao long và ngư ông cứu. Chàng trở lại nhà Võ Công
nhưng vị hắt hủi và bỏ vào hang sâu. Lúc này chàng được ông
Tiều cứu ra và gặp lại người bạn nghĩa hiệp là Hớn Minh.
4. Trên đường từ trên núi học đạo về kinh ứng thi thì Vân Tiên đã
đánh bại bọn cướp Phong Lai và cứu được một thiếu nữ đó chính
là Kiều Nguyệt Nga. Chàng kết bạn với Hớn Minh.
5. Chàng thi đỗ Trạng Nguyên và dẹp yên giặc Ô Qua. Trên đường chiến
thắng trở về chàng gặp lại Kiều Nguyệt Nga và nên duyên vợ chồng.
Xoan Vũ 0983110407

Sắp xếp các sự việc sau theo đúng trật tự
1. Lục Vân tiên là một chàng trai tuấn tú, văn võ song toàn.
4. Trên đường từ trên núi học đạo về kinh ứng thi thì Vân Tiên đã
đánh bại bọn cướp Phong Lai và cứu được một thiếu nữ đó chính
là Kiều Nguyệt Nga. Chàng kết bạn với Hớn Minh.
2. Vân Tiên kết bạn với Tử Trực, Trịnh Hâm và Bùi Kiệm.
Trước khi vào trường thi, Vân Tiên hay tin mẹ mất và vội về
quê chịu tang. Vì khóc thương mẹ nên chàng bị mù cả hai mắt.
3. Trịnh Hâm đẩy chàng xuống sông và may mắn thay Vân Tiên
được con giao long và ngư ông cứu. Chàng trở lại nhà Võ Công
nhưng vị hắt hủi và bỏ vào hang sâu. Lúc này chàng được ông
Tiều cứu ra và gặp lại người bạn nghĩa hiệp là Hớn Minh.
5. Chàng thi đỗ Trạng Nguyên và dẹp yên giặc Ô Qua. Trên đường chiến
thắng trở về chàng gặp lại Kiều Nguyệt Nga và nên duyên vợ chồng.
Xoan Vũ 0983110407

I. Trải nghiệm cùng văn bản

Xoan Vũ 0983110407

I. Trải nghiệm cùng văn bản
1. Đọc văn bản
2. Kĩ năng tưởng tượng, suy luận
Tưởng tượng
1. Em hình dung ra sao về
cảnh “tả đột hứu xung' của
Vân Tiên trong đoạn thơ này?

Suy luận
2. Việc Vân Tiên bào Nguyệt
Nga “Khoan khoan ngồi đó
chớ ra…” cho thấy chàng là
người như thế nào?

Suy luận
3. Hai dòng thơ cuối của văn
bản gợi cho em suy nghĩ gì?
Xoan Vũ 0983110407

Bảng kiểm đánh giá hoạt động đọc
Tiêu chí

Đ
Đọc to, rõ, trôi chảy
 
Ngắt nhịp hợp lí
 
Tốc độ phù hợp
 
Phân biệt được lời người kể chuyện và lời  
nhân vật
Lựa chọn được giọng đọc phù hợp với tính  
cách nhân vật thể hiện trong đoạn trích

CĐ
 
 
 
 
 

Xoan Vũ 0983110407

II. Suy ngẫm và phản hồi

Xoan Vũ 0983110407

1. Một số yếu tố của truyện thơ Nôm
Xoan Vũ 0983110407

a. Cốt truyện
- Các sự việc được kể: Vân Tiên tả đột hữu
xung, đánh tan bọn cướp Phong Lai  Nguyệt
Nga muốn đền công cứu mạng nhưng bị Vân
Tiên từ chối.
- Bố cục VB: 2 phần
+ Từ đầu đến “… thác rày thân vong”: Vân
Tiên đánh tan bọn cướp Phong Lai.
+ “Dẹp rồi lũ kiến chòm ong” đến hết:
Nguyệt Nga muốn đền công cứu mạng nhưng
bị Vân Tiên từ chối.
- Nhan đề đã thể hiện được nội dung bao
quát của VB vì nội dung chính của VB kể về
việc Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga.
Xoan Vũ 0983110407

a. Cốt truyện
- Kể về cuộc gặp gỡ giữa Lục Vân Tiên và
Kiều Nguyệt Nga:
+ Vân Tiên đánh tan bọn cướp Phong Lai
cứu Kiều Nguyệt Nga.
+ Nguyệt Nga muốn đền công cứu mạng
nhưng bị Vân Tiên từ chối.
 Cốt truyện thuộc mô hình: gặp gỡ - tai
biến - đoàn tụ của truyện thơ Nôm.

Xoan Vũ 0983110407

b. Nhân vật
* Nhân vật Lục Vân Tiên
Thời điểm
Khi đánh
cướp

Phiếu tìm hiểu nhân vật Lục Vân Tiên
Hành động

Lời nói

Khi gặp gỡ
Kiều Nguyệt
Nga
Nhận xét chung về nhân vật:

Xoan Vũ 0983110407

Phiếu tìm hiểu nhân vật Lục Vân Tiên
Hành động
Lời nói

Thời điểm
Khi đánh - Dù một mình nhưng vẫn:
cướp
“Bẻ cây làm gậy nhằm làng
xông vô”, “tả đột hữu xung”
Khi gặp gỡ
Cười
từ
chối
khi
nghe
Kiều
Kiều
Nguyệt Nguyệt Nga muốn trả ơn.
Nga

- “Kêu rằng: “Bớ lũ hung đồ, Chớ
quen làm thói hồ đồ hại dân”.
- Hỏi: “Ai than khóc ở trong xe này”.
- “Khoan khoan ngồi đó chớ ra, Nàng
là phận gái ta là phận trai…”
- “Làm ơn há dễ trông người trả ơn…
Nhớ câu kiến ngãi bất vi, Làm người
thế ấy cũng phi anh hùng.”

Nhận xét về phẩm chất nhân vật:
- Anh hùng hào hiệp, giàu lòng nhân ái, dám xả thân vì việc nghĩa.
- Trọng nghĩa khinh tài.
Xoan Vũ 0983110407

* Nhân vật Lục
Vân Tiên

- Anh hùng hào hiệp, giàu lòng nhân
ái, dám xả thân vì việc nghĩa.
- Trọng nghĩa khinh tài.
Xoan Vũ 0983110407

- Cán cân cuộc chiến đấu: Không ngang bằng 
Giữa vòng vây của cái ác, dũng khí và tài ba của
người anh hùng hiện lên rõ nét.
- Thành ngữ “tả đột hữu xông” khắc họa hình
ảnh người anh hùng chủ động, linh hoạt trong
cuộc chiến.
- So sánh LVT với người anh hùng Triệu Tử
Long  Nâng cao tầm vóc của LVT, khẳng định
tài năng của một con người phi thường, gan dạ.
 Anh hùng hào hiệp, giàu lòng nhân ái, dám
xả thân vì việc nghĩa.
Xoan Vũ 0983110407

- Nụ cười của LVT bộc lộ 1 nhân cách đẹp,
1 tâm hồn đẹp.
- Lời nói của LVT mượn tư tưởng người xưa
“kiến nghĩa bất vi vô dũng giả”.
 Quan điểm sống: Làm việc nghĩa không
để trả ơn mà chỉ sống theo nguyên tắc của
người anh hùng.
 Lục Vân Tiên là con người coi thường
danh lợi, trọng nghĩa khinh tài.
Xoan Vũ 0983110407

* Nhân vật Kiều Nguyệt Nga

Xoan Vũ 0983110407

Phiếu tìm hiểu nhân vật Kiều Nguyệt Nga
Thể hiện trong văn bản

Phương diện
Xuất thân
- Con gái quan chi phủ Hà Khê.
Lời nói
- “Thưa rằng… Trước xe quân tử tạm ngồi, Xin cho tiện thiếp lạy rồi sẽ thưa”.
- “Cha làm chi phủ ở miền Hà Khê, Sai quân đem bức thư về, Rước tôi qua
đó định bề nghi gia. Làm con đâu dám cãi cha, Ví dầu ngàn dặm đàng xa
cũng đành”
- Hà Khê qua đó cũng gần, Xin theo cùng thiếp đền ân cho chàng… Gẫm câu
báo đức thù công, Lấy chi cho phỉ tấm lòng cùng ngươi.”
Hành động

- Lạy tạ ơn nghĩa của Lục Vân Tiên.

Nhận xét về phẩm chất nhân vật:
- Gia giáo, nền nếp, hiếu thảo.
- Ân nghĩa, thủy chung: dù xuất thân tầng lớp trên nhưng rất kính trọng Vân Tiên và mong
muốn được đền ơn cứu mạng.
Xoan Vũ 0983110407

* Nhân vật Kiều Nguyệt Nga
- Gia giáo, nền nếp, hiếu thảo.
- Ân nghĩa, thủy chung: dù xuất thân
tầng lớp trên nhưng rất kính trọng
Vân Tiên và mong muốn được đền ơn
cứu mạng.
Xoan Vũ 0983110407

2. Chủ đề, thông điệp văn bản
a. Chủ đề
- Lòng nhân ái, tinh thần xả thân vì việc
nghĩa “Làm ơn há dễ trông người trả ơn”.
- Căn cứ xác định: cách miêu tả hành động,
lời nói của Lục Vân Tiên cho thấy chàng sẵn
sàng một mình đánh dẹp bọn cướp Phong
Lai để cứu người hoạn nạn, thẳng thắn từ
chối khi được ngỏ ý trả ơn vì với chàng “làm
ơn há dễ trông người trả ơn”.

Xoan Vũ 0983110407

b. Thông điệp văn bản
- Thông điệp về lòng nhân ái, khát vọng
hành đạo giúp đời đồng thời cũng nói lên
quan niệm chịu ơn thì phải trả ơn của tác
giả.
- Tinh thần trượng nghĩa ấy đến ngày nay
vẫn còn nguyên giá trị vì nó thể hiện tinh
thần “Uống nước nhớ nguồn, ăn quả nhớ kẻ
trồng cây”, vốn là một đạo lí truyền thống
lâu đời của dân tộc.
Xoan Vũ 0983110407

Xoan Vũ 0983110407

Tổng kết

Xoan Vũ 0983110407

Đặc điểm truyện thơ Nôm thể hiện qua văn bản

Sản phẩm của Xoan Vũ 0983110407

Xoan Vũ 0983110407

Luyện tập, vận dụng

Xoan Vũ 0983110407

Tìm hiểu sự nghiệp, quá trình sáng tác của tác giả Nguyễn Đình Chiểu hoàn thành
các nhiệm vụ
Nhiệm vụ 2
Nhiệm vụ 1
Điểm tương đồng và khác biệt về hoàn cảnh và mục đích
sáng tác Truyện Lục Vân Tiên và Chạy giặc, Văn tế nghĩa sĩ
Cần Giuộc
Khía cạnh
Tương đồng

Khác
biệt

Truyện Lục Vân Chạy giặc, Văn tế nghĩa sĩ
Tiên
Cần Giuộc

Khía
cạnh

Hành động Lục Vân
Tiên cứu Kiều
Nguyệt Nga

Khi nhắc đến
“trang dẹp loạn”
trong Chạy Giặc

Tình cảm,
cảm xúc
của tác giả

Hoàn
cảnh
Mục
đích
sáng
tác

Xoan Vũ 0983110407

Tìm hiểu điểm tương đồng và khác biệt về hoàn cảnh và mục đích sáng tác Truyện Lục Vân Tiên
và Chạy giặc, Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc
Khía cạnh
Tương đồng
Khác
biệt

Hoàn
cảnh

Truyện Lục Vân Tiên

Chạy giặc, Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc

Đều được sáng tác trong thế kỉ XIX, dưới chế độ phong kiến.
Sáng tác khoảng đầu
những năm 50 của
thế kỉ 19.

Mục Đem gương người xưa
đích
mà
khuyên
người
ta
về
sáng
tác cương thường – đạo
nghĩa, bàn đạo làm
người với quan niệm
văn dĩ tải đạo.

- Chạy giặc sáng tác vào khoảng thời gian sau khi giặc
Pháp tấn công thành Gia Định (tháng 2/ năm 1859).
- Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc được sáng tác theo yêu cầu
của Tuần phủ Gia Định sau thất bại của trận tập kích đồn
Pháp ở Cần Giuộc vào đêm rằm tháng 11 năm Tân Dậu
(ngày 16 tháng 12 năm 1861) để đọc tại buổi truy điệu
các nghĩa sĩ đã hi sinh trong trận đánh.
- Chạy giặc: tác giả muốn thể hiện lòng yêu nước và
phản đối sự xâm lăng của thực dân Pháp.
- Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc: tác giả ca ngợi những
người anh hùng áo vải đã hi sinh vì đất nước.
Xoan Vũ 0983110407

Khía cạnh

Hành động Lục Vân Tiên
cứu Kiều Nguyệt Nga

Tình cảm, - Ca ngợi tài năng, đức độ
cảm xúc của
của một nhân vật anh
tác giả
hùng.

Khi nhắc đến “trang dẹp
loạn” trong Chạy Giặc
- Sự trông đợi đến mỏi
mòn, có phần oán thán khi
chất vấn về sự vắng bóng
của những “trang dẹp loạn”
trong hoàn cảnh đất nước bị
giày xéo dưới gót giày quân
xâm lược.

Xoan Vũ 0983110407

Tạm biệt các em!

Xoan Vũ 0983110407