CHỦ ĐỀ
4

ỨNG DỤNG TIN
HỌC

TIẾT 12:BÀI 7.
TRỰC QUAN HÓA DỮ
LIỆU

Hình 7.1 và Hình 7.2 mô tả hai cách trình bày kết quả khảo sát những
nội dung Tin học mà các bạn học sinh lớp 8A muốn tìm hiểu thêm. Em
hãy nhận xét về hai cách trình bày này.

Hình 7.1. Trình bày dữ liệu bằng bảng

Hình 7.2. Trình bày dữ liệu bằng biểu đồ

• TRỰC QUAN HÓA DỮ
LIỆU
BẰNG BIỂU ĐỒ

Hoạt động 1
1.

Trực quan dữ liệu

Trong hai cách trình bày dữ liệu ở Hình 7.1 và Hình 7.2, cách nào

hiệu quả hơn để so sánh trực quan số học sinh quan tâm các nội dung
Tin học?
2.

Nếu cần so sánh tỉ lệ phần trăm số học sinh của mỗi nội dung Tin

học trên tổng số học sinh được khảo sát, em sẽ dùng cách nào để thể
hiện dữ liệu?

Biểu đồ được sử dụng để minh hoạ dữ
liệu một cách trực quan, giúp chúng ta
dễ so sánh hoặc dự đoán xu hướng
tăng hay giảm của dữ liệu. Có nhiều
loại biểu đồ, mỗi loại có một ý nghĩa
riêng.

Biểu đồ cột
Biểu đồ đoạn thẳng
Biểu đồ hình quạt tròn

t
ộ
c
ồ
đ
u
ể
i
B

Thường được sử dụng để so sánh dữ liệu.
Ví dụ, từ biểu đồ hình cột ở Hình 7.2, dễ
dàng thấy rằng nội dung Đồ hoạ máy tính
thu hút sự quan tâm nhiều nhất, sau đó là
nội dung Ngôn ngữ lập trình. Nội dung
Soạn thảo văn bản ít học sinh quan tâm
nhất.

n
ạ
o
đ
ồ
đ
u
Biể

g
n
thẳ

Thường được sử dụng để quan sát xu
hướng tăng giảm của dữ liệu theo thời gian
hay quá trình nào đó. Ví dụ, biểu đồ đoạn
thẳng ở Hình 7.3 cho thấy số lượng ứng
dụng được tải về từ các chợ ứng dụng từ
năm 2017 đến 2020 có xu hướng tăng dần.

t
ạ
u
q
h
n
ì
h
ồ
đ
u
ể
i
B
n
ò
r
t
Rất hữu ích trong trường hợp cần so sánh
các phần với tổng thể. Ví dụ, biểu đồ ở
Hình 7.4 so sánh tỉ lệ phần trăm số học
sinh muốn tìm hiểu thêm mỗi nội dung Tin
học trên tổng số học sinh khảo sát.

•

Biểu đồ là cách minh hoạ dữ liệu trực quan.

Nhờ biểu đồ, em dễ dàng so sánh, nhận định
xu hướng thay đổi của dữ liệu.
•

Cần sử dụng loại biểu đồ phù hợp với mục

đích của việc biểu diễn và thể hiện dữ liệu.

Em hãy nêu một số tình huống thực tế cần tạo biểu đồ.

Em hãy nêu các bước tạo biểu đồ?

Các câu trả lời của hoạt động Câu Trả Lời Ngắn (1/3)

Tên
đứccccccccccccc

trung

giang

Câu trả lời
Các bước tạo biểu đồ:
- B1: Chọn 1 ô trong miền dữ liệu cần vẽ biểu đồ
- B2: Chọn: Insert ---> chọn nhóm biểu đồ (trong nhóm lệnh Chart)
---> Chọn dạng biểu đồ
:- B1: Chọn dữ liệu cho biểu đồ.- B2: Chọn Chèn > Biểu đồ được đề
xuất.- B3: Chọn một biểu đồ trên tab Biểu đồ được đề xuất để xem
trước biểu đồ.
- B4: Chọn một biểu đồ.
- B5: Chọn OK.
Bấm vào vị trí bất kỳ trong dữ liệu mà bạn muốn tạo biểu đồ. ...
Chọn Chèn > biểu > biểu đồ và loại biểu đồ bạn muốn.
Trên menu mở ra, chọn tùy chọn bạn muốn. ...
Để chỉnh sửa biểu đồ (tiêu đề, chú giải, nhãn dữ liệu), hãy chọn
tab Biểu đồ, rồi chọn Định dạng.
Trong ngăn Biểu đồ, điều chỉnh

Các câu trả lời của hoạt động Câu Trả Lời Ngắn (1/3)

Tên
đứccccccccccccc

trung

giang

Câu trả lời
Các bước tạo biểu đồ:
- B1: Chọn 1 ô trong miền dữ liệu cần vẽ biểu đồ
- B2: Chọn: Insert ---> chọn nhóm biểu đồ (trong nhóm lệnh Chart)
---> Chọn dạng biểu đồ
:- B1: Chọn dữ liệu cho biểu đồ.- B2: Chọn Chèn > Biểu đồ được đề
xuất.- B3: Chọn một biểu đồ trên tab Biểu đồ được đề xuất để xem
trước biểu đồ.
- B4: Chọn một biểu đồ.
- B5: Chọn OK.
Bấm vào vị trí bất kỳ trong dữ liệu mà bạn muốn tạo biểu đồ. ...
Chọn Chèn > biểu > biểu đồ và loại biểu đồ bạn muốn.
Trên menu mở ra, chọn tùy chọn bạn muốn. ...
Để chỉnh sửa biểu đồ (tiêu đề, chú giải, nhãn dữ liệu), hãy chọn
tab Biểu đồ, rồi chọn Định dạng.
Trong ngăn Biểu đồ, điều chỉnh

Các câu trả lời của hoạt động Câu Trả Lời Ngắn (2/3)

Tên

Tâm

Huy

vân trang

Câu trả lời
B1: Chọn 1 ô trong miền có dữ liệu cần biểu diễn bằng biểu đồ.
B2: Nháy nút Chart Wizard. Chương trình bảng tính sẽ hiển thị hộp
thoại Chart Wizard đầu tiên.
B3: Nháy liên tiếp nút Nexttrên các hộp thoại và nháy nút Finish
trên hộp thoại cuối cùng ( khi nút Next bị mờ đi), ta sẽ có kết quả là
một biểu đồ. 
Bấm vào vị trí bất kỳ trong dữ
Chọn Chèn > biểu > biểu đồ và loại biểu đồ bạn muốn.
Trên menu mở ra, chọn tùy chọn bạn muốn. ...
Để chỉnh sửa biểu đồ (tiêu đề, chú giải, nhãn dữ liệu), hãy chọn
tab Biểu đồ, rồi chọn Định dạng.
1. Bấm vào vị trí bất kỳ trong dữ liệu mà bạn muốn tạo biểu đồ. ...
2.Chọn Chèn > biểu > biểu đồ và loại biểu đồ bạn muốn.
3.Trên menu mở ra, chọn tùy chọn bạn muốn. ...
4.Để chỉnh sửa biểu đồ (tiêu đề, chú giải, nhãn dữ liệu), hãy chọn
tab Biểu đồ, rồi chọn Định dạng.

Các câu trả lời của hoạt động Câu Trả Lời Ngắn (3/3)

Tên

thuýanhs

hoàng

Câu trả lời
Tạo biểu đồ
1.Bấm vào vị trí bất kỳ trong dữ liệu mà bạn muốn tạo biểu đồ. ...
2.Chọn Chèn > biểu > biểu đồ và loại biểu đồ bạn muốn.
3.Trên menu mở ra, chọn tùy chọn bạn muốn. ...
4.Để chỉnh sửa biểu đồ (tiêu đề, chú giải, nhãn dữ liệu), hãy chọn
tab Biểu đồ, rồi chọn Định dạng.
5.Trong ngăn Biểu đồ, điều chỉnh cài đặt nếu cần.
Chọn dữ liệu cho biểu đồ.
Chọn Chèn > Biểu đồ được đề xuất.
Chọn một biểu đồ trên tab Biểu đồ được đề xuất để xem trước biểu
đồ. ...
Chọn một biểu đồ.

Các câu trả lời của hoạt động Câu Trả Lời Ngắn (2/3)

Tên

Tâm

Huy

vân trang

Câu trả lời
B1: Chọn 1 ô trong miền có dữ liệu cần biểu diễn bằng biểu đồ.
B2: Nháy nút Chart Wizard. Chương trình bảng tính sẽ hiển thị hộp
thoại Chart Wizard đầu tiên.
B3: Nháy liên tiếp nút Nexttrên các hộp thoại và nháy nút Finish
trên hộp thoại cuối cùng ( khi nút Next bị mờ đi), ta sẽ có kết quả là
một biểu đồ. 
Bấm vào vị trí bất kỳ trong dữ
Chọn Chèn > biểu > biểu đồ và loại biểu đồ bạn muốn.
Trên menu mở ra, chọn tùy chọn bạn muốn. ...
Để chỉnh sửa biểu đồ (tiêu đề, chú giải, nhãn dữ liệu), hãy chọn
tab Biểu đồ, rồi chọn Định dạng.
1. Bấm vào vị trí bất kỳ trong dữ liệu mà bạn muốn tạo biểu đồ. ...
2.Chọn Chèn > biểu > biểu đồ và loại biểu đồ bạn muốn.
3.Trên menu mở ra, chọn tùy chọn bạn muốn. ...
4.Để chỉnh sửa biểu đồ (tiêu đề, chú giải, nhãn dữ liệu), hãy chọn
tab Biểu đồ, rồi chọn Định dạng.

Các câu trả lời của hoạt động Câu Trả Lời Ngắn (3/3)

Tên

thuýanhs

hoàng

Câu trả lời
Tạo biểu đồ
1.Bấm vào vị trí bất kỳ trong dữ liệu mà bạn muốn tạo biểu đồ. ...
2.Chọn Chèn > biểu > biểu đồ và loại biểu đồ bạn muốn.
3.Trên menu mở ra, chọn tùy chọn bạn muốn. ...
4.Để chỉnh sửa biểu đồ (tiêu đề, chú giải, nhãn dữ liệu), hãy chọn
tab Biểu đồ, rồi chọn Định dạng.
5.Trong ngăn Biểu đồ, điều chỉnh cài đặt nếu cần.
Chọn dữ liệu cho biểu đồ.
Chọn Chèn > Biểu đồ được đề xuất.
Chọn một biểu đồ trên tab Biểu đồ được đề xuất để xem trước biểu
đồ. ...
Chọn một biểu đồ.

• THỰC HÀNH:
TẠO BIỂU ĐỒ

•Tạo biểu đồ cột
NHIỆM VỤ
Tạo biểu đồ cột so sánh trực quan số
học sinh quan tâm các nội dung Tin học
như Hình 7.2.

Hướng dẫn

Bước 1. Khởi động phần mềm bảng
tính và nhập dữ liệu như bảng trong
Hình 7.1.
Bước 2. Chọn vùng dữ liệu B2:C8.

Hướng dẫn
Bước 3. Trong thẻ Insert, tại nhóm
Charts, chọn lệnh Insert Column or Bar
Chart (Hình 7.5), danh sách các loại biểu
đồ sẽ xuất hiện.
Bước 4. Trong nhóm biểu đồ 2-D Column,
chọn kiểu biểu đồ Clustered Column. Khi
đó biểu đồ kết quả sẽ xuất hiện trong bảng
tính. 
Bước 5. Bổ sung thông tin cho biểu đồ.

KQ HỌC TẬP
GIỎI

KHÁ

TB

6

5

5
4.5

4.4

4.3
4

3.5
3

3

2.8
2.5

2.4
2

2

2
1.8

1

0

GIỎI

KHÁ

Category 3

Category 4

Hướng dẫn
Nháy chuột chọn biểu đồ, sau đó chọn nút lệnh Chart Elements ở góc trên bên
phải của biểu đồ. Nháy chuột chọn các loại thông tin cho biểu đồ như minh hoạ trong
Hình 7.6.

Hình 7.6. Bổ sung thông tin cho biểu đồ

Lưu ý:
Trong danh sách thông tin ở nút lệnh Chart
Elements, em hãy chọn thêm các lệnh khác và
quan sát sự thay đổi của biểu đồ.

• Tạo biểu đồ hình quạt tròn
NHIỆM VỤ
Tạo biểu đồ hình quạt tròn như hình
7.4 để so sánh trực quan tỉ lệ phần
trăm số học sinh của mỗi nội dung
tin học trên tổng số học sinh khảo
sát.

Hướng dẫn

Bước 1. Chọn vùng dữ liệu B2:C8.

Hướng dẫn
Bước 2. Trong thẻ Insert, tại nhóm Charts,
chọn lệnh Insert Pie or Doughnut Chart.
Danh sách các loại biểu đồ hình quạt tròn sẽ
xuất hiện.

Hướng dẫn

Bước 3. Trong nhóm biểu đồ 2-D Pie, chọn
kiểu biểu đồ Pie. Biểu đồ kết quả sẽ xuất
hiện trong bảng tính.
Bước 4. Bổ sung thông tin cho biểu đồ.

Hướng dẫn
Trong Excel, biểu đồ hình tròn thường có thông tin mặc định gồm tiêu đề và chú giải
(Legend). Để hiển thị nhãn dữ liệu là tỉ lệ phần trăm, em chọn More Options như
minh hoạ trong Hình 7.7. Khi đó các tuỳ chọn định dạng nhãn dữ liệu (Label Option)
sẽ xuất hiện ở khung làm việc bên phải. Em đánh dấu chọn Percentage.

Lưu ý:
Trong khung làm việc Format Data Label còn
có nhiều tuỳ chọn khác về nhãn dữ liệu, em hãy
chọn thêm các lệnh khác và quan sát sự thay đổi
của biểu đồ.

LUYỆN TẬP

Thời gian
Số HS
Không sử dụng
68
• Em hãy mở tệp TGSDThietbiso.xlsx đã lưu
Dưới 1 giờ
131
1-2 giờ
146
ở Bài 6. Dùng hàm SUM để tính tổng số
3-4 giờ
72
học sinh sử dụng thiết bị số trong mỗi khoảng
Từ 5 giờ trở lên
12
thời gian (kết quả tương tự như Hình 7.8) rồi thực hiện:
a) Vẽ biểu đồ cột thể hiện số học sinh sử dụng thiết bị số của mỗi khoảng
thời gian. Từ biểu đồ kết quả, em có nhận xét gì về tình hình sử dụng thiết
bị của học sinh khối 8?
b) Vẽ biểu đồ hình quạt tròn thể hiện tỉ lệ phần trăm của số học sinh sử
dụng thiết bị số theo mỗi khoảng thời gian.

LUYỆN TẬP
2.

Cho biểu đồ về doanh thu công nghiệp phần mềm giai đoạn 2016 - 2020

như Hình 7.9.
a) Từ biểu đồ, em có nhận xét gì
về doanh thu công nghiệp phần
mềm giai đoạn 2016 - 2020?
b) Em hãy tạo bảng dữ liệu trong
phần mềm bảng tính từ biểu đồ
trên.
c) Em hãy tạo biểu đồ cột từ bảng
dữ liệu có được ở câu b.

Năm

VẬN DỤNG
Từ bảng dữ liệu về doanh thu công nghiệp phần mềm giai đoạn 2016 - 2020
đã tạo ra trên phần mềm bảng tính ở Câu 2, phần Luyện tập, em hãy tạo
biểu đồ đường thẳng, từ đó nhận xét xu hướng của dữ liệu.