Tin học 5

Chủ đề F. Giải quyết vấn đề
với sự trợ giúp của máy tính
Bài 12. Cấu trúc rẽ nhánh

Em hãy chọn mỗi cụm từ ở cột bên phải và ghép với một cụm từ ở cột
bên trái để thành các câu hợp lí (Bảng 1). Kết quả được đưa ra dưới
dạng cặp ghép, ví dụ (1, C).
Bảng 1. Các cụm từ cần ghép thành câu

0
1

CẤU TRÚC
RẼ NHÁNH

Đọc thông tin SGK trang 79, thực hiện hoạt
động:
Sơ đồ ở Hình bên thể hiện kịch bản
Mèo kiểm tra em làm toán. Hãy quan
sát sơ đồ và trả lời các câu hỏi sau:
1. Ở Bước 2 phải nhập vào số nào thì ở Bước 3 sẽ cho thực hiện
hành động

?

2. Với một số nhập vào ở Bước 2 thì ở Bước 3 sẽ chỉ thực hiện tiếp
một trong hai hành động.

và

hay thực hiện cả hai hành động

1. Ở Bước 2 phải nhập vào số 11.
2. Chỉ thực hiện tiếp 1 hành động sau Bước

GHI NHỚ

Cấu trúc rẽ nhánh dùng để mô tả các
hành động được thực hiện tương ứng
với kết quả kiểm tra một điều kiện có
giá trị là đúng hay sai.

0
LỆNH RẼ NHÁNH
2

KHUYẾT VÀ LỆNH RẼ
NHÁNH ĐỦ

Trong

Scratch

có

hai

lệnh

rẽ

nhánh:
Lệnh
rẽ nhánh
khuyết

Lệnh rẽ nhánh khuyết

Một ví dụ lệnh rẽ nhánh khuyết

Trong

Scratch

có

hai

lệnh

rẽ

nhánh:
Lệnh rẽ nhánh đủ

Lệnh rẽ nhánh đủ

Một ví dụ lệnh rẽ nhánh đủ

Em hãy tạo các chương trình cho ở Hình 2 và Hình 3
rồi thực hiện các việc sau:
1. Chạy chương trình ở Hình 2 hai lần
với số nhập vào ở lần thứ nhất và lần
thứ hai tương ứng là 11 và 15. Em hãy
cho biết trong lần chạy nào chương
trình thông báo kết quả cộng đúng?
Hình 2. Chương trình có
lệnh rẽ nhánh đủ

Ở lần chạy thứ nhất (với số nhập vào
là 11), chương trình sẽ thông báo kết
quả cộng đúng. Lần chạy thứ hai (với
số nhập vào là 15), chương trình sẽ
không thông báo gì.

Hình 2. Chương trình có
lệnh rẽ nhánh đủ

Em hãy tạo các chương trình cho ở Hình 2 và Hình 3
rồi thực hiện các việc sau:
2. Chạy chương trình ở Hình 3 hai lần
cũng với số nhập vào là 11 và 15. Hãy
cho biết chương trình thông báo kết
quả cộng hai số là gì ở mỗi lần chạy.
Hình 3. Chương trình có
lệnh rẽ nhánh khuyết

Nội dung thông báo khác nhau với
mỗi lần chạy chương trình:
• Ở lần chạy thứ nhất (số nhập vào
là 11), chương trình thông báo: Bạn
cộng đúng rồi!
• Ở lần chạy thứ hai (số nhập vào là
15), chương trình thông báo: Bạn
cộng sai rồi!

Hình 3. Chương trình có
lệnh rẽ nhánh khuyết

GHI NHỚ
•

Lệnh rẽ nhánh khuyết thực hiện khối
lệnh khi điều kiện rẽ nhánh có giá trị
đúng (true).

•

Lệnh rẽ nhánh đủ thực hiện khối lệnh
khi điều kiện rẽ nhánh có giá trị
đúng (true) và thực hiện khối lệnh
khi điều kiện rẽ nhánh có giá trị
sai (false).

Lệnh rẽ nhánh khuyết

Học sinh làm việc cá nhân, thực hiện các nhiệm vụ
Bàisau:
1. Em hãy tạo chương trình để mỗi khi phím “d” được nhấn thì nhân vật
Mèo di chuyển sang phải 100 bước.
Bài 2. Có hai nhân vật Chó và Mèo trên vùng Sân
khấu. Chúng không chạm vào nhau. Khối lệnh điều
khiển nhân vật Chó cho ở Hình 8. Nếu nháy chuột vào
khối lệnh này thì lệnh nào sau được thực hiện?
Hình 8. Khối lệnh điều khiển
nhân vật Chó

Bài 2. Có hai nhân vật Chó và Mèo trên vùng Sân khấu. Chúng không
chạm vào nhau. Khối lệnh điều khiển nhân vật Chó cho ở Hình 8. Nếu
nháy chuột vào khối lệnh này thì lệnh nào sau được thực hiện?

Hình 8. Khối lệnh điều khiển
nhân vật Chó

Công chúa
trong rừng

HƯỚNG DẪN
- GV click vào “PLAY” để bắt đầu trò chơi.
- Chọn đáp án bằng cách click vào các ô đáp án
tương ứng.
- Click vào mũi tên trên góc phải màn hình để
chuyển sang câu hỏi tiếp theo hoặc mũi tên trên góc
trái màn hình để chuyển về câu hỏi trước.

Câu 1: Đâu là “lệnh rẽ nhánh khuyết”?
Đúng
rồi

Sai
rồi!

B.

A.

Sai
rồi!

Sai
rồi!

C.

D.

Câu 2: Đoạn chương trình nào
dưới đây có cấu trúc rẽ nhánh?
Đúng
rồi

Sai
rồi!

B.

A.

Sai
rồi!

Sai
rồi!

C.

D.

Câu 3: Giá vé tham quan cuối tuần (thứ
7 và chủ nhật): 50 000 đồng/người. Câu
lệnh rẽ nhánh thích hợp ở vị trí (2) là
Sai
rồi!

B. ngay = cuoi tuan.

A. cuoi tuan = 50 000.

C. ngay = trong tuan.

Sai
rồi!

Sai
rồi!

Đúng rồi

D. đặt số tiền thành
50 000 × số người.

Câu 4: Đâu là khối câu lệnh rẽ nhánh đủ cho bảng thông
BẢNG GIÁ VÉ
THAM QUAN
tin?
TRONG TUẦN (Thứ 2 đến thứ 6)

30 000 đồng/người

CUỐI TUẦN (Thứ 7 và Chủ nhật)

50 000 đồng/người
Sai
rồi!

Sai
rồi!

B.

A.
Sai
rồi!

C.

Đúng rồi

D.

Câu 5: Đâu là khối câu lệnh rẽ nhánh khuyết cho bảng thông
tin?
BẢNG GIÁ VÉ THAM QUAN
TRONG TUẦN (Thứ 2 đến thứ 6)

30 000 đồng/người

CUỐI TUẦN (Thứ 7 và Chủ nhật)

50 000 đồng/người

Sai
rồi!

A.

Sai
rồi!

B.

Đúng rồi

C.

Sai
rồi!

D.

Em hãy tạo chương trình điều khiển nhân vật Beetle (Hình 9). Khi
chạy chương trình, mỗi lần nháy chuột thì nhân vật Beetle di
chuyển tới vị trí con trỏ chuột máy tính.

Hình 9. Nhân vật Beetle trên vùng Sân khấu

THỰC HÀNH

Tạo chương trình có nhân vật Retro Robot và lập
trình cho nhân vật:

• Ôn lại kiến thức đã học.
• Đọc và chuẩn bị trước Bài 13: Chạy thử,
phát hiện và sửa lỗi chương trình.