VIẾT
TÓM TẮT VĂN BẢN THUYẾT
MINH – VIẾT BIÊN BẢN

Em kể tên của những văn bản thông tin mà em
đã được đọc và đã được học? Để truyền đạt
nhanh những thông tin của văn bản đó cho một
người khác, em cần sử dụng thao tác nào?

Những văn bản thông tin đã học
Phạm Tuyên và ca
khúc mừng chiến
thắng
Điều gì giúp bóng đá
Việt Nam chiến
thắng?

Những phát minh
tình cờ và bất ngờ

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN– VIẾT BIÊN BẢN
Khởi động
Để truyền đạt nhanh những thông tin của văn
bản đó cho một người khác, em cần làm như
thế nào?

Nhớ lại một cuộc họp, hay một cuộc
thảo luận, một vụ việc mà các em đã
từng tham gia, chứng kiến. Em hãy
chia sẻ đôi nét về sự kiện đó?

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

I. ĐỊNH HƯỚNG
1. Tóm tắt văn bản thông tin

Thảo luận
cặp đôi

Bản tóm tắt văn bản “Điều gì
giúp bóng đá Việt Nam chiến
thắng?” khác với bản gốc như thế
nào? (về nội dung, về hình thức)?
Có những cách trình bày tóm tắt
văn bản thông tin nào?

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

1. Tóm tắt văn bản thông tin
a. Bản tóm tắt:
Về nội dung
Văn bản tóm tắt chỉ
nêu các ý chính; trung
thành với văn bản gốc
nhưng không chi tiết,
đầy đủ thông tin như
văn bản gốc.

Về hình thức
Dung lượng:
văn bản tóm
tắt ngắn gọn
hơn văn bản
gốc.

Chỉ trình bày thành một
đoạn văn/ sơ đồ; văn bản
tóm tắt theo cách thông
dụng không có các đề
mục, số thứ tự, tranh ảnh
minh hoạ.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

b. Kết luận
 Tóm tắt văn bản thông tin là nêu ngắn gọn nội dung chính của một văn
bản nào đó.
 Trình tự tóm
tắt tiến hành
như sau:

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

II.Thực hành

Bài tập: Em hãy tóm tắt văn
bản "Những phát minh "tình
cờ và bất ngờ"”.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

II. Thực hành
Bước 1: Chuẩn bị

Đọc và xác định yêu cầu của bài
tập về kiểu bài, nội dung và dung
lượng bài tóm tắt.
Đọc kĩ văn bản Những phát minh
"tình cờ và bất ngờ".
Dự kiến cách trình bày bản tóm tắt
(theo cách thông dụng hoặc theo
sơ đồ).

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

II.Thực hành
Bước 2: Tìm ý

Hoàn thành Phiếu tìm ý.

Tên phát minh
– Nhà phát
minh

Nguyên nhân

Kết quả

 
 
 
 

 
 
 
 

 
 
 
 

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

II.Thực hành
Bước 2: Tìm ý
Tên phát minh –
Nguyên nhân
Kết quả
Nhà phát minh
1. Đất nặn 
- G. Mác Vích-cơ bị thua lỗ - Một loại đồ chơi cho trẻ
(Giô-sép Mác Vích- (do người dân dùng ga thay em với nhiều màu sắc hấp
cơ).
đất sét làm chất đốt).
dẫn ra đời.
- G. Mác Vích-cơ nhớ lại bài - Công ti của G. Mác Víchhọc chị dạy về việc sử dụng cơ thu về hàng triệu đô la.
chất bột nhão để mô phỏng độ
dẻo của đất sét.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

II.Thực hành
Bước 2: Tìm ý
Tên phát minh –
Nguyên nhân
Kết quả
Nhà phát minh
2. Kem que 
- Ep-po-xơn vô tình dùng - Kem que ra đời, trở
(Ep-po-xơn).
chiếc que trộn bột soda khô thành sản phẩm bán chạy
và nước lại với nhau trong nhất mọi thời đại khi hè
một cái cốc để đùa nghịch đến.
và để quên ngoài trời.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

II.Thực hành
Bước 2: Tìm ý
Tên phát minh – Nhà
Nguyên nhân
Kết quả
phát minh
3. Lát khoai tây chiên - Khách hàng liên tục gửi trả lại - Lát khoai tây chiên ra đời,
(Cram).
món ăn đã phục vụ, yêu cầu phải được nhiều người yêu thích,
thái lát mỏng và giòn hơn nữa. đặt mua.
- Cram đã mất bình tĩnh, cắt lát
khoai mỏng đến nỗi không thể
mỏng hơn và chiên chúng khô
cứng.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

II.Thực hành
Bước 2: Tìm ý
Tên phát minh –
Nguyên nhân
Kết quả
Nhà phát minh
4. Giấy nhớ (Xin- Xin-vơ tạo ra một chất dính tạm - Giấy nhớ ra đời
vơ).
trong phòng thí nghiệm nhưng không - Năm 1980 trở nên
biết ứng dụng.
phổ biến.
- Đồng nghiệp của Xin-vơ không tìm
ra cách gì để dán một số giấy tờ lên
cuốn sách hợp ca.
- Hai ý tưởng lớn gặp nhau.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

Bước 3: Viết

 Hình thức:

 Cách 1 (Cách thông dụng): Có thể viết bản tóm tắt thành một đoạn
văn, trong đó dùng lời văn của em kết hợp với việc sử dụng các từ ngữ
chỉ thứ tự hoặc từ nối để kết nối các thông tin cụ thể.
 Cách 2: Có thể trình bày các thông tin chính của văn bản theo một sơ
đồ nhất định.
 Nội dung: Bản tóm tắt phải có đầy đủ các thông tin về nguyên nhân và
kết quả của sự kiện.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

Bước 4: Kiểm tra và chỉnh sửa
 Đọc lại bản tóm tắt.
 Xem xét, phát hiện và sửa các lỗi về nội dung và hình thức của bản tóm
tắt.
 Đọc kĩ bài viết của mình và khoanh tròn những lỗi chính tả, lỗi sử dụng
từ ngữ (nếu có). Sau đó sửa lại các lỗi đó.
 Gạch chân những câu sai ngữ pháp bằng cách phân tích cấu trúc ngữ
pháp và sửa lại cho đúng (nếu có).
 Xem lại xem các thông tin chính đã đầy đủ và đã sắp xếp theo mối
quan hệ nhân quả chưa.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

Bảng kiểm về bản tóm tắt văn bản thông tin:
Yêu cầu đối với tóm tắt

Đạt/ Chưa đạt

Bản tóm tắt chọn cách trình bày theo cách thông dụng (đoạn văn)
hoặc sơ đồ.
Thông tin tóm tắt được sắp xếp theo trình tự thích hợp

 
 

Bản tóm tắt có chứa các từ chỉ thứ tự hoặc từ nối (đối với hình thức
đoạn văn); chứa các hình vẽ chứa các từ khoá và kết nối bằng các
 
mũi tên, đường cong, nét thẳng,…(đối với hình thức sơ đồ)
Bản tóm tắt phải có đầy đủ các thông tin về nguyên nhân và kết quả
 
của sự kiện.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

Bài tóm tắt văn bản Những phát minh “tình cờ và bất ngờ”

Có không ít những phát minh ra đời một cách “tình cờ” nhưng
lại trở thành những “huyền thoại”, vẫn còn được sử dụng rộng
rãi ngày nay. Trước tiên, có thể kể đến phát minh đất nặn của
Giô-sép Mác Vích-cơ là nhờ ông áp dụng bài bài học về cách sử
dụng bột nhão mô phỏng độ dẻo của đất sét, từ đó tạo ra loại đồ
chơi cho trẻ em với nhiều màu sắc hấp dẫn. Thứ hai, sự ra đời
của kem que là do Ép-pơ-xơn khi đó mới 11 tuổi đã vô tình dùng
chiếc que trộn bột soda khô và nước lại với nhau trong một cái
cốc để đùa nghịch và để quên ngoài trời.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn tóm tắt văn bản

Điều đó vô tình đã tạo ra một sản phẩm bán chạy nhất mọi thời đại khi
hè đến. Thứ 3, sản phẩm lát khoai tây chiên được đầu bếp Crăm vô tình
tạo ra trong một lần mất bình tĩnh khi khách hàng liên tục gửi lại món ăn
và ông cắt lát khoai mỏng đến nỗi không thể mỏng hơn và chiên chúng
khô cứng. Món ăn sau đó được nhiều người thích và đặt mua. Thứ 4, sự ra
đời của giấy nhớ cũng khá tình cờ khi Xin-vơ tạo ra một chất dính tạm
trong phòng thí nghiệm nhưng không biết ứng dụng để làm gì.Vài năm sau
đồng nghiệp của ông là Át Phrai đã sử dụng chất dính đó để dán một số
giấy tờ lên cuốn sách hợp ca của mình tại nhà thờ, từ đó hai người đã cho
ra đời giấy nhớ.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

B. Viết biên bản
I. Cách viết biên bản

a. Xét ví dụ: Biên bản Sinh hoạt chi đội tuần 9 (SGK/Tr 105-106)

THẢO LUẬN
CẶP ĐÔI

Đọc biên bản
“Sinh hoạt chi
đội tuần 9”
(SGK/Tr 105106) và trả lời
câu hỏi:

? Mục đích của biên bản
trên là gì?
? Biên bản trên có bố cục
gồm mấy phần? Nội
dung chính của mỗi
phần.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

a. Xét ví dụ: Biên bản Sinh hoạt chi đội tuần 9 (SGK/Tr 105-106)

Mục đích
Ghi lại tiến trình của cuộc họp sinh
hoạt tuần 9 của chi đội 6A , trường
THCS Lê Quý Đôn, TP HCM.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

a. Xét ví dụ: Biên bản Sinh hoạt chi đội tuần 9 (SGK/Tr 105-106)

Phần chính
Phần kết
thúc

Phần đầu

Bố cục

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

a. Xét ví dụ: Biên bản Sinh hoạt chi đội tuần 9 (SGK/Tr 105-106)

Phần
đầu

Quốc hiệu, tiêu ngữ, tên cơ quan quản
lí, tên biên bản, địa điểm, thời gian xảy
ra sự việc, thành phần tham dự và chức
trách từng người.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

a. Xét ví dụ: Biên bản Sinh hoạt chi đội tuần 9 (SGK/Tr 105-106)

Đá
ho nh g
của ạt độ iá
chi ng
độ
i.

Phá
tb

Phần chính

iểu
của
biểu
đạ i
iến
ổb c
Ph g t á n
côn i tuầ
Độ mới

ột
m
a ng
ủ
c
iến ên tro
k
Ý i vi
ộ
i
số đ chi độ

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

a. Xét ví dụ: Biên bản Sinh hoạt chi đội tuần 9 (SGK/Tr 105-106)

Phần
kết thúc

Văn bản cần có chữ kí của các thành
viên thư kí, chủ toạ và mục ghi chú nơi
nhận văn bản.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

b. Kết luận

Khái
niệm

Biên bản là văn bản ghi lại những gì
thực tế đã và đang xảy ra để làm chứng
cứ, làm căn cứ; hoặc là bản ghi lại tiến
trình, nội dung, kết quả thảo luận...

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

b. Kết luận

Phân
loại

Dựa vào nội dung của từng vụ viêc
để chia biên bản ra nhiều loại khác
nhau: Bản ghi chép về một vụ việc
hay một cuộc họp, thảo luận…

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

b. Kết luận

Yêu cầu
chung

Biên bản cần bảo đảm tính chính
xác, trung thực, đầy đủ về nội
dung, ngắn gọn, rõ ràng về hình
thức.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

b. Kết luận

Quy trình viết một biên bản
1

4 bước

Xác định nội
dung của biên
bản

2

3

4
Đọc, rà soát
biên bản.

Thu thập nội
dung liên quan

Tiến hành viết
biên bản theo
mẫu

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

II.Thực hành
Bài tập

Để hưởng ứng Ngày Trái Đất 22-4, lớp em đã tổ chức
thảo luận về chủ đề "Hạn chế sử dụng bao bì ni lông
và chất thải nhựa" trong giờ sinh hoạt lớp". Em hãy
ghi lại biên bản của buổi thảo luận đó. Có thể viết tay
hoặc tạo lập văn bản trên máy tính

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

II.Thực hành
1. Bước 1: Chuẩn bị
a. Tìm hiểu nội dung, mục đích cuộc thảo luận/ cuộc họp:
Cuộc họp tiến hành ở đâu, vào thời gian nào?
Dự kiến biên bản sẽ có các phần
cơ nào ?

Thành phần tham dự là ai?

Diễn biến cuộc thảo luận, nội
dung sẽ lớp sẽ bàn luận là gì?

Ai điều hành cuộc thảo luận/ cuộc
họp?

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

II.Thực hành
1. Bước 1: Chuẩn bị

b. Chuẩn bị viết
biên bản

Người viết biên bản có thể ghi
trước các mục, các phần cơ bản
của một biên bản.

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

2. Bước 2. Viết biên bản.
 Lắng nghe các ý kiến trong cuộc thảo luận và ghi lại trung thực các ý
kiến ấy theo trình tự thời gian.
 Nội dung, diễn biến của cuộc thảo luận/ cuộc họp thuộc phần chính của
biên bản, cho nên cần chú ý ghi kĩ những ý dưới đây:
 Chủ tọa phát biểu về mục đích, nội dung chính cuộc thảo luận/ cuộc
họp - Các thành viên tham dự phát biểu, trao đổi ý kiến.
 Chủ tọa phát biểu tổng kết.

Bảng kiểm về viết biên
Yêu bản:
cầu đối với biên bản

Đạt/ Chưa đạt

Biên bản có quốc hiệu, tiêu ngữ, tên cơ quan chức năng tổ chức cuộc họp.

 

Biên bản có tên phù hợp với nội dung cuộc họp

 

Ghi rõ thời gian, địa điểm, thành phần tham dự.

 

Ghi lần lượt diễn biến chính của cuộc họp, các ý kiến phát biểu của từng
người theo đúng trình tự diễn ra.

 

Phần cuối ghi rõ thời gian kết thúc cuộc họp, họ tên, chữ kí của thư kí và
chủ tọa.

 

Ngôn ngữ của biên bản chính xác, ngắn gọn, không làm cho người đọc
hiểu lầm ý người nói.

 

Biên bản được trình bày khoa học, hài hòa, rõ ràng.

 

NGỮ
VĂN 6

TÓM TẮT VĂN BẢN THÔNG TIN – VIẾT BIÊN BẢN
Hướng dẫn cách viết biên bản

3. Bước 3: Kiểm tra và chỉnh sửa

Đọc lại và
điều
chỉnh

Trong cuộc thảo luận hoặc cuộc họp, thư kí
đọc lại biên bản cho mọi thành viên tham dự
nghe và điều chỉnh những chỗ ghi chép chưa
rõ, chưa sát, chưa đúng với ý kiến người phát
biểu (nếu có) trước khi cuộc thảo luận kết
thúc. Đối với bài tập thực hành biên bản, em
tự chỉnh sửa hoặc đọc cho một vài bạn nghe
để nhận được sự góp ý

Biên bản tham khảo
TRƯỜNG THCS…..
CHI ĐỘI 6….

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do- Hạnh phúc

BIÊN BẢN

Thảo luận về chủ đề
“Hạn chế sử dụng bao bì ni lông và chất thải nhựa”
Thời gian bắt đầu:….giờ ngày…tháng…năm….
Địa điểm: Lớp….trường THCS….
Thành phần tham gia: Giáo viên chủ nhiệm, …đội viên chi đội…và
bạn…- Liên đội trưởng.
Chủ trì:… - Lớp trưởng.
Thư kí: … - Lớp phó học tập.

Nội dung sinh hoạt
(1) Lớp trưởng … thông qua kế hoạch hưởng ứng Ngày Trái Đất 22/4,
phát biểu lí do của buổi thảo luận về chủ đề “Hạn chế sử dụng bao bì ni
lông và chất thải nhựa”.
(2) Tổ chức thảo luận theo tổ; cử đại diện tổ trưởng các tổ báo cáo giải
pháp của tổ mình.:
- Sau khi hoạt động thảo luận và báo cáo, thư kí tổng hợp lại các ý kiến
các tổ như sau:
1. Hạn chế tối đa việc sử dụng các sản phẩm nhựa, túi nilon tại đơn vị,
thay bằng sản phẩm hữu cơ, sử dụng nhiều lần.
2. Sử dụng quy trình xử lí rác thải “giảm thiểu- tái sảu dụng - tái chế”.

3.  Tổ chức thu hồi túi ni lông để tái chế.
4.  Tuyên truyền nâng cao nhận thức cộng đồng.
5. Phía địa phương hỗ trợ xây dựng một hệ thống thu gom, tái
chế, tái sử dụng túi ni lông.
(3) Ý kiến bổ sung của một số cá nhân::
1. Tổ chức các chương trình thu gom rác thải, sáng tạo, tái sử
dụng những rác thải không sử dụng nữa trở thành những đồ vật
hữu ích.

2. Bổ sung thùng chứa rác tại các vị trí sản xuất, phân loại rác có
thể tái chế với rác thải hữu cơ, dễ phân hủy tại nguồn phát thải.
3. Tổ chức ra quân thu gom rác thải nói chung và rác thải nhựa
nói riêng.
Chủ tọa phát biểu tổng kết.
Buổi sinh hoạt kết thúc lúc …. ngày… tháng… năm…
Nơi nhận:
Lưu: Hồ sơ chi đội.
THƯ KÍ

CHỦ TỌA