BÀI 9

ÂM

VANG

CỦA

LỊCH

SỬ

KIẾN VỀ TỔ

Hãy giúp các chú kiến
mang thức ăn về tổ
trước khi trời mưa
bằng cách trả lời đúng
các câu hỏi.

3

1
2

4

HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC

1
Câu 1 : Hình ảnh in
trên bìa SGK Ngữ
văn tập 2 khiến em
liên tưởng đến ai?

Đáp án : Hoài Văn
Hầu – Trần Quốc Toản
XEM THÊM

2

Câu 2 : Đây là ai ?

Đáp án : Lang Liêu

3
Câu 3 : Hình
ảnh này gợi
cho em nghĩ
đến sự kiện
lịch sử nào ?

Đáp án : Bãi cọc sông Bạch Đằng.
Gắn với : Ngô Quyền; Lê Đại Hành;
Trần Quốc Tuấn.
XEM THÊM

4
Câu 4 : Sự tích về
hồ Gươm khiến
em nghĩ đến
nhân vật lịch sử
nào ?

Đáp án : Lê Lợi – vua
Lê Thái Tổ

ĐỌC KẾT NỐI CHỦ ĐIỂM

ĐẠI NAM QUỐC SỬ
DIỄN CA
LÊ NGÔ CÁT – PHẠM ĐÌNH TOÁI

Nhóm
1

Nhiệm vụ
Tìm hiểu về tác giả

Gợi ý hình thức thực hiện
Thiết kê video hoặc trình bày bằng ứng dụng power
point.

2

Tìm hiểu về tác phẩm

Thiết kê video hoặc trình bày bằng ứng dụng power
point.

3, 4

5
6

Tìm điểm giống và khác nhau về hình tượng nhân

Thực hiện bảng phụ phân tích sự giống và khác

vật Thánh Gióng ở truyền thuyết đã học lớp 6 và

nhau về : không gian, thời gian, các sự việc chính,

được thể hiện qua bài diễn ca

dấu tích để lại,…

Tìm chi tiết thể hiện phẩm chất anh hùng của Hai

Trình bày bằng phương pháp phỏng vấn nhóm,

Bà Trưng qua bài diễn ca.

thuyết trình,…

Liệt kê các văn bản đã học trong bài 9. Từ nội

Trình bày bằng kĩ thuật sơ đồ tư duy hay trình bày 1

dung các văn bản, em nghĩ gì về tầm quan trọng

phút, khăn trãi bàn,…

của việc hiểu biết lịch sử dân tộc.

I/ TÌM HIỂU CHUNG

1/ TÁC GIẢ
- Tác phẩm này theo lời bạt của bản in năm 1870 thì tác giả
nguyên thủy là Lê Ngô Cát làm với 1887 câu lục bát (3774
dòng), được án sát tỉnh Bình Định Phạm Đình Toái sửa lại
thành 1027 câu.
- Về tác giả Lê Ngô Cát, tiểu sử ghi ông quê ở xã Hương Lang,
huyện Chương Đức, tỉnh Hà Nội (nay là xã Thụy Hương,
huyện Chương Mỹ, Hà Nội), đậu cử nhân năm Mậu Thân 1848
bổ làm việc trong Quốc sử Quán. Ông còn có thời gian làm
quan án sát tỉnh Cao Bằng.
- Còn về Phạm Đình Toái, ông quê ở Nghệ An, đậu cử nhân
năm 1843, làm án sát tỉnh Bình Định, sau thăng đến Hồng lô
Tự khanh, là chức Trưởng quan của Hồng Lô tự của Nhà
Nguyễn, chuyên lo việc nghi lễ trong các khoa thi cử như
xướng danh, yết bảng.

Em hãy giới
thiệu đôi nét
về tác giả của
văn bản này ?

2/ TÁC PHẨM
- Xuất xứ : Trích từ “Đại Nam quốc sử diễn ca”
- Tác phẩm này được thực hiện theo lệnh của vua
Tự Đức.

Em hãy giới
thiệu đôi nét
về tác phẩm ?

- Tác phẩm được viết bằng chữ Nôm. Bản chữ
Quốc ngữ đầu tiên cũng xuất hiện năm 1870 do
Trương Vĩnh Ký diễn âm.
- Tác phẩm viết theo thể lục bát, chép lịch sử dân
Việt từ Kinh Dương Vương và họ Hồng Bàng đến
hết nhà Lê.
- Yếu tố biểu đạt chính : Tự sự.
- Nội dung : kể 2 sự kiện lịch sử Chuyện Phù
Đổng Thiên Vương và Hai Bà Trưng dựng nền
độc lập.

XEM THÊM

II/ TÌM HIỂU CHI TIẾT

GỢI Ý :

1/ Chuyện Phù Đổng Thiên Vương

Nội dung

Tìm điểm giống và khác
nhau về hình tượng nhân
vật Thánh Gióng ở truyền
thuyết đã học lớp 6 và được
thể hiện qua bài diễn ca ?

Không gian, thời gian
Thánh Gióng ra đời và lớn lên
Thánh Gióng ra trận đánh
giặc và chiến thắng
Thánh Gióng về trời

THẢO LUẬN THEO NHÓM LỚN
TRONG 3 PHÚT

Dấu xưa còn lại
Điểm tương đồng
Điểm khác biệt

Truyền thuyết Diễn ca

Nội dung

Truyền thuyết

Diễn ca

Không gian, thời

Thời gian : vua Hùng thứ sáu.

Thời gian : vua Hùng thứ sáu.

gian

Không gian : làng Gióng

Không gian : làng Phù Đổng

Thánh Gióng ra

Kể chi tiết : lí do và quá trình bà mẹ mang thai,

Kể ra đời và lớn lên : không nói,

đời và lớn lên

sinh con,…

không cười.

Thánh Gióng ra

Sự giúp đỡ nhân dân nuôi Gióng lớn lên.

Vũ khí : áo giáp, gậy sắt và việc

trận và chiến thắng Gióng nhổ tre đánh giặc,..

nhổ tre đánh giặc chưa kể chi tiết

Thánh Gióng về

Gióng cởi áo nhung (có thể hiểu

Gióng cởi giáp sắt để lại và về trời

trời
Dấu xưa còn lại

giáp sắt) để lại và về trời
Tre đằng ngà, ao hồ làng Phù Đổng, vua phong

Có ghi nhận miếu đình, cố viên.

Phù Đổng Thiên Vương, lập miếu thờ…
Điểm tương đồng

Từ truyện kể trong truyền thuyết đến nội dung đoạn diễn ca đều tập trung làm nổi
bật thời điểm, địa điểm và công trạng của người anh hùng làng Gióng.

Điểm khác biệt

Do đặc điểm ngắn gọn, hàm súc và hợp vần của thơ ca nên vài sự việc có điểm khác
biệt.

2/ Hai Bà Trưng dựng nền độc lập
Tìm chi tiết (câu thơ) thể
hiện phẩm chất anh
hùng của Hai Bà Trưng
qua bài diễn ca. Nêu ý
nghĩa của chi tiết ấy.

Ý kiến bạn thứ nhất
  
 

Ý kiến
bạn 2
 

Thống nhất

……………
 

……………

THẢO LUẬN THEO NHÓM LỚN
TRONG 3 PHÚT theo kĩ thuật
khăn trãi bàn

2/ Hai Bà Trưng dựng nền độc lập

- Hai bà giữ vững lời thề, Trưng Trắc thay chồng cầm
quân đánh đuổi giặc ngoại xâm.

- Dù phận gái, nhưng hai bà đã lập nên kì tích với chiến
công oanh liệt : đánh tan đội quân xâm lược do Tô Định
cầm đầu, mang lại sự yên ổn toàn vẹn cho đất nước.

III/ TỔNG KẾT

1/ Nghệ thuật
- Thể thơ lục bát giúp người đọc dễ đọc, dễ
thuộc và dễ nhớ.
2/ Nội dung
- Đoạn trích đã làm nổi bật chí khí anh hùng
và tinh thần yêu nước bất diệt của nhân dân
ta qua hai sự kiện lịch sử tiêu biểu : Thánh
Gióng đánh đuổi giặc Ân xâm lược ở thời
Hùng Vương thứ sáu và Cuộc khởi nghĩa
của Hai Bà Trưng đánh tan quân Hán do tên
thái thú Tô Định cầm đầu.

KẾT NỐI CHỦ ĐIỂM

THỰC HIỆN NHIỆM VỤ

N
Ă
V
2
N
Ê
T
U
Ê
N
Ủ
H
C
G
N
Ù
C
N
Ả
B
Ã
Đ
M
E
À
M
M
Ể
I
Đ
HỌC

TỪ CÁ
C VĂN
EM N
BẢN,
GHĨ G
Ì VỀ T
QUAN
ẦM
TRỌN
G CỦA
VIỆC
HIỂU
BIẾT
LỊCH
SỬ DÂ
N TỘC
.

THẢO LUẬN NHÓM TRONG 2 PHÚT

- Hoàng Lê nhất
thống chí của Ngô
Gia Văn Phái.
- Viên tướng trẻ và
con ngựa trắng của
Nguyễn Huy Tưởng.
- Đại Nam quốc sử
diễn ca của Lê Ngô
Cát và Phạm Đình
Toái.

Giá trị lịch sử làm nên giá trị dân tộc bởi mỗi
quốc gia có một quá trình dựng nước và giữ nước
khác nhau. Giá trị lịch sử được thể hiện ở quá trình
gây dựng đất nước của ông cha ta, là niềm tự hào của
dân tộc khi chiến thắng giặc ngoại xâm để bảo vệ
nước nhà.
Bác Hồ đã nói: “Các vua Hùng đã có công dựng
nước, Bác cháu ta cùng nhau giữ lấy nước”.
Mỗi cá nhân chúng ta hôm nay cần phải biết giữ
gìn, kế thừa và phát huy những truyền thống quý báu
của dân tộc, hòa nhập nhưng không hòa tan trong
thời đại hội nhập kinh tế quốc tế.

LUYỆN TẬP

Câu 1 : Chuyện Phù Đổng Thiên Vương là kể về nhân vật lịch sử nào
dưới đây trong truyện truyền thuyết mà em đã học ?
A Truyền thuyết Thánh Gióng.
A.

B. Truyền thuyết Hùng Vương thứ sáu.
C. Truyền thuyết về làng Phù Đổng
D. Truyền thuyết Sơn Tinh Thủy Tinh.
Câu 2 : Chiến công của Phù Đổng Thiên Vương là gì ?
A. Nghe vua cầu tướng ra quân thì thưa với mẹ được đi đánh giặc.
B. Tạo ra được gươm vàng, ngựa sắt để đi đánh giặc.
C
C. Đánh tan giặc xâm lược vào thời vua Hùng thứ sáu.

D. Để lại áo nhung và bay về trời.

Câu 3 : Quê quán của Hai Bà Trưng ở đâu ?
A. châu Phong
A
B. Long Biên
C. Mê Linh
D. Lĩnh Nam
Câu 4 : Kết quả cuộc khởi nghĩa của Hai Bà Trưng là gì ?
A. Đuổi ngay Tô Định dẹp yên biên thành.
B. Đô kì đóng cõi Mê Linh
C. Lĩnh Nam riêng một triều đình nước ta.
D
D. Cả 3 ý thơ trên.

GOOD BYE !