- Ở Việt Nam xà phòng cũng được du nhập vào
nước ta từ những năm đầu thế kỷ 20. Nhãn
hiệu xà bông CÔ BA do ông Trương Văn Bền
thành lập vào những năm 1932 là nhãn hiệu xà
phòng tắm gội đầu tiên của VN.

• MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ XÀ PHÒNG

Khái niệm về xà phòng
Chất béo

to
+ NaOH/ (KOH)

Xà phòng

Xà phòng: Là hỗn hợp muối natri ( kali ) của các acid béo
Thành phần chính như:
C17H35COONa : natri panmitat
C15H31COONa : natri stearat

Hãy cho biết
thành phần chính
của xà phòng

CƠ CHẾ TẨY RỬA
Trong dung dịch, xà
phòng làm giảm sức
căng bề mặt của các
chất bám bẩn trên
vải, da, …làm vết bẩn
phân tán thành nhiều
phân tử nhỏ hơn
trong nước và bị rửa
trôi.

Điều chế xà phòng
Chất béo
+ dd kiềm

Xà phòng
ở trạng thái
keo

Xà phòng bánh
NaCl

Ngày nay, có rất nhiều loại xà phòng được bán trên
thị trường nhưng trong số các loại có chất lượng tốt
thì cũng có nhiều sản phẩm gây hại cho da, đặc biệt
là loại da nhạy cảm của các em nhỏ.

Nhiệm vụ các nhóm:
“Điều chế xà phòng” từ nguyên liệu

dễ kiếm, an toàn với sức khoẻ và
thân thiện với môi trường”.

1
2
3
4
5
6
7

S T EA
XÀ PHÒ
G L I X
K E
N Ư ỚC
Đ UN
MUỐ

RI C
N GB Ộ T
Ê R I N
O
CỨNG
NÓ N G
I ĂN

Thành phần chủ yếu của xà
phòng là muối natri của axit này

Đây là tên gọi khác của chất
tẩy rửa tổng hợp

Người ta thu được hợp chất
này trong quá trình nấu xà
phòng

Đây là trạng thái xà phòng
được sinh ra

Xà phòng sẽ mất tác dụng khi
ta giặt rửa trong loại nước này

Đây là công đoạn không thể
thiếu khi nấu xà phòng

Người ta dùng chất này để tách
lấy xà phòng

Củng cố : Chọn đáp án
đúng !
A

Xà phòng là sản phẩm của phản
ứng este hóa .
B
Chỉ có xà phòng là chất tẩy rửa.
Bột giặt không giặt được trong
C
nước cứng
Xà phòng tẩy rửa được trong nước
D
cứng.

Củng cố : Chọn đáp án
đúng !
A

Xà phòng có tính chất tẩy rửa giống
bột giặt
B
Chỉ có xà phòng là chất tạo bọt.
Bột giặt là muối natri của axit hữu
C
cơ
Xà phòng là sản phẩm sản xuất từ
D
dầu nhờn

Một số chất tẩy rửa độc
hại với con người

Tác dụng tẩy rửa của
xà phòng
Tác dụng của xà phòng: tẩy rửa.
Tính chất của xà phòng: tính hoạt động bề mặt
Nước cứng làm giảm hoạt tính của xà phòng vì:
RCOONa + Ca2+  (RCOO)2Ca + Na+

+
Xà
Vì
phòng
sao
xàtẩy
sao
không
RCOONa + Mg2+  (RCOO)2Mg + NaVì

chất
phòng
bẩn
cónhư
tính
nên
tẩy
rửa
dùngthế
xà nào
phòng
trong nước
cứng

Chất tẩy rửa tổng hợp
Ví dụ: C12H25 - C6H4 -SO3Na (natriđođexylbenzensunfonat)
Điều chế:
C12H25 - C6H4 -SO3H +Na2CO3C12H25- C6H4 -SO3Na +H2O + CO2
Tác dụng: tẩy rửa
Tính chất: tính hoạt động bề mặt
Ưu điểm: có thể giặt rửa ngay cả trong nước cứng.