Bài 11

CƠ SỞ DỮ
LIỆU

Theo em, việc lưu trữ dữ
liệu phục vụ các bài toán
quản lí có phải chỉ là việc
chuyển các ghi chép trên
giấy thành văn bản trên
máy tính không?

Ví dụ 1: Cơ sở dữ liệu thương mại điện
tử.?
- Để quản lý thông tin sản phẩm
- Quản lý đơn hàng, thanh toán
2Quản lý việc vận chuyển hàng hóa

Ví dụ 2: Y TẾ VÀ
CHĂM SÓC SỨC
KHỎE
Cơ sở dữ liệu y tế được sử
dụng
- Để lưu trữ thông tin bệnh
nhân, kết quả xét nghiệm,
lịch sử bệnh tật và thông tin
về thuốc.
- Điều này giúp cung cấp
chăm sóc sức khỏe tốt hơn,
quản lý bệnh án và nghiên
cứu y học.

 Việc lưu trữ dữ liệu phục vụ các bài toán quản lí không đơn
thuần là việc chuyển các ghi chép trên giấy thành văn bản

1. YÊU CẦU TỔ CHỨC LƯU TRỮ DỮ LIỆU
MỘT CÁCH KHOA HỌC

Giáo viên dạy mỗi môn học bắt buộc phải có
một sổ điểm - bảng điểm môn học. Một bản
sao của bảng điểm môn học được gửi cho
giáo viên chủ nhiệm lớp. Hãy cùng thảo luận
xem có cần lưu trữ bảng điểm của lớp học
không?
4

Các tình huống có thể
xảy ra
Trường hợp 1: Trùng lặp dữ liệu

5

Ghi nhớ: Trong CSDL thường không lưu
trữ những dữ liệu trùng nhau, hoặc
những thông tin có thể dễ dàng tính toán
từ các dữ liệu có sẵn

Trong 1 bảng có
những tên được lặp
đi lặp lại
6

Trường hợp 2: Dữ liệu không
nhất quán

10/02/2025

Sửa điểm
tại 1 nơi

Sau những thao tác cập nhật DL và
ngay cả khi có sự cố xảy ra trong quá
trình cập nhật, DL trong CSDL phải
được đảm bảo đúng đắn. Nghĩa là
luôn luôn nhất quán về dữ liệu

8

10/02/2025

Điểm ở các nơi
khác phải được
cập nhật cùng lúc

a. Hạn chế dư thừa trong lưu trữ
dữ liệu
• Việc lưu trữ dữ liệu phục vụ
các bài toán quản lí không
đơn thuần là việc chuyển các
ghi chép trên giấy thành văn
bản trên máy tính.
• Cần phải tổ chức việc lưu trữ
sao cho có thể hạn chế trùng
lặp làm dư thừa dữ liệu, khắc
phục những lỗi không nhất
quán về dữ liệu.
9

b. Sự phụ thuộc phần mềm và dữ
liệu
- Vì dữ liệu của CSDL thường phục vụ cho nhiều người dùng với
những mục đích khai thác khác nhau nên dữ liệu cần phải độc
lập với các ứng dụng, không phụ thuộc vào một vài bài toán
cụ thể, không phục thuộc vào phương tiện lưu trữ và xử lí.
- Có 2 mức độ độc lập dữ liệu :
Độc lập ở mức vật lý:
Ví dụ :khi DL được burn từ USB sang đĩa CD vẫn không thay đổi
Độc lập ở mức khái niệm
Ví dụ:Thêm 1 cột “TheBaohiem” vào CSDL mà chương trình
ứng dụng về cơ bản không phải viết lại
10

10/02/2025

b. Sự phụ thuộc phần mềm và
dữ liệu

11

b. Sự phụ thuộc phần mềm và
dữ liệu
- Dữ liệu cần được tổ chức lưu
trữ một cách độc lập với việc
xây dựng phát triển phần mềm
- Đảm bảo dễ dàng chia sẻ, dễ
dàng bảo trì phát triển.
- Đồng thời đảm bảo hạn chế tối
đa việc dữ liệu lặp lại gây dư
thừa dữ liệu và hỗ trợ đảm bảo
tính nhất quán dữ liệu.
12

2. CƠ SỞ DỮ LIỆU VÀ MỘT SỐ THUỘC
TÍNH CƠ BẢN
Theo em nên lưu trữ dữ liệu ở dạng nào là
thuận lợi nhất?
Dạng
1:

Dạng
2:
13

a. Khái niệm CSDL
CSDL là một tập hợp
các dữ liệu có liên
quan với nhau, được
lưu trữ một cách có tổ
chức trên hệ thống
máy tính.

14

b. Một số
thuộc tính cơ
bản của CSDL

Tính cấu trúc

Tính không dư
thừa

Tính độc lập dữ
liệu

Tính toàn vẹn

Tính nhất quán

Dữ liệu phải
thỏa mãn những
ràng buộc cụ
15
thể

Đảm bảo đúng
đắn sau các
thao tác cập
nhật dữ liệu

Dữ liệu không
trùng lặp

Dữ liệu lưu trữ theo
cấu trúc xác định
(dạng bảng)
Độc lập dữ liệu với phần
mềm

Tính bảo mật và an
toàn

Dữ liệu phải được bảo vệ an toàn,
ngăn chặn được các truy xuất trái
phép, chống được việc sao chép dữ
liệu không hợp lệ

Ví dụ

Đảm bảo không xảy ra hiện
tượng số tiền đã bị trừ bớt
trong tài khoản chuyển đi
nhưng lại chưa xuất hiện
trong tài khoản nhận về.
Dữ liệu hai bảng không
trùng lặp.
Tài khoản ngân hàng người
không có thẩm quyền
không được truy xuất để
lấy thông tin.
Các mô đun phần mềm ứng
dụng không cần phải cập
nhật khi thay đổi cách thức
tổ chức hoặc lưu trữ dữ liệu.

16

Điểm đánh giá học tập phải
là số nguyên (hay số thập
phân) không âm và nhỏ

Tính không dư
thừa
Tính độc lập dữ
liệu
Tính toàn vẹn

Tính nhất quán

Tính bảo mật và
an toàn

1. Không. Vì điểm trung bình môn học là kết quả tính
toán theo công thức đã định từ các dữ liệu đã có.
2. Dữ liệu hàng hóa và phần mềm quản lí bán hàng.

Mã sách, Tên sách, Tên tác giả, Nhà xuất bản,
Năm xuất bản, Người mượn sách, Ngày mượn,
Ngày hẹn trả, Ngày trả