VIẾT BÀI VĂN NGHỊ LUẬN VỀ
MỘT VẤN ĐỀ TRONG ĐỜI SỐNG
( CON NGƯỜI TRONG MỐI QUAN HỆ VỚI
CỘNG ĐỒNG, XÃ HỘI, ĐẤT NƯỚC)

KHỞI ĐỘNG

Theo em, chúng ta cần làm gì để thể
hiện được trách nhiệm của bản thân
đối với cộng đồng, đất nước, xã hội?

3

HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC

I. Yêu cầu đối với bài văn nghị luận về một
vấn đề trong đời sống.
Nêu được vấn đề nghị luận và giải thích để người đọc
hiểu vì sao vấn đề này đáng được bàn đến.
- Trình bày rõ ý kiến về vấn đề được bàn; đưa ra được
những lí lẽ thuyết phục, bằng chứng đa dạng để chứng
minh ý kiến của người viết.
- Đối thoại với những ý kiến khác (giả định) nhằm
khẳng định quan điểm của người viết.
- Nêu được ý nghĩa của vấn đề nghị luận và phương
hướng hành động.
5
-

II. Đọc và phân tích bài viết tham khảo
Văn bản “Hiểu biết về lịch sử”

A. Mở bài ( Đoạn đầu )( Nói đến hiểu biết về lịch
sử... cho các thế hệ học sinh)
Mở bài đã nêu
vấn đề gì?
.

 Vấn đề nghị luận:
Sự cần thiết của hiểu
biết về lịch sử

6

II. Đọc và phân tích bài viết tham khảo
Văn bản “Hiểu biết về lịch sử”

II. Thân bài

- Đoạn văn thứ 2: (Tìm hiểu lịch sử nước nhà …đoạn tăm tối, yêu
thương)
Ý 1: Lịch sử giúp ta biết những sự kiện và nhân vật lịch sử ở
những thời kỳ khác nhau.
- Đoạn văn thứ 3 (Con người thời đại nào…không đáng có)
 Ý 2 : Hiểu biết về lịch sử giúp ta rút ra bài học của lòng yêu nước
và ý thức trách nhiệm với cộng đồng, là kinh nghiệm được rút ra từ
quá khứ để hành động đúng trong cuộc sống hôm nay
7

II. Đọc và phân tích bài viết tham khảo
Văn bản “Hiểu biết về lịch sử”

B. Thân bài

- Đoạn văn thứ 4 (Hiện nay có một thực tế…điều khó tránh
khỏi)
 Ý 3 : Thực tế hiện nay có những bạn trẻ không quan tâm
tới lịch sử dân tộc gây ra hậu quả

8

II. Đọc và phân tích bài viết tham khảo
Văn bản “Hiểu biết về lịch sử”

C. Kết bài
- Đoạn văn thứ 5,6 (Đến đây…tất cả chúng ta)
Nhắc lại sự cần thiết của việc hiểu biết về lịch sử đất nước,
khơi gợi thái độ cần có ở mỗi người và nêu cách thức hành
động

9

III. Thực hành viết theo các bước:
1. Trước khi viết
a. Lựa chọn đề tài: Có thể tham khảo các đề tài sau:
- Học sinh với vấn đề xây dựng trường học thân thiện.
- Học sinh với việc giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt.
- Giữ gìn và phát huy giá trị văn hóa của dân tộc thông
qua việc tổ chức một lễ hội ở quê em.
- Trách nhiệm của con người đối với nơi mình sinh sống.
10

III. Thực hành viết theo các bước:
1. Trước khi viết
b. Tìm ý
* Đề bài: Trách nhiệm của học sinh đối với quê hương,
đất nước.

- Vấn đề có tầm quan trọng như thế nào?
- Vấn đề có những khía cạnh cơ bản nào? Cần dùng lí lẽ và bằng
chứng nào để làm rõ từng khía cạnh?
- Cần có hành động như thế nào sau khi nhận thức về vấn đề?
11

III. Thực hành viết theo các bước:
1. Trước khi viết
c. Lập dàn ý
- Mở bài: Nêu vấn đề đời sống và ý kiến riêng của người viết về vấn
đề đó.
- Thân bài: Lập luận làm sáng rõ ý kiến và thuyết phục người đọc.
+ Vì sao lại có ý kiến như vậy? (Lí lẽ, bằng chứng)
+ Ý kiến đó đúng đắn như thế nào? (Lí lẽ, bằng chứng)
+ Liên hệ, mở rộng vấn đề? (Lí lẽ, bằng chứng)
- Kết bài: Những nhận thức và hành động người đọc cần hướng tới
12

III. Thực hành viết theo các bước:
2. Viết bài
- Mở bài: Viết thành một đoạn văn, giới thiệu trực tiếp hoặc gián
tiếp vấn đề nghị luận. Tìm hiểu cách mở bài của các văn bản đọc
và của bài viết tham khảo để vận dụng.
- Thân bài: Triển khai các ý đã nêu ở dàn ý. Mỗi ý lớn viết thành
một đoạn văn. Cần luôn luôn quan tâm vị trí của câu chủ đề (đầu
đoạn, cuối đoạn,…), sự phù hợp của câu chủ đề với nội dung cần
trình bày và mục đích nghị luận. Chú ý dùng phương tiện liên kết
giữa các câu trong đoạn và các đoạn trong bài.
- Kết bài: Nêu ý nghĩa của vấn đề và phương hướng hành động
(viết trong một đoạn văn).

13

III. Thực hành viết theo các bước:
3. Chỉnh sửa bài viết:
Đọc kĩ bài viết, căn cứ vào yêu cầu của kiểu bài và dàn ý đã lập, rà
soát các phần, các ý đã triển khai để có cách chỉnh sửa.
- Nếu thấy vấn đề đời sống liên quan đến con người trong mối
quan hệ với xã hội, cộng đồng, đất nước nêu chưa rõ ràng, cụ thể
thì cần bổ sung.
- Nếu thấy luận điểm ở từng đoạn văn chưa rõ ràng, lí lẽ chưa xác
đáng, bằng chứng chưa đầy đủ thì cần bổ sung, chỉnh sửa.

14

IV. Vận dụng:
GV yêu cầu HS viết bài văn 600- 700 chữ trình bày suy
nghĩ của em về trách nhiệm của con người đối với nơi

15

A/ Mở bài Giới thiệu vấn đề nghị luận: chúng ta cần phải trách
nhiệm của đối với nơi mình đang sinh sống; cần biết bảo vệ, xây
dựng quê hương ngày càng văn minh, phát triển giàu mạnh.
B/ Thân bài:- Chúng ta không thể sống tách biệt được với cộng
đồng, mỗi chúng ta cần phải làm tròn nghĩa vụ bổn phận đối với xã
hội, cộng đồng, địa phương nơi ta sinh sống
- Mỗi cá nhân đều chịu sự quản lý của địa phương – nhà nước nơi
mình sinh sống trên phương diện pháp luật, văn hóa, y tế - XH –
GD -> Sống có trách nhiệm là một chuẩn mực đánh giá nhân cách,
sự trưởng thành của con người. Đây là một nét sống đẹp, là phẩm
chất cần có
C/ Kết bài: Nêu ý nghĩa của vấn đề nghị luận và phương hướng
hành động
16

HẸN GẶP LẠI!