Em hãy nêu các cách làm
có thể giúp bạn Hùng đưa
được cống bê tông lên.

1. Tác dụng của đòn bẩy

Bài 19:
ĐÒN BẨY
VÀ ỨNG
DỤNG

2. Các loại đòn bẩy

3. Ứng dụng của đòn bẩy

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
1. Tác dụng của đòn bẩy

Trình bày khái
niệm và mô tả
cấu tạo của đòn
bẩy.

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
1. Tác dụng của đòn bẩy
Đòn bẩy là một trong
các loại máy cơ đơn giản
được sử dụng nhiều
trong đời sống để biến
đổi lực tác dụng lên vật
theo hướng có lợi cho
con người.)

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
1. Tác dụng của đòn bẩy
Cấu tạo của đòn bẩy

 Điểm tựa O là điểm
nằm trên đòn bẩy mà
tại đó đòn bẩy quay
quanh điểm tựa này.
 Điểm O1 là điểm chịu
tác dụng trọng lượng
của vật cần nâng (lực
F1)
 Điểm O2 là điểm chịu
tác dụng lực của tay ta
lên đòn bẩy (lực F2)

Chia lớp làm 4 nhóm:

TEAMWORD

Nhóm 1
Nhóm 2
Nhóm 3
Nhóm 4
Thực hiện thí nghiệm với đòn
bẩy hình 19.1 theo nhóm (7
phút) và trả lời câu hỏi trong
phiếu học tập 1 (5 phút)

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
1. Tác dụng của đòn bẩy
Thí nghiệm

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
1. Tác dụng của đòn bẩy

Câu hỏi

Phiếu học tập 1

Đáp án
Câu 1: Đòn bẩy AB có tác dụng Dùng đòn bẩy ta đã thay đổi
thay đổi hướng lực tác dụng hướng của lực tác dụng theo
khi nâng quả nặng như thế
phương hướng xuống dưới.
nào?
Câu 2. Khi nào đòn bẩy cho ta Khi cánh tay đòn của lực tác
dụng (OO2) lớn hơn cánh tay
lợi về lực?
đòn của tải (OO1)

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
1. Tác dụng của đòn bẩy
Xác định điểm tựa
O nêu tác dụng
thay đổi hướng của
lực của các đòn
bẩy trong hình sau:

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
2. Các loại đòn bẩy
Chia lớp làm 6 nhóm:
Nhóm 1
Nhóm 2
Nhóm 3

Tìm hiểu cấu tạo
và tác dụng của
đòn bẩy loại 1

Nhóm 4
Nhóm 5
Nhóm 6

Tìm hiểu cấu tạo
và tác dụng của
đòn bẩy loại 2

TEAMWORD

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
2. Các loại đòn bẩy
Có 2 loại đòn bẩy
- Đòn bẩy loại 1: Là loại đòn bẩy có điểm tựa O
nằm trong khoảng giữa điểm đặt O1,O2 của các lực F1
và F2. Đòn bẩy loại 1 cho ta lợi về lực.
- Đòn bẩy loại 2: Là loại đòn bẩy có điểm tựa O
nằm ngoài khoảng giữa điểm đặt O1,O2 của các lực F1
và F2. Đòn bẩy loại 2 chia thành 2 loại:
+ Đòn bẩy loại 2 cho ta lợi về lực
+ Đòn bẩy loại 2 không cho ta lợi về lực chỉ có tác
dụng thay đổi hướng của lực tác dụng

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
2. Các loại đòn bẩy
Hoàn thành phiếu học
tập số 2

Phiếu học tập 2.
Hình ảnh đòn bẩy

Loại đòn bẩy

Tác dụng

 
Đòn bẩy loại 2
không cho lợi về lực

Đòn bẩy loại 1
Đòn bẩy loại 2
không cho lợi về lực

Giúp di chuyển vật cần nâng
nhanh chóng và dễ dàng hơn
(câu được cá nhanh hơn).
Cho lợi về lực (mở
được nắp bia dễ
dàng).
Giúp di chuyển vật cần nâng
nhanh chóng và dễ dàng hơn
(gắp thức ăn dễ dàng).

Phiếu học tập 2.
Hình ảnh đòn bẩy

Loại đòn bẩy

Tác dụng

 
Đòn bẩy loại 2 cho
lợi về lực
Đòn bẩy loại 1

Đòn bẩy loại 1

Nâng được vật nặng (làm vỡ
được vật cứng khi cần một
lực tác dụng lớn).
Cho lợi về lực và thay đổi hướng
tác dụng lực theo mong muốn
(làm thuyền di chuyển dễ dàng).
Cho lợi về lực và thay đổi
hướng tác dụng lực theo mong
muốn (cắt đồ vật dễ dàng).

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
3. Ứng dụng của đòn bẩy

TEAMWORD

Chia lớp làm 6 nhóm:
Nhóm 1,2

tìm hiểu về đòn bẩy
trong máy bơm nước
bằng tay, trả lời câu hỏi
hình 19.7

Nhóm 3,4

tìm hiểu đòn bẩy trong
cơ thể người, trả lời câu
hỏi hình 19.8; 19.9 và tác
dụng của đòn bẩy loại 2

Nhóm 5,6

tìm hiểu về đòn bẩy
trong xe đạp, trả lời câu
hỏi hình 19.10.

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
3. Ứng dụng của đòn bẩy
Đòn bẩy trong máy bơm nước bằng
tay là đòn bẩy loại 1 vì có điểm tựa
nằm trong khoảng điểm đặt lực tác
dụng và vật nâng. Sử dụng máy bơm
nước này giúp ta lợi về lực nâng nước
và thay đổi được hướng tác dụng lực
theo ý con người muốn.

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
3. Ứng dụng của đòn bẩy

Tư thế ngồi tránh mỏi cổ:
+ Cổ: giữ cổ ở vị trí thẳng trục với
cột sống.
+ Vai: thả lỏng, đặt cẳng tay ở mặt
phẳng ngang vuông góc với khuỷu tay,
cổ tay thẳng trục với cẳng tay.
+ Lưng: giữ thẳng, nên chọn một
chiếc ghế tựa, có thể điều chỉnh chiều
cao, độ nghiêng phù hợp nhằm giảm
thiểu các áp lực lên cột sống.

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
3. Ứng dụng của đòn bẩy

Khi cầm vật nặng, ta cần gập sát cánh tay vào bắp tay khi đó làm
giảm được độ dài cánh tay đòn giúp làm giảm được tác dụng của
trọng lượng của vật lên cánh tay để tránh mỏi cơ.

* Các bộ phận xe đạp dựa trên
nguyên đòn bẩy là:
+ Bộ phận gồm: Bàn đạp (pê-đan)
(1), đùi, trục giữa (2), đĩa (3), xích (4),
líp (5).
Bàn đạp là điểm lực tác dụng
Trục giữa là điểm tựa
Xích đĩa líp là điểm đặt vật nâng (kéo
bánh xe sau chuyển động)

+ Bộ phận: chân chống xe
Trong đó: O là điểm tựa; O1 là điểm
tác dụng lực; O2 là điểm đặt vật.
+ Bộ phận: đòn bẩy tay phanh
Trong đó: O là điểm tựa; O1 là điểm
tác dụng lực; O2 là điểm đặt vật.
* Lực khi dùng chân tác dụng lên pê –
đan xe đạp có phương thẳng đứng chiều
từ trên xuống và có tác dụng làm trục
giữa A quay, khi đó tạo ra lực kéo giữa
các điểm tiếp xúc giữa mắt xích và răng
của vành đĩa, làm cho trục bánh sau B
quay tạo ra lực kéo làm cả xe chuyển

Bài 19: ĐÒN BẨY VÀ ỨNG DỤNG
3. Ứng dụng của đòn bẩy

Trong cuộc sống, đòn bẩy được ứng dụng vào
nhiều công việc, chế tạo nhiều công cụ hữu
ích

YÊU CẦU VỀ NHÀ:
Các nhóm (6 nhóm) về nhà tìm hiểu và thiết
kế đồ chơi đơn giản với các nguyên liệu dễ tìm
có sử dụng nguyên lí đòn bẩy. Sản phẩm sẽ
được trình bày ở tiết học sau

Sau mỗi câu trả lời đúng, Hs được 1 lần quay
vòng quay may mắn và nhận số điểm của
nhóm mình.

5

6

7

8

20

50

4

40

3

80
70

2

10

60

1

30

VÒNG QUAY
MAY MẮN

QUAY

Câu hỏi 1: Vật nào sau đây là ứng dụng của đòn bẩy?

B. Cầu trượt

A. Cái bấm giấy
C. Đẩy xe lên nhà bằng tấm ván

QUAY
VỀ

D. Bánh xe ở đỉnh cột cờ

Câu hỏi 2: Chọn phát biểu sai khi nói về tác dụng của đòn bẩy?
A. Tác dụng của đòn bẩy là giảm
lực kéo hoặc đẩy vật

C. Đòn bẩy có tác dụng làm thay
đổi hướng của lực vào vật.

B. Tác dụng của đòn bẩy là tăng lực
kéo hoặc đẩy vật

D. Dùng đòn bẩy có thể được lợi về
lực.
QUAY VỀ

Câu hỏi 3 : Dụng cụ nào sau đây không phải là ứng dụng của đòn
bẩy?
A. Cái cưa
B. Cái kéo
C. Cái kìm
D. Cái mở nút chai
QUAY
VỀ

Câu hỏi 4: Muốn bẩy một vật nặng 2000N bằng một lực 500N
thì phải dùng đòn bẩy có:
A. O2O = O1O

B. O1O > 4O2O

C. O2O > 4O1O

D. 4O1O > O2O > 2O1O
QUAY
VỀ

Câu hỏi 5: Đầu người là đòn bẩy loại mấy?
A. Loại 2
B. Loại 1
C. Vừa loại 1, vừa loại 2
D. Không phải đòn bẩy
QUAY
VỀ

Câu hỏi 6: Cánh tay là đòn bẩy loại mấy?
A. Vừa loại 1, vừa loại 2
B. Không phải đòn bẩy
C. Loại 2
D. Loại 1
QUAY
VỀ

Câu hỏi 7:
Điền vào chỗ trống: "Đòn bẩy loại 2: Điểm tựa nằm ngoài
khoảng giữa điểm đặt O,, O, của hai lực, lực tác dụng lên đòn bẩy
F, nằm ... điểm tựa O hơn vị trí của lực F"
A. Gần
B. Bất kì
C. Chính giữa
D. Xa
QUAY
VỀ

Câu hỏi 8:
Đòn bẩy là một công cụ có thể thay đổi hướng tác dụng của lực
và có thể cung cấp lợi thế về?
A. Khối lượng
B. Trọng lực
C. Thể tích
D. Lực
QUAY
VỀ

TRƯNG BÀY SẢN PHẨM
Đại diện các nhóm lên trình bày, các nhóm khác lắng
nghe, chấm điểm sản phẩm cho nhóm bạn. Đặt câu hỏi cho
nhóm bạn như đòn bẩy thuộc loại nào, chỉ ra tác dụng của
loại đòn bẩy đó.
Các tiêu chí đánh giá

Có

Không

Tập hợp nhóm nhanh chóng

 

 

Phân công nhiệm vụ cho các thành viên

 

 

Thảo luận sôi nổi

 

 

Báo cáo trôi chảy

 

 

Nội dung trả lời đúng