Tiết 5 – Bài 3
CÁCH MẠNG CÔNG NGHIỆP
(NỬA SAU THẾ KỈ XVIII – GIỮA THẾ KỈ XIX)

3. Tác động của cuộc Cách mạng công nghiệp
đối với sản xuất và xã hội.

HĐ cá nhân (2') đọc nội dung mục 3 (SGK T17) đọc tư
liệu SGK T 18+ quan sát hình 3.5 trả lời câu hỏi
1. Trình bày những tác động của CMCN đối với sản xuất và
xã hội?
2. Mặt trái (tác động tiêu cực) của CMCN là gì?

- Làm thay đổi căn bản quá trình sản xuất, nâng cao
năng suất lao động, thúc đẩy các ngành kinh tế phát
triển
- Hình thành các khu CN lớn, các TP tập trung đông dân
cư
=> Văn minh nông nghiệp sang văn minh CN

Nhiều trung tâm công nghiệp mới và thành thị đông dân ra đời:
London, Paris, Newyork…

Lược đồ nước anh giữa thế kỉ XVIII

Lược đồ nước anh cuối thế kỉ XIX

Hỏi: Quan sát hai lược đồ em hãy chỉ ra những biến đổi của nước Anh sau
khi hoàn thành cách mạng công nghiệp?

Nước Anh giữa thế kỉ XVIII

Nước Anh nửa đầu thế kỉ XIX

Chỉ có một số trung tâm sản xuất thủ
công.

 Các trung tâm công nghiệp mọc lên
dày đặc trên khắp nước Anh.

 Có 4 thành phố trên 5000 dân

Có 14 thành phố trên 5000 dân

 Chưa có đường sắt

 Có mạng lưới đường sắt nối liền các
thành phố, hải cảng, khu công
nghiệp.

* Tác động tiêu cực của cách mạng CN:

Bức
tranh
minh
hoạ
điều
gì?

Giai cấp công nhân lao động bị tư sản bóc lột thậm tệ

Hỏi: Thông tin
và bức hình 3.5
cho em biết
điều gì?
- Môi trường làm việc
ô nhiễm, công nhân
không được trang bị đồ
bảo hộ lao động khi
làm việc
- Nhân công lao động
có cả trẻ em.
- Công việc nguy hiểm
- Giới chủ tận dụng tối
đa sức lao động của
công nhân.

Trẻ em làm việc trong các hầm mỏ

Tư sản > < vô sản
=> Phong trào đấu tranh của giai cấp vô sản chống lại giai cấp tư sản

* Những mặt trái của cách mạng công
nghiệp:
- Gây ra tình trạng ô nhiễm môi trường
- Bóc lột sức lao động của phụ nữ và trẻ em
- Sự xâm chiếm và tranh giành thuộc địa…

H: Em biết gì về khu công nghiệp Tằng Loong thuộc thị
trấn Tằng Loong huyện Bảo Thắng?
H: Làm thế nào để hạn chế ô nhiễm MT?

Bài tập 1: Lập bảng thống kê những thành tựu tiêu biểu của cách mạng công
nghiệp từ nửa sau thế kỉ XVIII đến giữa thế kỉ XIX ở các nước châu Âu và Mỹ
Thành tựu tiêu biểu của cách mạng công nghiệp

Quốc gia
 

 

Năm

Nhà phát minh

Tên phát minh

 

 

 

 

 

 

Bảng thống kê những thành tựu tiêu biểu của cách mạng công nghiệp từ
nửa sau thế kỉ XVIII đến giữa thế kỉ XIX ở các nước châu Âu và Mỹ
Thành tựu tiêu biểu của cách mạng công nghiệp

Quốc gia

Anh

Năm
1764

Nhà phát minh
Giêm Ha-gri-vơ

Tên phát minh
Máy kéo sợi Gien-ni

1769

R. Ác-rai

Máy kéo sợi chạy bằng sức nước

1784

Giêm Oát

Máy hơi nước

1785

Ét- mơn Các-rai

Máy dệt

1814

Xti-phen-xơn

Đầu máy xe lửa chạy bằng hơi nước

Pháp

CM Công nghiệp bắt đầu từ 1830 trong CN nhẹ rồi lan sang công nghiệp nặng=> KT Pháp
đứng thứ 2 thế giới (sau Anh)

Đức

Bắt đầu từ những năm 40 của thế kỉ XIX trong luyện kim, hóa chất và trở thành nước công
nghiệp (1871) (đứng hàng thứ 3 thế giới)

Mỹ

Bắt đầu từ công nghiệp nhẹ; công nghiệp đường sắt, khai mỏ, luyện kim, đóng tàu… phat triển
-> giữa thế kỉ XIX kinh tế Mỹ đứng hành thứ 4 thế giới

Bài tập 2: Có ý kiến cho rằng: "Xã hội loài người chuyển từ văn minh nông
nghiệp sang văn minh công nghiệp là nhờ cách mạng công nghiệp". Em có
đồng ý với ý kiến đó không? Vì sao?

Ý kiến :"Xã hội loài người chuyển từ văn minh nông nghiệp sang văn
minh công nghiệp là nhờ cách mạng công nghiệp" là một ý kiến đúng
vì:
+ Trước khi tiến hành cách mạng công nghiệp: con người chủ yếu lao động dựa vào
sức mạnh của cơ bắp (lao động thủ công); hoặc sử dụng một số loại máy móc chạy
bằng năng lượng gió (cối xay gió…) và nước. Tuy nhiên các hình thức sản xuất đó
còn nhiều hạn chế, nên năng suất lao động của con người chưa cao; khối lượng sản
phẩm sản xuất ra chưa nhiều và các loại năng lượng gió, nước ở thời điểm này vẫn
chưa thể tạo ra sự chuyển biến căn bản trong đời sống sản xuất.

+ Cuối thế kỉ XVIII - đầu thế kỉ XIX, những thành tựu của cash
mạng công nghiệp đã làm thay đổi căn bản quá trình sản xuất: máy
móc thay thế cho lao động thủ công nên quá trình sản xuất của con
người đã có sự thay đổi căn bản, năng xuất lao động tăng, thúc đẩy
nhiều ngành kinh tế khác phát triển, tạo ra nguồn của cải dồi dào
cho xã hội nền sản xuất có sự chuyển biến mạnh mẽ từ: sản xuất
thủ công sang cơ khí hóa.
+ Bộ mặt các nước tư bản thay đổi với nhiều khu công nghiệp lớn
và thành phố đông dân mọc lên.

- Học bài trong vở ghi kết hợp đọc sgk
- Đọc và tìm hiểu trước Bài 4: Đông Nam Á từ
sau thế kỉ XVI đến giữa thế kỉ XIX: Tìm hiểu mục
1, mục 2.