Tranh vẽ: Lý Công Uẩn – vị vua
sáng lập nhà Lý

Tranh vẽ: Đoàn thuyền của vua Lý
Công Uẩn trên đường dời đô

BÀI 15:
CÔNG CUỘC XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ
ĐẤT NƯỚC THỜI LÝ (1009 – 1225)

1. Sự thành lập nhà Lý

Truyền ngôi

Lê Hoàn

Lê
Long
Việt

Bị Lê Long Đĩnh
sát hại

- Nhà Lý được thành lập như thế nào?
- Sau khi lên ngôi, Lý Công Uẩn đã làm gì?
Năm 1005 Lê Hoàn mất,
Lê Long Đĩnh nối ngôi
Năm 1009 Lê Long Đĩnh mất
Lý Công Uẩn suy tôn làm vua
Năm 1010
dời đô về
Đại La

Năm 1054 đổi
tên nước thành
Đại Việt

Sự tàn bạo của vua Lê Long Đĩnh

Vua Lý Công Uẩn
(Lý Thái Tổ)

Lý Công Uẩn sinh 12-2 năm Giáp
Tuất (974), người châu Cổ Pháp
(Từ Sơn - Bắc Ninh). Thuở nhỏ làm
con nuôi nhà sư Lý Khánh Văn,
theo học ở chùa Lục Tổ của sư Vạn
Hạnh. Sau đó làm quan cho nhà Lê,
giữ đến chức Điện tiền chỉ huy sứ,
chỉ huy cấm quân ở kinh đô Hoa
Lư. Ông là người có học, có đức và
có uy tín nên được triều thần nhà
Lê quý trọng.

DÃY 2

Vì sao Lý Công Uẩn dời đô từ Hoa Lư về
Đại La(Thăng Long-Hà Nội)?

Thăng Long là vùng đất “địa linh nhân kiệt”

Hoa Lư

Thăng Long

Vùng đất hẹp, nhiều đồi
núi.

Vùng đất rộng, vừa có
núi có sông.

Chỉ thích hợp phòng thủ, Thích hợp cả phòng thủ,
bảo vệ đất nước.
phát triển đất nước.

→

Vùng đất Thăng Long có địa thế thuận
lợi hơn vùng đất Hoa Lư.

Việc dời đô là hết sức đúng đắn, đã mở ra
giai đoạn mới cho sự phát triển của đất nước.

Theo truyền thuyết, khi thuyền vua tạm đỗ dưới thành
Đại La, có rồng vàng hiện lên chỗ thuyền ngự, vì thế vua
đổi tên Đại La là Thăng Long, có nghĩa là rồng bay lên.

Hà Nội

Ninh Bình

Mỗi chữ cao 2cm

214 chữ đều được mạ vàng

Cửa Nam Thành

Cửa Bắc Thành

Cửa Đông Thành

Cấm Thành

Cửa Tây thành

Sự kiện dời đô của Lý Công Uẩn có ý
nghĩa như thế nào?
▪ Muốn xây dựng đất nước giàu mạnh và khẳng định ý chí
tự cường của dân tộc.
▪ Muốn tạo dựng sự nghiệp lớn cho con cháu mai sau.
▪ Đặt nền móng cho việc xây dựng kinh đô Thăng Long
trở thành đô thị phát triển thịnh vượng.

1010

HÀ NỘI NGÀY NAY

Hoa Lư ngày nay

Thăng Long ngày nay

HÌNH ẢNH
VỀ ĐẠI LỄ
NGHÌN NĂM
VĂN HIẾN

Chiếu dời đô được đặt
ở vườn hoa Lí Thái TổBa Đình- Hà Nội

1010-2010

Mỗi chữ cao 2cm 214 chữ đều được mạ vàng

Hoàng Thành Thăng Long
được Unesco công nhận là
di sản văn thế giới nhân
dịp khai mạc Đại lễ nghìn
năm Thăng Long.

Theo sách sử và tài liệu
khảo cổ, Kinh thành
Thăng Long được xây
dựng theo mô hình tam
trùng thành quách, bao
gồm: vòng ngoài cùng là
La thành hay Kinh thành
– nơi sinh sống của cư dân,
vòng ở giữa là Hoàng
thành – khu triều chính,
nơi ở và làm việc của các
quan lại trong triều, và
vòng trong cùng là Tử
Cấm thành hay Long
Phượng thành – nơi dành
cho vua, hoàng hậu, và các
thành viên hoàng tộc khác.

Hoàng Thành Thăng Long

- Sau khi Lê Hoàn mất (1005), Lê Long Đĩnh Lên ngôi vua nhưng tàn bạo làm cho
triều thần chán ghét nhà Tiền Lê
- Năm 1009 Lê Long Đĩnh mất, triều thần suy tôn Lý Công Uẩn lên làm vua, lập ra
nhà Lý.
- Năm 1010, Lý Công Uẩn đặt niên hIệu là Thuận Thiên, dời đô từ Hoa Lư về Đại
La, đổi tên là Thăng Long.
- Năm 1054 nhà Lý đổi tên là Đại Việt.

Vua
Trung

Quan đại thần

 Tổ chức bộ máy nhà nước

ương
Quan văn

Quan võ

thời Lý hoàn thiện dần từ
trung ương đến địa phương.

24 lộ, phủ, châu
Địa
phương

Hương, huyện
Xã

“HÌNH THƯ”
BỘ LUẬT
THÀNH VĂN
ĐẦU TIÊN CỦA
NƯỚC TA

Luật pháp

Cấm giết
mổ trâu bò.

Xử phạt
nghiêm
những tội
phạm

Ban
hành
1042

Hình
thư
Bảo vệ
của công

Bảo vệ nhà
vua, cung
điện

Bảo vệ tài sản
của nhân dân

Cấm quân

- Tuyển chọn thanh niên trai
tráng trong cả nước
- Bảo vệ vua và kinh thành.

Quân địa phương

- Tuyển thanh niên trai tráng ở làng
xã đến 18 tuổi.
- Canh phòng ở các phủ.
- Thực hiện chế độ “Ngụ binh ư nông”.

* Luật pháp: - Năm 1042 nhà Lý ban hành bộ Hình thư.
* Quân đội:
Gồm có 2 bộ phận
+ Cấm quân (ở kinh thành, bảo vệ vua, triều đình).
+ Quân địa phương (Quân ở các Lộ, bảo vệ các Lộ - Phủ).
- Thi hành chính sách “ngụ binh ư nông”.

Đối nội:
+ Củng cố khối đại đoàn kết dân tộc.
+ kiên quyết xử lý các thế lực phản động trong nước.
c. Chính sách
đối nội và đối
ngoại.

Đối ngoại:
+ Với nhà Tống, giữ mối quan hệ hòa hiếu.
+ Với Chăm-pa, đánh dẹp các cuộc xâm lấn, duy trì quan
hệ bình thường.

Tượng vua Lí Công
Uẩn (Lý Thái Tổ) tại
Hồ Hoàn Kiếm, Hà
Nội (dựng năm
2004). 

 Lý Thái Tổ và các vị vua nhà Lý được thờ ở đền Đô, phường Đình
Bảng, thị xã Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh - quê hương của nhà Lý