Nh?ng phong t?c T?t c?HOẠT
truy?nĐỘNG
Vi?t Nam
- VTC1.mp4
KHỞI
ĐỘNG

HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG

1

TRÒ CHƠI Ô CHỮ

2
T

3

H

O

6

H

A

O

9

A
H

U

C

A

U

M

R

A

N

H

A

M

M

I

N

T

O

T

I

E

N

N

H

U

O

D

U

C

D

O

N

G

T

R

U

O

N

G

V

I

E

T

G

I

A

D

I

L

I

E

U

A

N

T

R

A

U

7
8

R

X

4
5

T

L

A

N

G

N

G

Câu 6. (13 chữ cái): Tầng lớp đảm nhận sứ mệnh lãnh đạo
Câu
Câu
Câu
Câu
Câu
Câu
Câu
4.
9.
1.
5.
2.
3.
7.8.
(9
(6
(7
(7
(7
(9
(7
(8
chữ
chữ
chữ
chữ
chữ
chữ
cái):
cái):
cái):
cái):
cái):
cái):
Người
Một
Truyền
Nghề
Phong
Tín
Yếu
Tên
phong
ngưỡng
tố
vị
rèn
Việt
thuyết
tục
này
hoàng
đúc
xem
tục
được
được
truyền
kim
giải
phổ
tử
đây
người
coi
nấu
loại
thích
biến
là
thống
làcách
bánh
nổi
Việt
một
của
vềcủa
tiếng
làm
một
cổ
chưng,
tế
người
sử
người
bào
đẹp
phong
của
dụng
Việt
của
bánh
và
người
Việt,
bảo
tục
xã
để
cổ,
phong trào đấu tranh giành độc lập dân tộc trong thời Bắc
có nội dung
ngày
làm
cađẹp
nay
ngợi
để
giầy
tưởng
và
thường
tình
tránh
để nghĩa
thờ
vệ
nhớ
Việt
dùng
hội.
bị
răng.
cúng
về
cổ.
thuỷ
vợ
trong
cội
chồng,
tổ
quái
nguồn.
tiên.
lễ làm
cưới
tìnhhại.
hỏi.
cảm anh em.
thuộc.

BÀI 17. CUỘC ĐẤU TRANH BẢO TỒN VÀ PHÁT TRIỂN VĂN HOÁ
DÂN TỘC CỦA NGƯỜI VIỆT
Mục tiêu bài học
• Trình bày được những biểu hiện trong việc giữ gìn văn hoá của người Việt trong
thời kỳ Bắc thuộc.
• Nhận biết được sự phát triển của văn hoá dân tộc trên cơ sở tiếp thu có chọn lọc,
văn hoá Trung Hoa trong thời kỳ Bắc thuộc

1. SỨC SỐNG LÂU BỀN CỦA NỀN VĂN HOÁ
BẢN ĐỊA

2. TIẾP THU CÓ CHỌN LỌC VĂN HOÁ
TRUNG HOA.

1. Sức sống của nền văn hóa bản địa

Những Phong Tục Không Thể Thiếu Của Người Việt Trong Dịp Tết Nguyên Đán
https://youtu.be/Cw8irMdPanE

1. Sức sống của nền văn hóa bản địa

1. Nhắc lại những phong
tục tập quán của cư dân
Văn Lang- Âu Lac?
2. Em hãy cho biết một
số nét văn hóa của người
Việt cổ vẫn được duy trì
trong thời Bắc thuộc?
3. Những nét văn hóa nào
còn duy trì đến ngày nay?

- Người Việt nghe và nói hoàn toàn tiếng
mẹ đẻ.
- Những tín ngưỡng truyền thống tiếp tục
được duy trì như thờ cúng tổ tiên..
- Các phong tục tập quán như: Xăm mình,
nhuộm răng ăn trầu, làm bánh chưng,
bánh giầy, mặc váy yếm được lưu truyền
từ đời này sang đời khác
Chứng tỏ chính sách đồng hoá của các triều đại
phong kiến phương Bắc đối với nước ta đã thất bại

Phong tục ăn trầu theo
ghi chép của Lê Quý
Đôn có từ thời kì nào
trong lịch sử Việt Nam?
Hiện nay phong tục này
còn không?

1. Sức sống của nền văn hóa bản địa

- Người Việt Nam luôn có ý thức giữ gìn nền văn hóa bản địa của
mình như:
+ Tiếng Việt vẫn được người dân truyền dạy cho con cháu…
+ Những tín ngưỡng, phong tục tập quán ttiếp tục được duy trì như
thờ cúng tổ tiên, thờ các vị thần tự nhiên, vẽ mình (xăm mình), đứng
thì vòng hai tay, ngồi thì xếp bằng hai chân, tiếp khách bằng trầu
cau,...
=> Chính sách đồng hoá bị thất bại.

BÀI 17. CUỘC ĐẤU TRANH BẢO TỒN VÀ PHÁT TRIỂN VĂN HOÁ
DÂN TỘC CỦA NGƯỜI VIỆT
Mục tiêu bài học
• Nhận biết được sự phát triển của văn hoá dân tộc trên cơ sở tiếp thu có chọn lọc,
văn hoá Trung Hoa trong thời kỳ Bắc thuộc

Tiết 39: 2. TIẾP THU CÓ CHỌN LỌC VĂN HOÁ TRUNG HOA.

2. Tiếp thu có chọn lọc văn hóa Trung Hoa

Nhìn vào bảng thông
tin bên cho biết nhân
dân ta đã làm gì để
phát triển văn hoá dân
tộc trong hơn ngàn
năm Bắc thuộc?

2. Tiếp thu có chọn lọc văn hóa Trung Hoa

Thảo luận:
Nhóm 1, 2: Trong thời Bắc thuộc, nhân dân ta đã tiếp thu có chọn
lọc văn hóa Trung Hoa như thế nào?
Nhóm 3, 4: Nêu những ảnh hưởng của tư tưởng Nho giáo hay
những kĩ thuật tiếp thu được của Trung Quốc còn duy trì đến ngày
nay.

TIẾP THU CÓ CHỌN LỌC VĂN HOÁ TRUNG HOA.

Phong tục tập
quán

Tôn giáo, tín
ngưỡng

Khoa học kỉ thuật

ĐI TÌM BẰNG CHỨNG

ĐI TÌM BẰNG CHỨNG
Tư liệu

Đoạn tư liệu trên, cho biết
những phong tục truyền
thống nào của người Việt?
Những phong tục nào được
tiếp thu từ người Hán

Tư liệu
Các nhà khảo cổ học tìm thấy các nhà mộ ở phía Bắc sông Hồng (Vĩnh Yên,
Nhà mộ có nhiều phòng táng lát
Bắc Ninh…) có niên đại cùng thời Đông Hán. Nhà
gạch, trang trí hoa văn và một số ít tráng men vàng hay xanh như kiểu gạch lưu
ly của người Hán, có chữ Hán, kèm theo các đồ tuỳ táng như quần, áo, đồ đồng,
gương soi thời Hán, đồng tiền, các mảnh vũ khí. (Thời Văn Lang, Âu Lạc: mộ
táng hình thuyền
thuyền).
Người Việt học được cách dệt vải cát bá (vải bông), làm đồ đồng vùng Lưỡng
Quảng  như đỉnh, biển hồ, gươm, qua, gương đồng..., kĩ thuật làm gốm phong
cách Nam Việt như gốm văn in hình học, bình 4-5 thân dính liền nhau và gốm
phong cách Hán như đỉnh, bình, vò…., nghề làm giấy của Trung Quốc.
1.
biệtnhững
giữa các
táng trong
của người
Việtchứng
thời kỳ
Lang,
Lạc thu
và mộ
2. Sự
Hãykhác
chỉ ra
bằngmộ
chứng
tư liệu,
tỏ Văn
người
Việt Âu
đã tiếp
táng thời
thuộc
đoạn tư Bắc?
liệu được thể hiện như thế nào?
những
yếuBắc
tố kĩ
thuậttrong
của phương

Tư liệu

3.

Khay gốm thế kỉ I – III, Lạch Trường, Thanh Hóa

Những hoa văn trang trí trên
chiếc khay gốm Lạch Trường
cho thấy sự kết hợp giữa văn
hóa của người Việt và văn
hóa Trung Quốc được thể
hiện như thế nào?
Trên khay có hình ba con cá chụm đầu ở
giữa khay là chủ đề quen thuộc trong nghệ
thuật tạo hình Trung Quốc. Viền ngoài khay
trang trí theo kiểu hoa văn của nghệ thuật
Đông Sơn

Trong các phong tục tập quán sau đây phong tục nào là bản
sắc của người Việt phong tục nào tiếp thu của người Hán?
PHONG TỤC TẬP QUÁN
Ở nhà sàn
Ăn trầu, xăm
mình, nhuộm
răng…
Gói bánh
chưng, bánh
giầy

Mộ táng hình
thuyền
BẢN SẮC CỦA
NGƯỜI VIỆT

Mặc:
Nam
đóng khố ở
trần, nữ mặc
váy, đi chân
đất

TIẾP THU CỦA
NGƯỜI HÁN

Nam
mặc
quần áo, nữ
mặc váy, đi
dép

Ở nhà trệt,
thậm chí có
nhà tầng làm
bằng gỗ,
gạch, đất

Cưới hỏi cần có
lễ nghi, người
mai mối
Mộ táng xây
thành
nhiều
phóng,
bằng
gạch, chôn theo
đồ dùng cá nhân

Trong các tin ngưỡng, tôn giáo sau đây tín ngưỡng tôn giáo nào là
bản sắc của người Việt tôn giáo nào tiếp thu của người Hán?
TÔN GIÁO, TÍN NGƯỠNG
Thờ cúng tổ
tiên

Đạo Nho
BẢN SẮC CỦA
NGƯỜI VIỆT

TIẾP THU CỦA
NGƯỜI HÁN

Thờ các anh
hùng dân tộc

Đạo Phật
Thờ các vị thần hiện
tượng tự nhiên: mưa
gió, sấm, chớp

Đạo giáo

KHOA HỌC KĨ THUẬT

BẢN SẮC CỦA
NGƯỜI VIỆT

Nghề đúc đồng, làm gốm
chưa tráng men.

TIẾP THU CỦA
NGƯỜI HÁN
Học kĩ thuật dệt vải bông,
gốm phong cách Lưỡng
Quảng có tráng men (trang
trí chữ Hán trên đồ gốm, đồ
đồng), nghề làm giấy, chế
thủy tinh.

2. Tiếp thu có chọn lọc văn hóa Trung Hoa
- Người Việt chủ động tiếp thu chọn lọc và sáng tạo văn hóa bên
ngoài như:
+ Phật giáo, Đạo giáo được du nhập vào nước ta,
+ Tiếp thu chữ Hán, dùng âm Việt để đọc chữ Hán,
+ Tiếp thu các kĩ thuật mới của Trung Quốc như: làm giấy, chế tạo
đồ thủy tinh,...

HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP

TRÒ CHƠI HÁI HOA MAY MẮN
- Lớp học được chia làm hai đội. Có 10 bông hoa trong đó có 7
bông chứa câu hỏi, ba bông hoa may mắn. Đội nào chọn được
bông hoa may mắn sẽ được cộng mười điểm mà không cần phải
trả lời câu hỏi. Chọn được bông hoa chứa câu hỏi phải trả lời câu
hỏi đó, trả lời đúng được cộng 10 điểm, sai nhường quyền trả lời
cho đội còn lại. Kết thúc trò chơi, đội nào được nhiều điểm hơn
đội đó sẽ thắng.

HÁI
HOA
MAY
MẮN
CÂU
HỎI:
Thời
Bắc
thuộc,
cáckĩtriều
đại
CÂU
HỎI:Thời
Bắc
thuộc,
người
Việt
CÂU
HỎI:
Người
Việt
học
thuật
CÂU
HỎI:
Trong
thời
Bắc
thuộc,
người
ĐỘI
BẠN
CHỌN
ĐƯỢC
BÔNG
HOA
CÂU
HỎI:
Trong
thời
Bắc
thuộc
Ở
các
CÂU
HỎI
:
Chưa
có
người
Việt
Nam
nào
ĐỘI
BẠN
CHỌN
ĐƯỢC
BÔNG
HOA
HỎI:
Trong
thời
kỳ
Bắc
thuộc,
Phương
Bắc
cho
người
Việt
được
tự
cai
trị
đã
học
kĩ
thuật
làm
giấy,
làm
thủy
Việt
hoàn
toàn
sử
dụng
tiếng
Hán
và
làm
thuốc
nổ
từ
người
Trung
Quốc
làng
xã,
vẫntrong
do
người
Việtởphương
tự
quản
lý.
từng
làm
quan
triều
đình
Bắc
MAY
MẮN
VÀ
ĐƯỢC
CỘNG
10
Phật
giáo
chưa
hề
xuất
hiện
Việt
Nam.
vùng
đất
của
mình.
(Chọn
ĐÚNG
chữ
Hán
trong
giao
tiếp.
(Chọn
ĐÚNG
trong
thời
Bắc
thuộc.
(
Chọn
ĐÚNG
hay
tinh
của
Trung
Quốc.
(Chọn
ĐÚNG
(Chọn
ĐÚNG
hay
SAI)
(Chọn
ĐÚNG
hay
SAI)
ĐIỂM
(Chọn ĐÚNG hay ĐIỂM
SAI)
hay
SAI)
SAI)
hay
SAI)
hay SAI)

ĐÚNG
SAI

HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
THẢO LUẬN
1.2.Theo
em, nước
tại saotakhoảng
năm 179
đến năm
gọi là
thờimà
Bắc
Vì sao
bị các thời
triềugian
đạitừ
phong
kiếnTCN
phương
Bắc938
cai được
trị 1000
năm
người Việt không bị đồngthuộc?
hoá và trở thành người Hán?

1. Các triều đại phong kiến Phương
Bắc chưa với tới làng xã Việt Nam.
2. Dân ta có lòng yêu nước, tinh thần
sáng tạo trong lao động.
3. Ý thức vươn lên, ý thức bảo vệ nền
văn hóa dân tộc của nhân dân ta.

https://tamnhin.trithuccuocsong.vn/tai-sao-viet-nam-khong-bi-dong-hoa-sau-1000-nam-bac-thuoc-68295.h

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Học bài, trả lời các câu hỏi sgk
- Chuẩn bị nội dung bài mới: Bước ngoặt lịch sử đầu thế
kỉ X.
+ Những việc làm của Họ Khúc và họ Dương để dựng
nền tự chủ cho dân tộc như thế nào?
+ Theo em, những việc làm của Họ Khúc có ý nghĩa
như thế nào?
 

Hãy chỉ ra những phong tục của người Việt trong thời kì Bắc thuộc vẫn
được duy trì đến ngày nay.

Chùa Dâu – Bắc Ninh

1. Theo em, tiếng nói có vai trò như thế nào
trong việc giữ gìn và phát triển bản sắc văn
hoá dân tộc?
2. Em có suy nghĩ gì về hiện tượng nhiều học
sinh “pha” tiếng nước ngoài vào tiếng Việt khi
giao tiếp