Bài 10. Thang pH

I. Thang pH
Xem hình ảnh sau đây

Nước sinh hoạt có pH khoảng 6.0 – 8.5

I. Thang pH
Xem hình ảnh sau đây

Cây chè thích hợp với đất có pH khoẳng 5.0 – 6.0

I. Thang pH
− Thang pH được dùng để biểu thị độ acid, base của dung dịch.
− Thang pH thường có các giá trị từ 1 đến 14
Nếu pH = 7 thì dung dịch có môi trường trung tính (không có tính acid và không có tính
base). Nước tinh khiết (nước cất) có pH = 7.
Nếu pH > 7 thì dung dịch có môi trường base, pH càng lớn thị độ base của dung dịch càng
lớn.
Nếu pH < 7 thì dung dịch có môi trường acid, pH càng nhỏ thì độ acid của dung dịch càng
lớn.

Dung dịch X làm quỳ
tím chuyển màu màu
đỏ. Kết luận nào sau
đây là đúng? Giải thích.
a) Dung dịch X có pH
nhỏ hơn 7
b) Dung dịch X có pH
lớn hơn 7

Trả lời:
Kết luận a) là đúng. Vì dung dịch X làm quỳ tím chuyển sang đỏ
nghĩa là dung dịch X là acid. Mà acid có pH nhỏ hơn 7. Nên KL
a) đúng.

Bài tập thêm: Cho các trường hợp sau đây dung dịch nước tiểu của người
trên và cho biết tình trạng sức khoẻ?
TH1: pH < 4.5 – 5.5
TH2: pH ~ 6.0 – 7
TH3: pH > 7.5 – 8.5
TH4: pH < 1 – 4.5
TH5: pH > 8.0 – 9.0

Trả lời:
TH1: Nước tiểu có tính acid. Có thể do ăn nhiều thức ăn cá, thịt (nhiều protein), hoặc bị nhiễm
toan nhẹ.
TH2: Nước tiểu trung tính. Đây là mức pH lý tưởng và ổn định của một người khỏe mạnh với
chế độ ăn uống cân bằng.
TH3: Nước tiểu có tính base. Thường gặp ở người có chế độ ăn nhiều rau củ (ăn chay), hoặc có
thể là dấu hiệu sớm của nhiễm trùng đường tiết niệu.
TH4: Nước tiểu có tính acid nặng (Nhiễm toan nặng). Đây là dấu hiệu bệnh lý nghiêm trọng, có
thể do tiểu đường biến chứng (nhiễm toan ceton), suy thận hoặc mất nước quá mức.
TH5: Nước tiểu có tính base nặng. Thường chỉ ra tình trạng nhiễm trùng đường tiết niệu nặng
do vi khuẩn phân hủy urê, hoặc do sỏi thận.

I. Thang pH
II. Ý nghĩa thang pH

Chỉ số pH là thông số then chốt phản ánh tính acid hoặc base của một môi
trường, đóng vai trò quyết định trong nhiều lĩnh vực. Trong Y học, pH là "chìa
khóa" của sự sống khi máu người phải duy trì ổn định ở mức 7.35 – 7.45; sự biến
động pH trong nước tiểu hay dịch vị là cơ sở quan trọng để chẩn đoán các bệnh
lý như tiểu đường, suy thận hay nhiễm trùng. Đối với Nông nghiệp, pH đất
quyết định khả năng hấp thụ dinh dưỡng của cây trồng; đất quá acid (đất chua)
cần được bón vôi để cải tạo, trong khi thủy sản chỉ phát triển tốt nhất ở mức pH
nước từ 6.5 – 8.5. Trong Công nghiệp và Thực phẩm, việc kiểm soát pH là bắt
buộc để đảm bảo chất lượng quá trình lên men (rượu, bia, sữa chua) và sản xuất
các loại mỹ phẩm an toàn cho da ở mức pH ~ 5.5. Cuối cùng, về mặt Môi
trường, pH là chỉ số đánh giá chất lượng nguồn nước và nhận biết hiện tượng
mưa acid (pH < 5.6), giúp kiểm soát quy trình xử lý nước thải nghiêm ngặt trước
khi xả ra hệ sinh thái tự nhiên.

Trong sản xuất nông nghiệp, người ta thường bón vôi cho các ruộng bị chua. Theo em, sau
khi bón vôi cho ruộng, pH của môi trường sẽ tăng lên hay giảm đi? Giải thích.

I. Thang pH
II. Ý nghĩa thang pH
III. XÁC ĐỊNH pH CỦA DUNG DỊCH BẰNG GIẤY CHỈ THỊ MÀU
Để xác định giá trị pH gần đúng của dung dịch, có thể dùng giấy chỉ thị màu.

- Kết quả xác định pH cho biết dung dịch là acid, base hay trung tính. Ngoài
ra, kết quả này còn cho biết mức độ acid, base của dung dịch.

Thang pH thường dùng có giá trị:
A. từ 7 đến 14.

B. từ 1 đến 14.

C. từ 3 đến 14.

D. từ 1 đến 7.

Dung dịch X có pH = 3,0; dung dịch Y có pH = 9,0. Kết luận nào sau đây về dung dịch
X và Y là đúng?
A. Cả X và Y đều là dung dịch acid.
B. Cả X và Y đều là dung dịch base.
C. X là dung dịch acid, Y là dung dịch base.
D. X là dung dịch base, Y là dung dịch acid
Dung dịch không màu X có pH = 10, dung dịch không màu Y có pH=4. Khi nhỏ dung dịch
phenolphtalein vào các dung dịch X và Y thì có hiện tượng:
A. Dung dịch X và Y chuyển sang màu hồng.
B. Dung dịch X và Y không chuyển màu.
C. Dung dịch X chuyển màu hồng, dung dịch Y không chuyển màu.
D. Dung dịch X không đổi màu, dung dịch Y chuyển sang màu hồng.
Trong các dung dịch giấm ăn, NaCl, nước ép quả chanh, nước vôi trong, số lượng dung dịch
có pH >7 là
A.1
B.2.
C.3.
D.4