CHÀO MỪNG CÁC EM
ĐẾN VỚI TIẾT HỌC
MÔN KHTN9 (VẬT LÍ)
Giáo viên: Nguyễn Thị Xuân Tiên

Vì sao các đèn LED trong đoạn mạch điện trang trí
như hình 8.1 có thể đồng loạt thay đổi độ sáng?  

BÀI 8:
ĐOẠN MẠCH NỐI TIẾP

I. ĐOẠN MẠCH NỐI TIẾP

1. Sơ đồ đoạn mạch nối tiếp:

Đ2

HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN

Vẽ sơ đồ hình 8.3 khi đóng công
tắc và biểu diễn chiều dòng điện.

1. Với mạch điện hình 8.2, nếu một
đèn trong mạch bị đứt dây tóc và
không sáng, đèn còn lại có sáng
không? Vì sao?
Trả lời:
Trong mạch nối tiếp, nếu một đèn
trong mạch bị đứt dây tóc và không
sáng, phần dây ở đó sẽ bị hở, nên
bóng còn lại không sáng được.

2. Cường độ dòng điện trong
đoạn mạch nối tiếp:

2. Vẽ sơ đồ mạch điện gồm một
nguồn điện, công tắc mở, một bóng
đèn và một điện trở mắc nối tiếp.

2. Cường độ dòng điện trong đoạn mạch nối tiếp:
C2: Dòng điện trong kim loại là dòng các
electron chuyển dời ngược chiều dòng điện.
Trong đoạn mạch MN hình 8.4, các electron
dịch chuyển qua các điện trở và các ampe kế
theo chiều từ N tới M.
Căn cứ vào đó, hãy dự đoán mối liên hệ của
cường độ dòng điện tại các điểm khác nhau
trong đoạn mạch nối tiếp.

a. Thí nghiệm: (SGK/tr46)
* Dụng cụ:
Nguồn điện 1 pin, nguồn điện 2 pin, hai điện
trở R1, R2 khác nhau, 3 ampe kế, các dây nối,
công tắc và bảng lắp mạch điện.
* Tiến hành:
- Mắc mạch điện theo sơ đồ mạch điện ở hình 8.4 (dùng nguồn điện 1 pin).
- Đóng công tắc, đọc số chỉ các ampe kế và ghi kết quả theo bảng 8.1.
- Thực hiện lại thí nghiệm với nguồn điện 2 pin và ghi kết quả vào bảng 8.1.
- Rút ra nhận xét về mối quan hệ của
Bảng 8.1
 
I1(A) I2(A) I(A)
các giá trị cường độ dòng điện tại các
điểm trong đoạn mạch.
Nguồn điện
1 pin

HOẠT ĐỘNG NHÓM (5 PHÚT)
1. Tiến hành thí nghiệm và hoàn thành bảng 8.1
Bảng 8.1
 

I1(A) I2(A)

I(A)

Nguồn điện
1 pin
Nguồn điện
2 pin

2. Rút ra kết luận về mối quan hệ của các giá trị cường độ dòng điện tại
các điểm trong đoạn mạch nối tiếp.

b. Kết luận:
Trong đoạn mạch nối tiếp, cường độ dòng điện là như
nhau tại mọi điểm.
- Trường hợp mạch gồm hai điện trở mắc nối tiếp
I = I1 = I 2
- Trường hợp tổng quát:
I = I1 = I2 = … = In

HOẠT ĐỘNG NHÓM (5 PHÚT)

LT3: Cho mạch điện gồm hai điện trở R1 và R2 mắc nối tiếp.
Biết R1 = 3Ω, hiệu điện thế giữa hai đầu R1 là U­1 = 3V. Xác
định cường độ dòng điện chạy qua R2.
R1 = 3Ω
U­1 = 3V

𝑼𝟏
𝟑
𝑰 𝟏=
=
=𝟏 ( 𝑨 )
𝑹𝟏
𝟑

I­2 = ?

Vì R1 và R2 mắc nối tiếp nên: I1 = I2= 1 (A)

II. ĐIỆN TRỞ TƯƠNG ĐƯƠNG
CỦA ĐOẠN MẠCH NỐI TIẾP

Nghiên cứu nội dung mục II SGK, tìm
hiểu trả lời các câu hỏi sau:
1. Điện trở tương đương của đoạn mạch nối
tiếp là gì?
2. Công thức tính điện trở tương đương của đoạn mạch gồm
hai điện trở mắc nối tiếp và gồm n điện trở mắc nối tiếp?

II. Điện trở tương đương của đoạn mạch nối tiếp:
1. Điện trở tương đương
- Điện trở tương đương của đoạn mạch là điện trở thay thế
cho đoạn mạch này. Sao cho với cùng hiệu điện thế thì cường
độ dòng diện chạy qua đoạn mạch vẫn có giá trị như trước.
2. Công thức tính điện trở tương đương của đoạn mạch nối tiếp.
- Công thức tính điện trở tương đương của đoạn mạch gồm
hai điện trở mắc nối tiếp:
R = R1 + R2
- Công thức trên có thể được mở rộng cho đoạn mạch có
nhiều điện trở mắc nối tiếp:
R = R1 + R2 + ... + Rn

HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN
Hoàn thành bài tập

Trắc nghiệm
Câu 1. Trong đoạn mạch nối tiếp, cường độ dòng điện tại mọi
điểm trong mạch là
A. không giống nhau
B. như nhau.
C. tăng dần theo chiều dòng điện.
D. giảm dần theo chiều dòng điện.
Câu 2. Khi một đèn trong đoạn mạch nối tiếp bị đứt, đèn còn
lại sẽ
A. sáng bình thường.
B. sáng yếu hơn.
C. không sáng.
D. sáng mạnh hơn.

Câu 3. Khi mắc các điện trở nối tiếp, giá trị điện trở tương
đương
A. bằng tổng các điện trở thành phần.
B. bằng giá trị trung bình cộng của các điện trở thành phần.
C. nhỏ hơn giá trị nhỏ nhất của các điện trở thành phần.
D. lớn hơn giá trị lớn nhất của các điện trở thành phần.
Câu 4. Trong đoạn mạch nối tiếp, nếu R1 3 , R2 4 , R3 6
điện trở tương đương của đoạn mạch này là bao nhiêu?
A.
B.
C.
D.

HOẠT ĐỘNG NHÓM
Hoàn thành phiếu học tập số 2.
Thời gian hoàn thành: 15 phút
- Yêu cầu thực hiện Vẽ sơ đồ rõ ràng,
đầy đủ các ký hiệu.
- Bài làm ghi rõ lời giải và công thức.

PHIẾU HỌC TẬP 2
Bài tập 1. Vẽ sơ đồ đoạn mạch gồm một nuồn điện, công tắc mở, hai điện trở mắc
nối tiếp R­1, R2. Bổ sung vôn kế đo hiệu điện thế hai đầu đoạn mạch.
Bài tập 2. Cho mạch điện gốm hai điện trở R1 và R2 mắc nối tiếp. Biết R­1 = 3 Ω, R2
= 6 Ω, hiệu điện thế giữa hai đấu đoạn mạch là U = 4,5 V. Xác định cưởng độ
dòng điện chạy qua R2.
Bài tập 3. Một mạch điện gốm hai điện trở R­1 = 30 Ω và R2 = 90 Ω được mắc nối
tiếp vào nguốn điện. Hiệu điện thế giữa hai đấu đoạn mạch là 12 V.
- Tính cường độ dòng điên chạy qua mỗi điện trở.
- Tính hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi điện trở.

PHIẾU HỌC TẬP 2:
Bài tập 1. Vẽ sơ đồ đoạn mạch gồm một nuồn điện, công tắc mở,
hai điện trở mắc nối tiếp R­1, R2. Bổ sung vôn kế đo hiệu điện thế hai
đầu đoạn mạch.
Kết quả:
K
+
–
+

R1

V

–

R2

PHIẾU HỌC TẬP 2:
Bài tập 2. Cho mạch điện gốm hai điện trở R1 và R2 mắc nối tiếp.
Biết R­1 = 3 Ω, R2 = 6 Ω, hiệu điện thế giữa hai đấu Rt là U = 4,5 V.
Xác định cường độ dòng điện chạy qua R2.
Cho biết:
R1 = 3 
R2 = 6 
U = 4,5 V
I2 = ? A
U1 = ? V
U2 = ? V

PHIẾU HỌC TẬP 2:

Bài tập 3. Một mạch điện gốm hai điện trở R­1 = 30 Ω và R2 = 90 Ω được mắc
nối tiếp vào nguốn điện. Hiệu điện thế giữa hai đấu đoạn mạch là 12 V.
- Tính cường độ dòng điên chạy qua mỗi điện trở.
- Tính hiệu điện thế giữa hai đầu mỗi điện trở.
Cho biết:
R1 = 30 
R2 = 60 
U = 12 V
I1 = ? A
I2 = ? A

HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
Hoạt động cặp đôi
Vận dụng kiến thức đã học, thảo luận
giải quyết các tình huống thực tế

Câu 1: Vì sao các đèn LED trong đoạn mạch điện trang trí
như hình 8.1 có thể đồng loạt thay đổi độ sáng?
Câu 2: Hãy dự đoán điều gì xảy ra với cường độ dòng điện nếu
chúng ta tăng số lượng đèn LED trong đoạn mạch nối tiếp.
Câu 3. Nêu tác dụng của cầu chì và từ đó cho biết cầu chì
được mắc như thế nào với các thiết bị điện cần được bảo vệ.

Câu 1: Vì sao các đèn LED trong đoạn mạch
điện trang trí như hình 8.1 có thể đồng loạt thay
đổi độ sáng?
Trả lời: Các đèn LED trong đoạn mạch điện trang trí
có thể đồng loạt thay đổi độ sáng, vì chúng được mắc
nối tiếp với nhau. Trong đoạn mạch nối tiếp, dòng
điện chạy qua tất cả các đèn là như nhau. Do đó, khi
có sự thay đổi về cường độ dòng điện hoặc điện áp
cung cấp, tất cả các đèn LED trong mạch sẽ đồng loạt
thay đổi độ sáng.

Câu 2: Hãy dự đoán điều gì xảy ra với cường độ dòng
điện nếu chúng ta tăng số lượng đèn LED trong đoạn
mạch nối tiếp.
Trả lời: Khi tăng số lượng đèn LED trong mạch nối tiếp, điện trở
tổng của mạch tăng lên. Theo định luật Ohm , nếu U không đổi,
cường độ dòng điện I sẽ giảm khi điện trở R tăng. Do đó, khi có
nhiều đèn LED hơn trong mạch, cường độ dòng điện giảm
xuống, làm cho mỗi đèn LED sáng yếu hơn.

NHIỆM VỤ VỀ NHÀ
1.Xem lại bài.
2.Vẽ sơ đồ tư duy về bài học: “Đoạn mạch nối tiếp”.
3.Nghiên cứu trước bài 9 “Đoạn mạch song song”.

Câu 3. Nêu tác dụng của cầu chì và từ đó cho biết
cầu chì được mắc như thế nào với các thiết bị điện
cần được bảo vệ.
Trả lời
- Cầu chì là thiết bị bảo vệ mạch điện khỏi quá tải hoặc ngắn
mạch. Khi dòng điện vượt quá mức an toàn, cầu chì nóng chảy
và ngắt mạch, ngăn dòng điện tiếp tục gây hư hại hoặc cháy nổ.
- Cầu chì được mắc nối tiếp với thiết bị điện cần bảo vệ. Khi
dòng điện tăng quá mức an toàn, cầu chì nóng chảy và ngắt
dòng điện, bảo vệ thiết bị khỏi hư hại.