TÂY TIẾN

Quang Dũng

Sông Mã xa rồi Tây Tiến
ơi! về rừng núi nhớ
Nhớ
chơi vơi

Con sông gắn liền với đoàn
quân Tây Tiến năm 1947 phối
hợp bảo vệ biên giới Việt-Lào

Sông Mã xa rồi Tây Tiến
ơi!
Sông Mã và Tây Tiến
Từ chỉ

giờ chỉ còn là những
không gian,
hoài niệm, kí ức
thời gian
Cất nên tiếng gọi đầy
tha thiết, trìu mến:
“Tây
Tiến
ơi”
Nhớ về rừng núi nhớ

Sông Mã xa rồi Tây Tiến
ơi!
Nhớ về rừng núi nhớ
Hiệp vần với
chơi vơi
từ “ơi”
Điệp
từ

Khiến nỗi nhớ
xào xạc như
những lớp sóng
dâng lên mãnh

Giọng điệu da
diết, ngân
vang, đưa cảm
xúc thơ chênh
chao, mông

Địa
danh

Nỗi nhớ trải dọc theo
bước hành quân của
binh đoàn Tây Tiến
Sài
sương lấp đoàn
Khao
quân
mỏi
Mường Lát
hoa
về
trong đêm hơi

hành quân
Màn sương
trong điều kiện
dày đặc,
gian khổ
lạnh lẽo
Sài Khao sương lấp đoàn
Mường
Látmỏi
hoa về
quân
trong đêm hơi
Đây không chỉ đơn
Màn sương
giản là hoa, mà là
bồng bềnh,
những ngọn đuốc
huyền ảo

Hai câu thơ trên như hai nét vẽ
tương phản thể hiện điểm nổi bật
của mảnh đất miền Tây.
“Khắc nghiệt thật đấy nhưng thơ
mộng đẹp đẽ vô cùng”

diễn tả sự quanh co, hiểm
trở của địa hình của Tây
Bắc, lên cao xuống thấp.
Điệp

Dốc lên
khúc
khuỷu
dốc
từ
thăm thẳm
Từ
Mang cảm láy
giác cheo leo,
chênh vênh và thể hiện sự
mênh mông của không gian.
Heo hút cồn mây
súng ngửi trời

Dốc lên khúc khuỷu dốc
thẳm
Heothăm
hút cồn
mây
súng ngửi trời Nhân
Đảo ngữ
hóa
Nhấn mạnh sự
hoang sơ, vắng
vẻ và sự vắng
lặng của những

Hóm hỉnh, tinh
nghịch, hồn
nhiên của người
lính  Tây Tiến

Cách phóng đại, gợi
sự hiểm trở, hùng vĩ
củaĐiệp
núi rừng.

từ
Ngàn thước lên cao, ngàn
thước xuống
Cặp từ đối nhau,
thể hiện địa hình
gập ghềnh, trùng
điệp, đường hành

Sự mơ hồ, xa lạ,
Hình ảnh ẩn dụ, lãng
như lời hỏi bâng
mạn, gợi mưa rơi mịt
khuâng của người
mù, sương phủ, thể
lính nhìn về bản
hiện cảnh buồn, cô
Nhà ai Pha Luông
làng
liêu

mưa xa khơi

Địa danh thật ở
biên với
Việt-Lào, gợi chiều
cao, vùng biên

Dốc lên khúc khuỷu dốc
thăm thẳm
Heo hút cồn mây súng
ngửi trời
Ngàn
thước
lên
cao,
ngàn
Không chỉ tôn vinh vẻ đẹp của thiên nhiên
thước
xuống
hùng vĩ mà còn tôn vinh sự hiên ngang
Nhà
ai
Pha
Luông
mưa
xa
lẫm liệt của người lính Tây Tiến .
khơi
Tạo nên một bức tranh sinh động về con
đường hành quân của những người lính.

Anh bạn dãi dầu
không bước nữa
Gục lên súng mũ bỏ
quên đời!

Cách gọi thân
thương, gần gũi của
nhà thơ đối với
Anh
bạn
dãi
dầu
không
đồng đội

bước
nữa
người lính trải

qua bao gian
khổ, mưa nắng,
đường rừng hiểm
trở.

sự dừng lại –
nhưng không
phải dừng nghỉ,
mà là cái chết

biểu tượng cho
nhiệm vụ , cho
chiến tranh.

Gục lên súng mũ bỏ
quên đời!
"Gục" sự kiệt
sức, là cái chết
nhẹ nhàng,
thanh thản.

sự ra đi - như
một giấc ngủ
dài, người lính
đã rời khỏi trân

Qua hai câu thơ:

• Nghệ thuật: nói giảm nói
tránh
• Hình ảnh thơ đậm chất bi
đát
• Ngôn từ mộc mạc nhưng
gợi cảm, gợi lòng thương
xót và tự hào

Chiều chiều oai linh thác
gầm thét
Từ
Gợi dòng
thời Hịch
gian như
Đêm đêm
Mường
cọp
“Chiều
chiều”
láy
lặptrêu
lại, tuần
tự thời gian
người.
rồi

chảy
trôi
ngày
qua
ngày.
đến “đêm
Làm nỗi bật những u tịch, bí
Nhân Hóa
đêm”
hiểm, rét buốt nơi núi rừng,
“Thác gầm
thét”
có đôi chút ngọt ngào của
“cọp trêu
những
chàng
trai
trẻ
mười
Đường
hành
quân
gian
khổ,
nguy
người”
tám
đôi
mươi.
hiểm, thử thách bản lĩnh, ý chí người

Chiều chiều oai linh thác
gầm thét
Đêm
đêm
Mường
Hịch
cọp
Được lũ quần Phương nhận xét hai
trêu
người.
chữ Gợi
“hịch”
và
“cọp”
những bước chân
của chúa Sơn Lâm đang
đến gần, gợi sự ghê rợn
của
cái
chết
đang
rập
Những nguy hiểm, đầy đe dọa ấy
rình.
chắc chắn vẫn không đủ làm

Thán từ thể hiện tình
cảm sâu sắc,
gợi bao vương vấn

Bữa cơm
nóng

Nhớ ôi Tây Tiến cơm
Tả
nếp khói
thực Hương
Mai Châu mùa em
thơm nếp
Mùa
lúa
Mùa
quê
xôi.
xôi
thơm nếp
Mùa
nếp
chín
em
thơm

Diễn đạt tài hoa gợi nỗi nhớ da diết
về những kỉ niệm dịu êm và ấm áp

Mini Game

Hai câu thơ nào miêu tả sự hiểm trở của núi rừng Tây Bắc?

A. “Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi /
Mường Lát hoa về trong đêm hơi”

B. “Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm /
Heo hút cồn mây, súng ngửi trời”

C. “Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói / Mai
Châu mùa em thơm nếp xôi”

D. “Chiều chiều oai linh thác gầm thét /
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”

Từ “chơi vơi” trong câu “Nhớ về rừng núi, nhớ chơi vơi” gợi cảm
xúc:

A. Buồn chán, lạc lõng

B. Mênh mang, không bến bờ

C. Bình yên, thanh thản

D. Hồi hộp, lo lắng

Câu “Anh bạn dãi dầu không bước nữa, gục lên súng mũ bỏ
quên đời” thể hiện:

A. Cảnh đoàn quân nghỉ ngơi

B. Vẻ đẹp bi tráng của người lính hi sinh

C. Tâm trạng nhớ quê hương

D. Hình ảnh chiến thắng sau trận đánh

Hình ảnh “Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi!” được dùng với mục đích
chủ yếu nào sau đây?

A. Gợi tả dòng sông cụ thể trong không
gian Tây Bắc.

B. Mở đầu bằng âm hưởng hùng tráng của
núi rừng.

C. Gợi nỗi nhớ, đánh thức mạch cảm xúc
hoài niệm.

D. Tạo ấn tượng về độ xa xôi, cách trở địa lí.

Câu thơ “Anh bạn dãi dầu không bước nữa / Gục lên súng mũ
bỏ quên đời” là sự bi lụy, tang thương về cái chết.

Đúng

Sai

Giải thích: Không bi lụy – mà là bi tráng. Cách nói giảm, nói tránh “bỏ quên đời” khiến cái chết
nhẹ như một giấc ngủ, chan chứa vẻ hào hùng.

Cấu trúc đối xứng trong “Ngàn thước lên cao, ngàn thước
xuống” tạo âm hưởng nhịp nhàng, biểu hiện vẻ đẹp êm đềm
của núi rừng Tây Bắc.

Đúng

Sai

Giải thích: Nhịp thơ gấp gáp, mạnh mẽ, mô phỏng bước hành quân gian khổ chứ không
êm đềm.

Hình ảnh “Mai Châu mùa em thơm nếp xôi” cho thấy sự kết nối
giữa vẻ đẹp thiên nhiên và con người Tây Bắc.

Đúng

Sai

Hình ảnh “Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi” và “Mường Lát
hoa về trong đêm hơi” gợi không khí gian khổ nhưng vẫn thơ
mộng.

Đúng

Sai

Cảm ơn cô
và các bạn
đã lắng