Ghi lại những vấn đề xã hội nào xuất hiện trong đoạn video. Trong số những
vấn đề đó, có vấn đề nào em quan tâm?

Tiết 122 - Nói và nghe:

TRÌNH BÀY Ý KIẾN VỀ MỘT SỰ
VIỆC CÓ TÍNH THỜI SỰ

I. Cách thức thực hiện và đánh
giá kĩ năng trình bày ý kiến về
một sự việc có tính thời sự

1. Cách thức thực hiện
Các bước
Bước 1:
Xác định
đề tài,
mục đích,
thời gian
và không
gian nói

Thao tác cần làm và lưu ý
- Xác định đề tài: Chọn một sự kiện, vấn đề có tính thời sự, xảy ra
trong thời gian gần đây và có ảnh hưởng đến cộng đồng, đặc biệt là
giới trẻ. Đề tài nên là vấn đề được đưa tin rộng rãi, ví dụ từ các
chương trình Thời sự, mục tin tức trên các tờ báo lớn.
- Xác định mục đích: Mục đích là để cung cấp thông tin, nêu quan
điểm hoặc kêu gọi hành động. Nên đặt ra mục tiêu cụ thể như:
“tăng cường hiểu biết,” “thúc đẩy sự quan tâm,” hoặc “đề xuất giải
pháp.”
- Xác định bối cảnh, người nghe: Cần cân nhắc nơi trình bày (lớp
học, hội trường), thời gian và đối tượng người nghe (học sinh, thầy
cô, hoặc khán giả trẻ). Hiểu người nghe mong đợi điều gì từ bài trình
bày để điều chỉnh nội dung, ngôn ngữ cho phù hợp.

Các bước

Bước 2:
Tìm ý, lập
dàn ý

Thao tác cần làm và lưu ý
- Tìm ý:
+ Sự kiện, hiện tượng: Mô tả ngắn gọn về sự kiện (là gì, ở đâu, khi nào) và
nguyên nhân của sự kiện nếu có.
+ Quan điểm: Đưa ra lập trường (đồng tình hay phản đối) và nêu lý do ngắn gọn.
+ Bài học và giải pháp: Rút ra điều cần học hỏi và đề xuất cách cải thiện hay hành
động tích cực.
- Lập dàn ý cụ thể:
+ Mở đầu: Giới thiệu ngắn gọn về sự kiện và thu hút sự chú ý của người nghe.
+ Phần thân: Diễn giải chi tiết sự kiện, đưa ra quan điểm cá nhân cùng bằng
chứng, lý lẽ hỗ trợ.
+ Kết luận: Kết thúc bằng bài học rút ra và đưa ra thông điệp hoặc lời kêu gọi.
- Chuẩn bị phương tiện hỗ trợ:
+ Sử dụng hình ảnh, video, hoặc biểu đồ giúp minh họa và tăng sức thuyết phục.
+ Phần mở đầu và kết thúc cần hấp dẫn và dễ nhớ.
- Dự kiến phản biện và trả lời: Dự đoán các câu hỏi người nghe có thể đặt ra và
chuẩn bị câu trả lời cho những quan điểm trái chiều.

Các bước

Thao tác cần làm và lưu ý

- Chào hỏi và giới thiệu: Mở đầu bằng lời chào hỏi, tự giới thiệu và nói
ngắn gọn về chủ đề.
- Trình bày tự nhiên theo dàn ý:
+ Bám sát dàn ý nhưng cần truyền tải một cách tự nhiên, tránh đọc
thuộc lòng.
Bước 3: + Giới thiệu ý chính ngay từ đầu để người nghe nắm bắt được nội dung
Luyện tập bài nói.
và trình - Sử dụng ngôn ngữ phù hợp: Lựa chọn từ ngữ dễ hiểu, gần gũi và phù
bày
hợp với văn nói, tạo cảm giác thân thiện.
- Tương tác với người nghe:
+ Để mắt đến người nghe, điều chỉnh giọng điệu và cử chỉ để giữ sự
chú ý.
+ Tạo cơ hội cho người nghe đặt câu hỏi và trả lời một cách tích cực,
chân thành.

Các bước

Bước 4:
Trao đổi
và đánh
giá

Thao tác cần làm và lưu ý
- Dựa trên phần trình bày của bạn, từng học sinh hoặc nhóm học
sinh lần lượt đánh giá theo các tiêu chí trong bảng kiểm.
- Cùng các bạn phân tích điểm mạnh, điểm yếu trong bài trình bày
của bạn  Tổng hợp từ góp ý và tự nhận xét để rút ra bài học cá
nhân  Thảo luận cách khắc phục các điểm yếu
- Khi trao đổi:
+ Sử dụng ngôn ngữ xây dựng, không chỉ trích cá nhân.
+ Lắng nghe ý kiến đa chiều để cải thiện toàn diện.
- Trong rút ra bài học:
+ Chọn lọc các bài học thiết thực, có thể áp dụng ngay cho lần
trình bày sau.
+ Tập trung vào kỹ năng cần thiết để đạt hiệu quả cao hơn.

2. Cách đánh giá kĩ năng trình
bày ý kiến về một sự việc có tính
thời sự

BẢNG KIỂM KĨ NĂNG TRÌNH BÀY Ý KIẾN VỀ MỘT SỰ VIỆC CÓ
TÍNH THỜI SỰ
Đ
CĐ
TIÊU CHÍ
- Bài trình bày có đủ các phần mở đầu, nội dung chính, kết thúc  
 
- Mở đầu thu hút
 
 
- Kết thúc ấn tượng
 
 
- Chọn được sự việc có tính thời sự để trình bày
 
 
- Nêu rõ ý kiến đồng tình/ phản đối về sự việc
 
 
- Đưa ra lí lẽ, bằng chứng phù hợp để làm sáng tỏ ý kiến
 
 
- Nêu bài học rút ra từ sự việc một cách thuyết phục
 
 
- Kết hợp hiệu quả các phương tiện phi ngôn ngữ
- Trả lời lịch sự, thỏa đáng câu hỏi và các ý kiến phản biện của
người nghe
- Người trình bày tự tin, cách nói thu hút, lưu loát
 
 
- Đảm bảo thời gian quy định
 
 

II. Thực hành nói
và nghe

Chủ đề 1. Tôn vinh vai trò của thầy cô
giáo trong thời đại mới
Chủ đề 2. Biến đổi khí hậu và vai
trò của học sinh

III. Trao đổi, đánh
giá, rút kinh nghiệm

Nêu một điều em đã làm tốt và một điều
chưa tốt về kĩ năng trình bày ý kiến về
một vấn đề có tính thời sự; nêu giải pháp
khắc phục điều chưa tốt.