DẾ CHỌI
(Bồ Tùng Linh)

I. Đọc – Tìm Hiểu Chung
1. Tác giả
- Bồ Tùng Linh
(1640 - 1715) là nhà
văn nổi tiếng của Trung
Quốc thời nhà Thanh.
- Liêu Trai chí dị là tập
sách gồm gần 500
truyện, khai thác cốt
truyện từ truyện dân
gian và những truyện kì
lạ, hoang đường của

2. Định hướng cách
đọc truyện truyền kì
Khi đọc truyện truyền
kì, cần tóm tắt truyện,
xác định không gian,
thời gian trong truyện,
tìm hiểu các nhân vật,
chỉ ra tác dụng của các
chi tiết kì ảo, nêu chủ
đề của truyện,...

II. Khám Phá Văn Bản
1. Cốt Truyện
Nguyên Nhân Bi Kịch
Cung đình
chuộng chọi
dế Quan lại
ép dân nộp
dế quý.

Thành bị ép
làm lí
chính, bị
đánh đập
tàn tệ vì
không tìm
được dế.

Bước Ngoặt

Kì Ảo

Kết Thúc

Nhờ bà
đồng chỉ
dẫn, Thành
bắt được dế
quý

Con trai
ngây ngốc,
hóa thành
con dế nhỏ
kiệt xuất.

Dế chọi
thắng khắp
nơi → Gia
đình Thành
đổi đời giàu
sang, con
trai bình
phục.

→ Con trai
làm dế
chết, hoảng

II. Khám Phá Văn Bản
2. Không Gian, Thời Gian
- Thời gian: Xác thực (đời Tuyên Đức nhà Minh) kết
hợp thời gian sinh hoạt đời thường.
- Không gian: Cụ thể (nhà Thành, điện thờ, chùa cổ,
huyện Hoa Âm, tỉnh Thiểm Tây).
- Hệ thống nhân vật: Gia đình Thành, bà đồng, dân
làng, lí dịch, tri huyện, tuần phủ, Vua.

II. Khám Phá Văn Bản
3. Nhân vật Thành với hai tình huống đối lập
Tai hoạ vì dế

Đổi đời nhờ dế

Sản nghiệp cạn kiệt, bị
đánh đập tàn tệ.

Đỗ tú tài, miễn sai dịch.

Phải cầu cúng bói toán để
tìm dế.

Quan tỉnh trọng thưởng.

Ruộng vườn trăm khoảnh,
Con trai nhảy xuống giếng lầu gác nguy nga.
vìNghĩa:
sợ phạt.
Ý
Thể hiện nghịch lý phi lý: Hạnh phúc hay khổ đau của con người phụ thuộc vào
một con dế nhỏ.

II. Khám Phá Văn Bản
4.Yếu tố kỳ ảo và yếu tố hiện thực trong tác phẩm
1. Yếu tố Kỳ ảo
Chi tiết: Mảnh giấy
chỉ dẫn của bà đồng;
Đứa con trai hóa thân
thành con dế chọi bách
thắng.
Tác dụng: Tháo gỡ bế
tắc cho nhân vật, giúp
câu chuyện phát triển
li kì, hấp dẫn.

2. Yếu tố Hiện thực
Chi tiết: Thời gian, địa
danh cụ thể; phản ánh
đúng quan hệ xã hội
thời phong kiến.
Thái độ tác giả: Phê
phán nghiêm khắc hiện
thực xã hội, mỉa mai
sâu sắc qua lời bình.

III. Tổng
Kết
Chủ đề: Thể hiện nghịch lí khó tin trong cuộc sống mà
nguyên nhân chỉ từ một condế nhỏ, qua đó, tác giả
phê phán sâu sắc xã hội phong kiến đương thời.
Đặc điểm của truyện truyền kì được thể hiện trong
tác phẩm: cốt truyện được tổ chức theo trật tự tuyến
tính, có sự kết hợp giữa yếu tố hiện thực và yếu tố kì
ảo.