GIÁO DỤC KINH TẾ PHÁP LUẬT
10

CHÀO MỪNG CÁC EM
ĐẾN VỚI TIẾT HỌC
MỚI NGÀY HÔM NAY!
1

Hãy chia sẻ hiểu biết của em về chế độ
chính trị của nước Cộng hoà xã hội chủ
nghĩa Việt Nam theo Hiến pháp năm
2013 (sửa đổi, bổ sung năm 2025).

GIÁO DỤC KINH TẾ VÀ PHÁP LUẬT 10

BÀI 15
NỘI DUNG CƠ
BẢN CỦA HIẾN
PHÁP VỀ CHẾ
ĐỘ CHÍNH TRỊ

NỘI DUNG BÀI HỌC
1. Nội dung của Hiến pháp về chủ quyền, lãnh thổ, Quốc kì, Quốc huy, Quốc
ca, Quốc khánh và Thủ đô của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
2. Nội dung của Hiến pháp về hình thức chính thể, bản chất của Nhà nước và
việc tổ chức thực hiện quyền lực nhà nước, quyền lực chính trị ở Việt Nam
3. Nội dung của Hiến pháp về chính sách dân tộc, đường lối đối ngoại của
nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam

1. NỘI DUNG CỦA HIẾN PHÁP VỀ CHỦ QUYỀN,
LÃNH THỔ, QUỐC KÌ, QUỐC HUY, QUỐC CA,
QUỐC KHÁNH VÀ THỦ ĐÔ CỦA NƯỚC CỘNG
HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

1/ Hiến pháp năm 2013 (sửa đổi, bổ sung năm 2025) khẳng định nước Cộng hoà
xã hội chủ nghĩa Việt Nam là một nước độc lập, có chủ quyền, thống nhất và
toàn vẹn lãnh thổ, bao gồm đất liền, hải đảo, vùng biển và vùng trời (Điều 1).
Tổ quốc Việt Nam là thiêng liêng, bất khả xâm phạm; mọi hành vi chống lại độc
lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ, chống lại sự nghiệp xây dựng
và bảo vệ Tổ quốc đều bị nghiêm trị (Điều 11).
Quốc kì nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam hình chữ nhật, chiều rộng
bằng hai phần ba chiều dài, nền đỏ, ở giữa có ngôi sao vàng năm cánh; Quốc
huy nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam hình tròn, nền đỏ, ở giữa có ngôi
sao vàng năm cánh, xung quanh có bông lúa, ở dưới có nửa bánh xe răng và
dòng chữ Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam; Quốc ca nước Cộng hoà xã hội
chủ nghĩa Việt Nam là nhạc và lời của bài Tiến quân ca; Quốc khánh nước Cộng
hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là ngày Tuyên ngôn độc lập 2 tháng 9 năm 1945;
Thủ đô nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là Hà Nội (Điều 13).

2/ Trong một chuyến tuần tra trên biển, lực lượng Cảnh sát biển Việt
Nam đã phát hiện tàu cá của ông T (quốc tịch nước ngoài) đang đánh
bắt hải sản trái phép trong vùng biển thuộc chủ quyền của Việt Nam.
Sau khi kiểm tra, lực lượng chức năng đã lập biên bản và tiến hành xử
lí theo quy định của pháp luật.
3/ Công ty A in 6 000 áo phông tặng người lao động có hình ảnh bản đồ
Việt Nam nhưng không thể hiện đầy đủ chủ quyền quốc gia, thiếu hai
quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa nên đã bị cơ quan chức năng địa
phương ra quyết định xử phạt hành chính, đồng thời buộc tiêu huỷ toàn
bộ số áo đó.

Thảo luận cặp đôi
Đọc các thông tin, tình huống SGK và trả lời câu hỏi:

Hãy xác định hành vi vi phạm Hiến pháp
về chủ quyền, lãnh thổ quốc gia trong
tình huống 2, 3 và giải thích lí do.

MỜI CÁC EM
TRÌNH BÀY

Tình huống 2
Hành vi đánh bắt hải sản trái phép của
tàu cá ông T trong vùng biển thuộc chủ
quyền Việt Nam là hành vi vi phạm
Hiến pháp vì xâm phạm chủ quyền lãnh
thổ quốc gia trên biển, trái với quy định
về bảo vệ độc lập, chủ quyền và toàn
vẹn lãnh thổ.

Tình huống 3
Hành vi in và sử dụng hình ảnh bản đồ
Việt Nam không thể hiện đầy đủ hai
quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa của
Công ty A là hành vi vi phạm quy định
của Hiến pháp vì việc thể hiện sai, thiếu
lãnh thổ quốc gia là lệch thông tin về
chủ quyền, không phù hợp với quy định
bảo vệ sự toàn vẹn lãnh thổ Việt Nam.

NHIỆM VỤ KHÁM PHÁ

TRA CỨU HIẾN
PHÁP
TRÊN NGUỒN
CHÍNH THỐNG

Điều 1 • Điều 11 • Điều
13
Dùng thiết bị số • Làm việc
theo nhóm

BƯỚC 1

Truy cập nguồn chính thống
Ưu tiên cổng thông tin
của cơ quan nhà nước
hoặc cơ sở dữ liệu pháp
luật chính thức.

BƯỚC 2

Tìm kiếm đúng từ khóa
CÔNG THỨC

THỰC HIỆN LẠI

“Hiến pháp năm 2013 (sửa
đổi, bổ sung năm 2025)”
+
“Điều 1”

Đổi số điều:
Điều 11
Điều 13

Mẹo: đặt cụm từ trong dấu ngoặc kép.

BƯỚC 3

Đối chiếu trước khi ghi
ĐÚNG VĂN BẢN
ĐÚNG SỐ ĐIỀU
ĐÚNG PHIÊN BẢN

Hoàn thành phiếu tra cứu
3 Ý CHÍNH

2 TỪ KHÓA

1 NGUỒN

Mỗi điều
ghi một ý
ngắn gọn

Chọn hai
từ khóa
quan trọng

Ghi nguồn
đã kiểm tra
và đối chiếu

CHIA SẺ

Báo cáo nhanh trước lớp

60 GIÂY
Trình bày
ý chính • từ khóa •
nguồn
Nhóm khác đặt 1 câu hỏi
kiểm chứng.

GHI NHỚ

Hiến pháp khẳng định nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
là một quốc gia độc lập, có chủ quyền, thống nhất và toàn
vẹn lãnh thổ; Tổ quốc Việt Nam là thiêng liêng, bất khả xâm
phạm. Quốc kì, Quốc huy, Quốc ca, Quốc khánh và Thủ đô là
những biểu tượng thiêng liêng của đất nước, gắn liền với thể chế
chính trị của quốc gia và được quy định cụ thể tại Điều 13 Hiến
pháp hiện hành.

2. NỘI DUNG CỦA HIẾN PHÁP VỀ HÌNH THỨC
CHÍNH THỂ, BẢN CHẤT CỦA NHÀ NƯỚC VÀ
VIỆC TỔ CHỨC THỰC HIỆN QUYỀN LỰC NHÀ
NƯỚC, QUYỀN LỰC CHÍNH TRỊ Ở VIỆT NAM

1/ Hình thức chính thể là cách thức và trình tự thành lập
cơ quan cao nhất của quyền lực nhà nước, xác lập mối
quan hệ giữa cơ quan đó với các cơ quan cấp cao khác
của Nhà nước và với nhân dân. Ở những nhà nước mà
quyền lực cao nhất của Nhà nước được trao cho một hoặc
nhiều cơ quan nhà nước theo phương thức bầu cử và nhân
dân có thể tham gia bầu cử, ứng cử vào cơ quan quyền
lực cao nhất của Nhà nước cũng như giám sát hoạt động
của cơ quan đó thì đó là những nhà nước có chính thể
cộng hoà dân chủ.

2/ Hiến pháp năm 2013 (sửa đổi, bổ sung năm 2025) khẳng định Nhà nước
Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa
của Nhân dân, do Nhân dân và vì Nhân dân; tất cả quyền lực nhà nước thuộc về
Nhân dân trên nền tảng liên minh giữa giai cấp công nhân với giai cấp nông dân
và đội ngũ trí thức (Điều 2). Để bảo đảm quyền lực đó được thực thi đúng đắn,
Hiến pháp quy định Nhà nước tổ chức và hoạt động theo Hiến pháp và pháp
luật, quản lí xã hội bằng Hiến pháp và pháp luật, thực hiện nguyên tắc tập
trung dân chủ; quyền lực nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp và
kiểm soát giữa các cơ quan thực hiện quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp
(Điều 2, Điều 8). Đồng thời, Hiến pháp xác định Đảng Cộng sản Việt Nam là lực
lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội trên nền tảng chủ nghĩa Mác – Lênin và tư
tưởng Hồ Chí Minh; các tổ chức của Đảng và đảng viên hoạt động trong khuôn
khổ Hiến pháp và pháp luật (Điều 4).

Bên cạnh đó, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là cơ sở chính trị của chính
quyền nhân dân; đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính
đáng của Nhân dân; thực hiện giám sát và phản biện xã hội, tham gia
xây dựng Đảng và Nhà nước, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân
tộc (Điều 9). Những quy định này đã xác lập rõ bản chất dân chủ và
pháp quyền của Nhà nước, đồng thời làm rõ cơ chế tổ chức và thực
hiện quyền lực chính trị ở Việt Nam theo nguyên tắc Đảng lãnh đạo,
Nhà nước quản lí, Nhân dân làm chủ. Qua đó, Hiến pháp tạo ra khuôn
khổ pháp luật thống nhất để kiểm soát quyền lực, bảo đảm mọi tổ
chức, cá nhân đều phải tuân thủ Hiến pháp và pháp luật, góp phần
nâng cao tính minh bạch, trách nhiệm và hiệu quả hoạt động của hệ

Thảo luận cặp đôi
Đọc các thông tinSGK và trả lời câu hỏi:
1/ Hãy trình bày hiểu biết của em về bản chất của Nhà nước Việt Nam
hiện nay.
2/ Việc tổ chức thực hiện quyền lực nhà nước, quyền lực chính trị ở nước
ta hiện nay được Hiến pháp quy định như thế nào?
3/ Trong cuộc bầu cử Quốc hội và Hội đồng nhân dân có sự tham gia
của những chủ thể nào trong số các chủ thể tham gia thực hiện quyền
lực chính trị ở nước ta hiện nay?

MỜI CÁC EM
TRÌNH BÀY