Trường Tiểu học Lê Văn Tám

Luyện từ và câu

Gv. Trần Thị Ngọc

(VBT trang 9)

Bài 1. Đánh dấu x vào
của từ công dân.

trước dòng nêu đúng nghĩa

a. Người làm việc trong cơ quan nhà nước.
X

b. Người dân của một nước, có quyền lợi và nghĩa vụ
với đất nước.
c. Người lao động chân tay làm công ăn lương.

Bài 2: Xếp những từ có chứa tiếng “công” cho dưới đây vào
nhóm thích hợp:
công dân, công nhân, công bằng, công cộng, công lí, công
nghiệp, công chúng, công minh, công tâm
a) Công có nghĩa là ''của
nhà nước, của chung''.

Công dân, công cộng, công chúng

b) Công có nghĩa là
''không thiên vị''.

Công bằng, công lí, công minh,
công tâm

c) Công có nghĩa là ''thợ,
khéo tay''.

Công nhân, công nghiệp

công nhân

Công nghiệp chế tạo ô tô

Bài 3: Đánh dấu x vào
với từ công dân:
đồng bào

trước những từ đồng nghĩa

dân

nhân dân

công chúng

dân chúng

nông dân

dân tộc

Bài 3: Đánh dấu x vào
với từ công dân:
đồng bào

trước những từ đồng nghĩa

X

dân

X

nhân dân

công chúng

X

dân chúng

nông dân

dân tộc

Bài 4 : Có thể thay từ công dân trong câu nói dưới đây của
nhân vật Thành (Người công dân số Một) bằng các từ đồng
nghĩa với nó được không ? Ghi lời giải thích vào chỗ trống:
Làm thân nô lệ mà muốn xóa bỏ kiếp nô lệ thì sẽ thành công
dân, còn yên phận nô lệ thì mãi mãi là đầy tớ cho người ta.

tập 3.

Ta không thể thay thế từ công dân bằng các từ đồng nghĩa ở bài

Vì từ công dân có hàm ý chỉ “người dân của một nước độc lập”,
trái với từ “nô lệ” ở vế tiếp theo. Còn các từ đồng nghĩa với nó lại không
có nghĩa này, nó chỉ con người của một đất nước nói chung.

DẶN DÒ
• Học ghi nhớ bài CÂU GHÉP.
• Chuẩn bị bài sau Nối các vế câu ghép bằng quan hệ từ.

Mở rộng vốn từ: Công dân
( tuần 21,SGK / 28)
Bài tập 1: Ghép từ công dân vào trước hoặc sau từng
từ dưới đây để tạo thành những cụm từ có nghĩa:
Nghĩa vụ, quyền, ý thức, bổn phận, trách nhiệm,
gương mẫu, danh dự

Bài tập 1: Ghép từ công dân vào trước hoặc sau từng từ dưới đây để tạo
thành những cụm từ có nghĩa:
Nghĩa vụ, quyền, ý thức, bổn phận, trách nhiệm, gương mẫu, danh dự

nghĩa vụ

công dân

quyền

công dân

ý thức

công dân

bổn phận

công dân

trách nhiệm

công dân

công dân

gương mẫu

công dân

danh dự
danh dự

công dân

Bài tập 2: Tìm nghĩa ở cột A thích hợp với mỗi cụm từ
ở cột B:
A

B

Điều mà pháp luật hoặc xã hội
công nhận cho người dân được
hưởng, được làm, được đòi hỏi.

Nghĩa vụ công dân

Sự hiểu biết về nghĩa vụ và quyền
lợi của người dân đối với đất
nước .

Quyền công dân

Điều mà pháp luật hay đạo đức
bắt buộc người dân phải làm đối
với đất nước, đối với người khác.

Ý thức công dân

Bài tập 3:
Dựa vào nội dung câu nói của Bác Hồ “ Các
vua Hùng đã có công dựng nước, bác cháu ta phải
cùng nhau giữ lấy nước.”, em hãy viết một đoạn
văn khoảng 5 câu về nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc của
mỗi công dân.

Bài tập 3:
Dân tộc ta, cha ông ta đã đổ khôn biết bao nhiêu xương
máu để giành được độc lập như ngày hôm nay. Bác Hồ đã
từng nói " Các vua Hùng đã có công dựng nước, bác cháu
ta phải cùng nhau giữ lấy nước." Qua câu nói chúng ta thấy
được trách nhiệm và nghĩa vụ của bản thân để bảo vệ Tổ
Quốc tươi đẹp này. Việc trước tiên đó chính là học tập thật
tốt, chăm chỉ, nghe lời cha mẹ ông bà. Tiếp đó là yêu quê
hương, yêu tổ quốc. Lớn lên trở thành một người con có ích
cho đất nước, để đưa đất nước " sánh vai với các cường
quốc năm châu".

VẬN DỤNG:
• Về nhà hoàn chỉnh lại đoạn văn.
• Chuẩn bị bài mới: Nối các vế câu
ghép bằng quan hệ từ.