Bài 28 – Điện thế nghỉ và điện thế động
I-Điện thế nghỉ:
1-KHÁI NiỆM:
Thí nghiệm:
Ở trạng thái nghỉ ngơi:mặt trong của màng nơron tích điện âm và mặt ngoài tích điện dương.Đó là điện thế màng hay điện thế nghỉ.Ở tb thần kinh mực ống đo đuợc là – 70mV
2-Cơ chế hình thành điện thế màng:
Sự chênh lệch điện thế giữa trong và ngoài màng là do sự khác nhau về nồng độ ion giữa dịch mô và dịch tế bào .
Nhờ tính chất thấm có chọn lọc của màng sinh chất,lực hút tĩnh điện giữa các ion trái dấu và bơm Na+ ,K+ đã duy trì sự khác nhau đó
II. Điện thế hoạt động.
Khi tế bào bị kích thích, điện thế nghỉ biến thành điện thế hoạt động. Điện thế hoạt động gồm 3 giai đoạn: Mất phân cực (khử cực), đảo cực và tái cực.
1. Đồ thị điện thế hoạt động.
- ë giai ®o¹n t¸i ph©n cùc lo¹i ion nµo ®i qua mµng tÕ bµo vµ sù di chuyÓn cña ion ®ã cã t¸c dông g×?.
2. Cơ chế hình thành điện thế hoạt động
- Khi bÞ khÝch thÝch, cæng Na+ më réng lµm cho ion Na+ khuÕch t¸n qua mµng vµo trong tÕ bµo g©y ra mÊt ph©n cùc vµ ®¶o cùc.
- TiÕp ®ã, cæng K+ më réng h¬n, cßn cæng Na+ ®ãng l¹i. K+ qua mµng ®i ra ngoµi dÉn ®Õn t¸i ph©n cùc
- ở giai đoạn mất phân cực và giai đoạn đảo cực, loại ion nào đi qua màng tế bào và sự di chuyển của ion đó có tác dụng gì?.
3. Lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh.
a. Lan truyÒn xung thÇn kinh trªn sîi thÇn kinh kh«ng cã bao miªlin.
Xung thần kinh(điện thế động)không chạy trên sợi TK mà chỉ kích thích vùng màng kế tiếp làm thay đổi tính thấm của màng làm xuất hiện xung TK chạy trên sợi TK
3. Lan truyền xung thần kinh trên sợi thần kinh.
b. Lan truyÒn xung thÇn kinh trªn sîi thÇn kinh cã bao miªlin.
Bao miêlin có bản chất là phôtpholipit có màu trắng và cách điện. Bao miêlin bọc không liên tục sợi thần kinh mà ngắt quãng tạo thành các eo ranvie.
Lan truyền xung thần kinh trên sợi có bao mielin tương tự lan truyền trên sợi không có bao mielin, chỉ khác là xung thần kinh không truyền liên tục mà nhảy cóc từ eo này sang eo khác nên tốc độ lan truyền nhanh hơn rất nhiều.