Sản phẩm của nhóm I

Khái quát về nghề truyền thống

Nghề truyền thống là nghề đã được hình thành từ lâu đời, tạo
ra những sản phẩm độc đáo, có tính riêng biệt, được lưu
truyền và phát triển đến ngày nay hoặc có nguy cơ bị mai một,
thất truyền.

Nghề rèn thủ công truyền thống của dân tộc
Mông đã có từ bao đời nay, việc rèn các nông cụ
nhằm phục vụ tập quán canh tác trong lao động
sản xuất của đồng bào. Các sản phẩm được tạo ra
hoàn toàn bằng thủ công

- Nghề rèn được người Mông lưu giữ và trao
truyền từ đời này sang đời khác, cốt là để giữ
bản sắc của dân tộc mình.
- Để làm ra một sản phẩm, người thợ rèn phải
trải qua rất nhiều công đoạn, từ cắt sắt tạo
hình, nung, đập, nhúng nước, rồi lại nung,
đập cho tới khi định hình được sản phẩm thì
mài cho sắc, làm tay cầm. Và dường như
những công đoạn ấy đều cần phải tỉ mỉ.

 
Cũng như nhiều dân tộc khác, thợ rèn người
Mông dùng than củi để đốt lò, dùng bể thụt để thổi
lửa, công cụ sản xuất chủ yếu ngoài cái bể thụt còn
có đe, các cỡ búa, kìm và một chậu nước và một
thân cây chuối để tôi sắt thép.
Các sản phẩm trong nghề rèn truyền thống
của dân tộc Mông rất phong phú, đó là những công
cụ được sử dụng nhiều trong sinh hoạt, lao động
sản xuất hàng ngày như: Dao, rìu, liềm, thuổng,
cuốc, xẻng,... chúng vốn được làm từ thép nên sản
phẩm rất bền, sử dụng đến mòn vẹt mà vẫn còn rất
sắc bén.

Người thợ cả và thợ phụ phải có sự phối hợp nhịp
nhàng, lực búa giáng xuống thanh thép phải đều nhau, độ
mạnh yếu biến hóa với từng phần của sản phẩm. Than đốt
lò để rèn cũng rất đặc biệt. Người H'Mông không dùng
than đá mà dùng than củi của cây rừng. Trong khi rèn
nhiệt độ lò rèn phải nóng đều mới cho ra sản phẩm tốt nên
yêu cầu người quay bễ phải đều tay.
Lò rèn của người Mông không cầu kỳ, chỉ có một ụ
đất làm lò, vài cục sắt to làm đe và một cái bễ. Cái bễ là
quan trọng nhất. Nó cấu tạo như một cái bơm xe đạp
khổng lồ nằm ngang. Cái bơm ấy được khoét ra từ thân
cây đường kính khoảng 50cm. Pít tông là một miếng gỗ
tròn như cái thớt được gắn lông gà chung quanh để dễ
dàng tịnh tiến trong lòng cây gỗ, người thợ đẩy pít tông,
rất nhẹ nhàng và không tốn sức.

Bí quyết để làm ra những con dao, lưỡi cuốc, lưỡi
cày sắc nhọn và có độ bền cao, đầu tiên phải lựa chọn được
loại thép tốt. Loại thép thường được người Mông sử dụng
đó là nhíp ô tô, nhất là nhíp của ô tô sản xuất cách đây vài
chục năm. Chính vì thế nên sản phẩm làm ra rất bền, sử
dụng đến mòn vẹt mà vẫn còn rất sắc bén.
Bên cạnh đó, kỹ thuật tôi thép cũng rất quan trọng,
thép nung phải đủ độ nóng, không non quá cũng không
được quá già lửa. Kỹ thuật này quyết định độ bền của sản
phẩm.
Nghề rèn đòi hỏi người thợ phải có sức khỏe, sự khéo
léo, cũng như sự kiên trì và sáng tạo mới có thể cho ra lò
những sản phẩm tinh xảo vừa có giá trị làm vật dụng vừa
thể hiện bản sắc văn hóa truyền thống độc đáo riêng của
dân tộc Mông.

Và đây là một số hình ảnh về nghề rèn của dân tộc
Mông

Tiếp đây là sản phẩm dao đặc trưng của dân
tộc Mông

Ngoài ra còn rèn rìu

Rèn cuốc vv…

Trên đây em đã giới thiệu về nghề rèn truyền
thống của dân tộc Mông. Mong rằng thông qua bài
thuyết trình này các bạn học sinh trong nhà trường
hãy yêu quý thêm nghề truyền thống của dân tộc
mình, cũng như có sự tìm tòi, tìm hiểu về nghề
truyền thống của dân tộc. Mong rằng nghề rèn của
chúng ta sẽ phát triển rộng và bền vững. Bởi vì,
những công cụ do nghề rèn tạo ra rất có ích cho
mỗi người dân cũng như trong đời sống.
Xin cảm ơn thầy cô và các bạn đã chú ý lắng
nghe!