Tiết 159,160:

BỐ CỦA XI-MÔNG
(G.Mô-pa-xăng)

An-phông-xơ Đô-đê
Là một nhà văn Pháp và
là tác giả của nhiều tập
truyện ngắn nổi tiếng.

Mô-li-e

Ru-xô

 Nhà soạn kịch nổi
tiếng người Pháp

Là nhà văn, nhà triết học,
nhà hoạt động xã hội
Pháp. 

I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả
- Guy đơ Mô-pa-xăng (1850-1893), nhà văn
hiện thực nổi tiếng của nước Pháp.
- Truyện ngắn có nội dung cô đọng, sâu sắc,
giản dị, trong sáng.

2. Tác phẩm:
a. Xuất xứ: Văn bản "Bố của Xi-mông" là một

đoạn trích nằm ở phần đầu truyện ngắn cùng tên.
b. Đọc, tìm hiểu chú thích, thể loại: Truyện
ngắn
c. Phương thức biểu đạt, ngôi kể: Tự sự, ngôi
thứ 3

1. Tiểu sử
- Guy đơ Mô-pa-xăng (1850-1893) là nhà văn hiện thực vĩ đại của nước Pháp
trong thế kỉ XIX.
- Sinh trưởng trong một gia đình quý tộc sa sút. Tuổi thơ ông là những trang
buồn, từ bé thơ sống trong bi kịch gia đình, năm 11 tuổi trở đi chỉ còn được sống với
mẹ; vào học trường dòng thì bị quở trách thường xuyên.
- Đang học luật ở Đại học Căng thì chiến tranh Pháp-Phổ nổ ra, ông nhập ngũ.
- Sau chiến tranh ông trở về sống tại Pa-ri, làm viên chức quèn ờ Bộ Hải quân
(1873) rồi ở Bộ Giáo dục (1878). Trên dưới 30 tuổi mới viết văn. Năm 1880 ông cho ra
đời truyện “Viên mỡ bò” và nổi tiếng trên văn đàn. Nhà văn Zô-la đã hết lời ca ngợi:
“Ngay bước đầu, anh tự xếp vào hàng các nhà văn bậc thầy".
- Sự nghiệp văn chương của Mô-pa-xăng vô cùng đồ sộ: trên 300 truyện ngắn,
vài vở kịch, 6 cuốn tiểu thuyết. Tên tuổi ông gắn liền với những TP xuất sắc như: “Viên
Mỡ Bò” (1880), “Một cuộc đời" (1883), ''Ông bạn đẹp" (1885), “Núi orion” (1836)...
- Có một điều kì lạ trước lúc Hit-le phát động chiến tranh thế giới thứ 2 đã ra
lệnh đốt hết những tác phẩm của Mô-pa-xăng.

- Nếu thời thơ ấu là những trang buồn thì những năm cuối đời của
Mô-pa-xăng đầy bất hạnh: Ông mắc bệnh tâm thần và chết đau đớn trong nhà
thương điên vào ngày 6-7-1893.
2. Sự nghiệp văn học
a. Tác phẩm chính
Ông có trên 300 truyện ngắn, vài vở kịch, 6 cuốn tiểu thuyết. Tên tuổi ông
gắn liền với những tác phẩm xuất sắc như: “Viên Mỡ Bò” (1880), “Một cuộc đời"
(1883), ''Ông bạn đẹp" (1885), “Núi orion” (1836)...
b. Phong cách nghệ thuật
- Tác phẩm của Mô-pa-xăng tập trung ở hai chủ đề:
+ Ca ngợi lòng yêu nước và tinh thần chiến đấu chống quân xâm
lược, vạch trần sự thật xấu xa, đồi bại của giai cấp tư sản - quý tộc.
+ Nói lên tình thương đối với những con người “bé nhỏ” bất hạnh.
- Mô-pa-xăng là bậc thầy về truyện ngắn. Cấu trúc chặt chẽ, văn phong
trong sáng, tinh luyện, giản dị đạt tới một trình độ nghệ thuật điêu luyện
'“không sao bắt chước nổi”, như M. Go-rơ-ki đã đánh giá.

Tác phẩm tiêu biểu

Viên Mỡ Bò

d. Bố cục: (4 phần)

Từ đầu… ……… chỉ khóc hoài.
Tâm trạng tuyệt vọng của Xi-mông.
Tiếp theo… sẽ cho cháu…một ông bố

Diễn biến
sự việc

Xi-mông gặp bác Phi-líp.
Tiếp theo…rồi bỏ đi rất nhanh.
Phi-líp đưa Xi-mông về nhà, bác gặp
chị Blăng-sốt.
Còn lại
Câu chuyện ở trường sáng hôm sau.

II. Phân tích

1. Nhân vật Xi-mông:
- Hoàn cảnh:

+ Là một cậu bé độ 7-8 tuổi, con của chị Blăng-sốt, hơi xanh xao nhưng rất
sạch sẽ, vẻ nhút nhát gần như vụng dại.
+ Không có bố, luôn bị bạn bè trêu chọc.
=> Đáng thương, tội nghiệp

- Tâm trạng khi ở bờ sông:

+ Ý định nhảy xuống sông cho chết đuối.
+ Cảnh đẹp khiến cậu bé có cảm giác khoan khoái, dễ chịu, tạm quên đi sự
đau buồn, tạm quên ý định tự tử.
+ Trò chơi với con nhái xanh -> nghĩ đến trò chơi ở nhà, nghĩ đến mẹ khiến
em càng thấy đau buồn vô cùng, em lại khóc.
=> Tâm trạng đau khổ, tuyệt vọng.

- Khi gặp bác Phi-lip:

+ Mắt đẫm lệ.
+ Giọng nghẹn ngào, đứt quãng trong tiếng nấc.
=> Tâm trạng buồn tủi, bất lực.

- Khi gặp mẹ:

+ Nhảy lên ôm cổ mẹ và khóc.
+ Đề nghị bác Phi-lip làm bố.
=> Khát khao có được một ông bố.

- Ngày hôm sau ở trường:

Khoe với các bạn em đã có bố tên là Phi-lip.
=> Hãnh diện, tự hào vì có một ông bố. (so sánh với bé Thu)

Ngây thơ, đáng thương, xứng đáng có được hạnh phúc.

2. Nhân vật chị Blăng-sốt

- Ngôi nhà nhỏ, quét vôi trắng, hết sức sạch sẽ.
- Chị đứng nghiêm nghị trước cửa nhà mình, như cấm đàn ông bước qua
ngưỡng cửa nơi chị đã bị một kẻ khác lừa dối.
- Là cô gái đẹp, lầm lỡ khiến Xi-mông trở thành đứa con không có bố.
- Sống trong sạch, đứng đắn và nghiêm túc.

- Xi-mông khóc vì không có bố:
+ Đôi má đỏ bừng
+ Tê tái đến tận xương tuỷ
+ Ôm con hôn lấy hôn để, nước mắt lã chã
tuôn rơi
- Khi con hỏi bác Phi-líp:
+ Im lặng
+ Hổ thẹn, lặng ngắt, quằn quại
+ Dựa vào tường, tay ôm ngực

=> Ngượng ngùng, đau đớn,
thương con
Þ Không thể trả lời, đau
đớn tột cùng vì thương
yêu con, vì con bị xúc

THẢO LUẬN
? Có ý kiến cho rằng: Chị là người hư hỏng. Nhưng cũng có
người cho chị là người tốt nhưng trót lầm lỡ mà thôi? Ý
kiến em thế nào?
Qua hình ảnh ngôi nhà, thái độ của chị đối với khách và
nỗi lòng của chị khi nghe con nói, chứng minh chị không phải
là người phụ nữ hư hỏng, thiếu đứng đắn mà là người đàn bà
đã có một thời nhẹ dạ, lỡ lầm mà sinh ra Xi-mông, khiến cho
Xi-mông trở thành đứa con không có bố chứ căn bản chị là
người tốt, chị từng là “một cô gái đẹp nhất vùng”.
=> Là một người phụ nữ đức hạnh, đáng thương, đáng trân
trọng, đáng được cảm thông và chia sẻ.

3. Nhân vật bác Phi-líp
- Là người lao động khoẻ mạnhcao lớn, vẻ nhân hậu.
- Thương cảm hoàn cảnh của Xi-mông, động viên, an ủi cậu bé.
- Trên đường đưa Xi-mông về: Nghĩ về Blăng-sốt: Đã lầm lỡ một
lần rất có thể lỡ lầm lần nữa. -> Tỏ ý xem thường.
- Khi gặp chị Blăng-sốt: Bác tắt hẳn nụ cười, e dè, bỏ mũ, ấp úng,
thưa chị…
- Quyết định nhận làm bố Xi-mông.
=> Là người nhân hậu, giàu tình thương, biết cảm thông.
Dũng cảm, tiến bộ vượt qua định kiến của xã hội.

III. Tổng kết
1. Nội dung: Ghi nhớ (SGK)
2. Nghệ thuật
- Miêu tả diễn biến tâm lí nhân vật thông qua ngôn ngữ, hành động.
- Tình tiết truyện bất ngờ, hợp lí.

3. Ý nghĩa
Truyện ca ngợi tình thương yêu, lòng nhân hậu của con người.

Hướng dẫn học bài ở nhà
- Nắm nội dung bài học
- Kể tóm tắt câu chuyện, tìm đọc các tác phẩm khác của
tác giả
- Phát biểu cảm nghĩ của em về một nhân vật trong
truyện.
- KK tự học: Rô-bin-xơn ngoài đảo hoang của Đ.Điphô.
- Chuẩn bị: Ôn tập về truyện.