Thế kỉ
VIII
Thế kỉ
VII
Thế kỉ
VI

Khởi nghĩa Phùng Hưng khoảng
cuối thế kỉ VIII
Khởi nghĩa Mai Thúc
Loan năm 713-722

Khởi nghĩa Lí Bí 542-602

Chiếm phủ Tống Bình giành quyền
tự chủ trong vài năm
Xây Thành Vạn An, đánh chiếm phủ
Tống Bình

Giành quyền, xưng vua, đặt tên
nước là Vạn Xuân

Thế kỉ
V
Thế kỉ
IV
Thế kỉ
III

Khởi nghĩa Bà Triệu 248

Đánh đuổi quân Ngô khiến “toàn thể
Giao Châu chấn động”

Thế kỉ
II
Thế kỉ
I

Khởi nghĩa Hai Bà Trưng
40-43

Đánh đuổi quân Hán, lên ngôi vua,
dựng quyền tự chủ trong 3 năm

18.1. Sơ đồ các cuộc khởi nghĩa tiêu biểu chống Bắc thuộc

Sản vật cống nạp

Nhà Hán bắt nhân dân ta xuống biển
kiếm ngọc trai, đồi mồi...

Nhà Hán bắt nhân dân ta lên rừng
kiếm ngà voi, sừng tê giác...

TÔ ĐỊNH LÀM THÁI THÚ Ở QUẬN GIAO CHỈ

Chiếm đoạt ruộng đất, lập đồn điền, ấp trại.

Kinh
tế
Lĩnh
vực

Chính
trị

Văn
hóa

Bắt dân ta cống nạp sản vật quý, thuế khóa
nặng nề, độc quyến muối và sắt.
Sáp nhập nước ta thành các châu, quận của
Trung Quốc.
Áp dụng luật pháp hà khắc.

Truyền bá Nho giáo, bắt dân ta thay đổi phong
tục tập quán, luật pháp theo người Hán.

Bài 18:

CÁC CUỘC ĐẤU TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP
DÂN TỘC TRƯỚC THẾ KỈ X
( 4 tiết )

I/. KHỞI NGHĨA HAI BÀ TRƯNG ( NĂM 40 – 43 )
a. Nguyên nhân:

Thi Sách bị
nhà Hán giết
hại.

Thảo luận nhóm ( 3 phút)
Nguyên nhân nào dẫn đến khởi nghĩa Hai Bà Trưng ?

- Chính sách cai trị, bóc lột hà
khắc của chính quyền phong kiến
phương Bắc.
+ Chiếm đoạt ruộng đất
+ Cống nạp sản vật quý hiếm
- Âm mưu thủ đoạn nhằm mục
đích đồng hóa nhân dân ta.
+ Xóa bỏ phong tục tập quán
+ Du nhập Nho giáo, chữ Hán

- Thái thú Tô Định giết
chết Thi Sách chồng bà
Trưng Trắc.
- Đấu tranh khôi phục
chủ quyền dân tộc.

Bài 18:

CÁC CUỘC ĐẤU TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP
DÂN TỘC TRƯỚC THẾ KỈ X
( 4 tiết )

I/. KHỞI NGHĨA HAI BÀ TRƯNG ( NĂM 40 – 43 )
a. Nguyên nhân:
- Do chính sách cai trị hà khắc của chính quyền đô hộ phương Bắc
- Hai Bà Trưng đã phất cờ nổi dậy.

HỘI THỀ HÁT MÔN
Một xin rửa sạch nước thù
Hai xin đem lại nghiệp xưa họ Hùng
Ba kẻo oan ức lòng chồng
Bốn xin vẻn vẹn sở công lênh này.
(Thiên Nam Ngũ Lục áng sử dân gian
ca thế kỉ XVII)

Bài 18:

CÁC CUỘC ĐẤU TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP
DÂN TỘC TRƯỚC THẾ KỈ X
( 4 tiết )

I/. KHỞI NGHĨA HAI BÀ TRƯNG ( NĂM 40 – 43 )
a. Nguyên nhân:
- Do chính sách cai trị hà khắc của chính quyền đô hộ phương Bắc
- Hai Bà Trưng đã phất cờ nổi dậy.
b. Diễn biến:

Bà Thánh Thiên( Bắc Ninh)
Bà Vĩnh Huy ( Bắc Ninh)
Nàng Quốc
Ông Cai (Thanh Oai Hà
Tây (Hà Nội)

( Gia Lâm – Hà Nội)
Ng. Tam Trinh ( Hà nội)

Bà Lê Chân (Hải Phòng)
Bà Lê Thị Hoa
(Thanh Hoá)

Lược đồ các nghĩa binh ủng hộ Hai Bà Trưng

Đại việt sử kí toàn thư
chép rằng:
“ Trưng Tắc, Trưng Nhị là đàn
bà, hô một tiếng mà các quận
Giao Chỉ, Cửu Châu, Nhật Nam,
Hợp Phố cùng 65 thành trì ở
Lĩnh ngoại đều hưởng ứng việc
dựng nước xưng vương dễ như
trở bàn tay, có thể thấy hình thế
đất Việt ta đủ dựng được nghiệp
bá vương…”
( Đại Việt sử kí toàn thư tập I,
NXB khoa học xã hội Hà Nội,
1998, Tr.156-157)

Bài 18:

CÁC CUỘC ĐẤU TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP
DÂN TỘC TRƯỚC THẾ KỈ X
( 4 tiết )

I/. KHỞI NGHĨA HAI BÀ TRƯNG ( NĂM 40 – 43 )
a. Nguyên nhân:
- Do chính sách cai trị hà khắc của chính quyền đô hộ
phương Bắc
- Hai Bà Trưng đã phất cờ nổi dậy.
b. Diễn biến:

- Mùa xuân năm 40, Hai bà Trưng dựng cờ khởi nghĩa ở Hát Môn(Hà
Nội). Nghĩa quân làm chủ Mê Linh, tiến xuống Cổ Loa, bao vây
thành Luy Lâu. Tô Định bỏ trốn về nước, Trưng Trắc lên ngôi vua
đóng đô ở Mê Linh.
- Năm 42 nhà Hán đem quân đàn áp, năm 43 khởi nghĩa hai Bà
Trưng thất bại.

Bài 18:

CÁC CUỘC ĐẤU TRANH GIÀNH ĐỘC LẬP DÂN
TỘC TRƯỚC THẾ KỈ X ( 4 tiết )

I/. KHỞI NGHĨA HAI BÀ TRƯNG ( NĂM 40 – 43 )

a. Nguyên nhân:
- Do chính sách cai trị hà khắc của chính quyền đô hộ phương Bắc
- Hai Bà Trưng đã phất cờ nổi dậy.

b. Diễn biến:
- Mùa xuân năm 40, Hai bà Trưng dựng cờ khởi nghĩa ở Hát Môn(Hà Nội).
Nghĩa quân làm chủ Mê Linh, tiến xuống Cổ Loa, bao vây thành Luy Lâu.
Tô Định bỏ trốn về nước, Trưng Trắc lên ngôi vua đóng đô ở Mê Linh.
-

Năm 42 nhà Hán đem quân đàn áp, năm 43 khởi nghĩa Hai Bà Trưng thất
bại.

c. Kết quả: Cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng thất bại
d. Ý nghĩa: Thể hiện tinh thần bất khuất của dân tộc ta trong đấu tranh
giành quyền độc lập tự chủ.

Đền thờ Hai Bà Trưng ở huyện
Mê Linh (Hà Nội)

Lễ hội Hai Bà Trưng

Tượng thờ Hai Bà Trưng

Tên
trường,
tên đường

Hai Bà Trưng

là ngọn cờ giải phóng dân tộc đầu tiên
trong lịch sử Việt Nam,
vị nữ anh hùng dân tộc đầu tiên làm
rạng rỡ giống nòi Rồng Tiên.

H1

Á2

3
T

4
M

5

Ô

I2

A3

4
O

5

C

6

H

7

Ỉ

H2

I3

S4

5
Á

6

7

H

4

B 1 Ó2

C3

4
L

5Ộ

6T

5

N 1 À2 N3

G4

5

6

7

1
2

G1

3

T

4I

5T

6H

7Ú

O3

R4

5

Â

6

T

4

Ư

5

Ớ

6

7

9

Đ 1 Ồ2

N3

G4

5

10

N1

2G

3Ọ

6

T 1 H2

C 1 Ạ2

7
8

Á3

1

L

1

Ạ

2

3

C

C

T

Í

6

N

A

U
N

8

H

4C 5

G
6

7

O
T

6

Á
R 7 A8

I

10.
Gồm
87
chữ
cái:
Đây
là
mộtmột
trong
những
sản
vậ̣tLạc
quí
híêm
mà
nhân
5.
Gờ
m
7
chữ
cái
:
Tên
gọi
một
nữcủa
tướng
hiện
đang
được
8.
Gờ
m
8
chữ
cái
:
Đây
là
một
chức
quan
cai
trị
cấp
huyện
2.
Gồm
chữ
cái:
Tên
quận
ở
Âu
dưới
thời
9.
Gồm
7
chữ
cái
:
âm
mưu
thâm
độc
nhà
Hán
với
nhân
3.
7.
Gồm
6 tìm
chữ
cái:Tên
cái:
cái
: :Sau
Để
người
không
khi
con
thiết
bịtrai
phát
lập
của
hiệ̣n
bộ
lạc
máy
khi
tướng
cai
bỏ
trị,
huyện
nhà
vào
6.4.
Gờ
7
chữ
cái
Đây
là
một
chức
quan
cai
trịtrốn
cấp
quận
C
ác
emm
hãy
câu
trả
lời
thích
hợp
cho
mỗi
câu
hỏi
hàng
ngang
để
dân
ta
phải
cống
nộp?
thờ
ở
đình
làng
Vĩnh
Ninh
huyện
Thanh
Trì?
Âu
thời
nhà
Hán
?Tô
kì
đô
hộ
của
nhà
Hán
Chu
Diên
Hán
bịđã
Nam
làm
Định
gì
Vịệt,
đối
giết
Tô
với
hại?
Định
nhân
làm
gì? dọc.
Giao?
1. dân
Gồm
6Lạc?
chữ
cái:
Nơi
đây
diễn
ra
sựChâu
kịên
3/40
thời
nhà
Hán?
tìm
ra
từ
chìa
khoá
nằm
ở 1đã
ôdân
chữ
hàng

-Về nhà học bài trả lời các câu hỏi trong SGK trang 90,91
- Xem và soạn phần II: Khởi nghĩa Bà Triệu năm 248
+ Nhóm 1: Sưu tầm tranh ảnh, câu thơ, ca dao tục ngữ, truyện kể về
tiểu sử Bà Triệu
+ Nhóm 2: Trình bày nguyên nhân khởi nghĩa Bà Triệu ?
+ Nhóm 3: Trình bày phần diễn biến khởi nghĩa Bà Triệu ?
+ Nhóm 4: Tìm hiểu tiểu sử Lý Bí
+ Nhóm 5: Trình bày diễn biến khởi nghĩa Lý Bí và nước Vạn Xuân
+ Nhóm 6: Trình bày kết quả, ý nghĩa khởi nghĩa Lý Bí