GV hướng dẫn: Nguyễn Thế Mạnh
Giáo sinh: Thiều Thị Dung
47Alý - ĐH Vinh
Bài 40: Các định luật Kê-ple
Chuyển động của vệ tinh
I. Mở đầu
1.Thuyết địa tâm.
2.Thuyết nhật tâm.
3.Hệ mặt trời.
II. Các định luật Kê-ple
1.Định luật I
2.Định luật II
3.Định luật III
III. Bài tập vận dụng
IV. Vệ tinh nhân tạo. Tốc độ vũ trụ

BÀI 40: CÁC ĐỊNH LUẬT KÊ-PLE
CHUYỂN ĐỘNG CỦA VỆ TINH
MỞ ĐẦU
BÀI 40: CÁC ĐỊNH LUẬT KÊ-PLE
CHUYỂN ĐỘNG CỦA VỆ TINH
Thiên văn học là gì?
MỞ ĐẦU
Thuyết địa tâm :
(140 scn)
BÀI 40: CÁC ĐỊNH LUẬT KÊ-PLE
CHUYỂN ĐỘNG CỦA VỆ TINH
 Coi trái đất là trung tâm của vũ trụ
Mặt trăng
Thủy tinh
Trái đất
Mặt trời
Kim tinh
Hỏa tinh
Mộc tinh
Thổ tinh
Thuyết
địa
tâm
MỞ ĐẦU
2. Thuyết nhật tâm (1543):
BÀI 40: CÁC ĐỊNH LUẬT KÊ-PLE
CHUYỂN ĐỘNG CỦA VỆ TINH
Nicôlai Côpecsnic (1973-1542)
Nhà VL Ba Lan
Hệ Nhật tâm có gì khác biệt so với hệ Địa tâm?
Mặt trời nằm ở trung tâm của vũ trụ
- Các hành tinh khác quay xung quanh mặt trời.
Mô hình hệ Địa tâm
Mô hình hệ Nhật tâm
3. Hình ảnh một số hành tinh trong hệ Mặt Trời
Kích thước tương đối của các hành tinh trong hệ mặt trời.
Mặt trời
Thuỷ tinh
Thuỷ tinh
Kim tinh
Trái đất
Hoả tinh
Mộc tinh
Thổ tinh
Thiên vương tinh
Hải vương tinh
Các hành tinh chuyển động quanh mặt trời như thế nào?
Chúng chuyển động có tuân theo qui luật nào không?
Các hành trong hệ Mặt Trời đều chuyển động quanh Mặt Trời theo những qui luật nhất định
Dựa trên những số liệu quan sát về vị trí của các hành tinh, năm 1619 Kepler nhà thiên văn học người Đức đã tìm ra ba định luật mô tả chính xác qui luật chuyển động của các hành tinh.
II. CÁC ĐỊNH LUẬT KÊ-PLE
BÀI 40: CÁC ĐỊNH LUẬT KÊ-PLE
CHUYỂN ĐỘNG CỦA VỆ TINH
1.Định luật I:
Mọi hành tinh chuyển động theo các quỹ đạo êlip mà Mặt Trời là một tiêu điểm
b
a
M
S1
S2
S3
Tốc độ chuyển động của các hành tinh tại những vị trí khác nhau trên quỹ đạo có quan hệ gì với nhau không?
II. CÁC ĐỊNH LUẬT KÊPLE
2. Định luật II:
Đoạn thẳng nối Mặt Trời và một hành tinh bất kỳ quét những diện tích bằng nhau trong những khoảng thời gian như nhau

BÀI 40: CÁC ĐỊNH LUẬT KÊ-PLE
CHUYỂN ĐỘNG CỦA VỆ TINH
S1
S2
S3
C2 : Từ ĐL II Kêple, hãy suy ra hệ quả:
Khi đi gần Mặt trời, hành tinh có vận tốc lớn hơn;
Khi đi xa Mặt trời, hành tinh có vận tốc nhỏ.
Quỹ đạo chuyển động của các hành tinh là elip. Vậy giữa chu kì chuyển động và bán kính quỹ đạo của chúng có quan hệ gì với nhau không ?
BÀI 40: CÁC ĐỊNH LUẬT KÊ-PLE
CHUYỂN ĐỘNG CỦA VỆ TINH
II. CÁC ĐỊNH LUẬT KÊPLE
3. Định luật III:
Tỉ số giữa lập phương bán trục lớn và bình phương chu kỳ quay là giống nhau cho mọi hành tinh quay quanh Mặt Trời
BÀI 40: CÁC ĐỊNH LUẬT KÊ-PLE
CHUYỂN ĐỘNG CỦA VỆ TINH
II. CÁC ĐỊNH LUẬT KÊPLE
3. Định luật III:

Đối với hai hành tinh bất kỳ:


Có thể chứng minh định luật III Kêple bằng lí thuyết không ?
Nêu phương án chứng minh ?
III. Bài tập vận dụng :
Khoảng cách R1 từ Hỏa tinh tới Mặt Trời lớn hơn 52% khoảng cách R2 giữa Trái Đất và Mặt Trời.
Hỏi một năm trên Hỏa tinh bằng bao nhiêu so với một năm trên Trái Đất?
R2
R1
Hỏa tinh
Trái đất
Lời giải:
1 năm là thời gian để hành tinh quay được một vòng xung quanh Mặt trời.
Gọi T1 là một năm trên Hỏa tinh
T2 là một năm trên Trái đất.
Ta có :
Áp dụng định luật III Kêple
Thế nào là vệ tinh tự nhiên?
Là những thiên thể chuyển động xung quanh hành tinh.
Ví dụ: Trái đất có vệ tinh tự nhiên là mặt trăng.
Vệ tinh nhân tạo?
Là vệ tinh do con người tạo nên.
IV. VỆ TINH NHÂN TẠO. TỐC ĐỘ VŨ TRỤ
Ví dụ: Vệ tinh địa tĩnh là vệ tinh có chu kì quay
quanh Trái đất bằng chu kì tự quay của Trái đất
Từ bề mặt trái đất, truyền cho vật vận tốc v = …(A)….
thì vật sẽ chuyển động …(B)……
Hãy điền các cặp AiBk tương ứng dưới đây
VIII = 16,7 (km/s)
VII = 11,2(km/s)
VI = 7,9(km/s)
IV. VỆ TINH NHÂN TẠO. TỐC ĐỘ VŨ TRỤ
V > VI
Là vệ tinh của trái đất
Là hành tinh của Mặt trời
Bay ra khỏi hệ Mặt trời
Vệ tinh nhân tạo đầu tiên của loài người do Liên Xô phóng ngày 4/10/1957
Spút-nhich
Hình ảnh vệ tinh nhân tạo
Vệ tinh Vinasat 1 của Việt Nam trên quỹ đạo Trái đất
Hình ảnh vệ tinh nhân tạo
CỦNG CỐ BÀI HỌC
Các yếu tố được đề cập tới trong các định luật Kêple về chuyển động của hành tinh là:
(1): Hình dạng của quỹ đạo
(2): Chu kì quay của hành tinh
(3): Bán kính của quỹ đạo (Coi các hành tinh chuyển động tròn)
(4): Diện tích quét bởi đoạn thẳng nối mặt trời với hành tinh
Hãy trả lời các câu hỏi sau:
1) Định luật I Kêple liên quan đến (các) yếu tố nào:
A. (1)
B. (2)
C. (2) + (3)
D. (3) + (4)
CỦNG CỐ BÀI HỌC
Các yếu tố được đề cập tới trong các định luật Kêple về chuyển động của hành tinh là:
(1): Hình dạng của quỹ đạo
(2): Chu kì quay của hành tinh
(3): Bán kính của quỹ đạo (Coi các hành tinh chuyển động tròn)
(4): Diện tích quét bởi đoạn thẳng nối mặt trời với hành tinh
Hãy trả lời các câu hỏi sau:
2) Định luật II Kêple liên quan đến (các) yếu tố nào:
A. (1)
B. (2)
C. (4)
D. (2) + (3)
CỦNG CỐ BÀI HỌC
Các yếu tố được đề cập tới trong các định luật Kêple về chuyển động của hành tinh là:
(1): Hình dạng của quỹ đạo
(2): Chu kì quay của hành tinh
(3): Bán kính của quỹ đạo (Coi các hành tinh chuyển động tròn)
(4): Diện tích quét bởi đoạn thẳng nối mặt trời với hành tinh
Hãy trả lời các câu hỏi sau:
3) Định luật III Kêple liên quan đến (các) yếu tố nào:
A. (2)
B. (4)
C. (2) + (3)
D. (2) + (4)
Xin chân thành cảm ơn