BÀI 4

Khái quát về tế bào
Phần I: SINH HỌC TẾ BÀO

CHƯƠNG I: THÀNH PHẦN HÓA HỌC CỦA TẾ BÀO

BÀI 4: KHÁI QUÁT TẾ BÀO
Đơn vị cơ sở cấu tạo nên ngôi nhà là gì?

Đơn vị cơ sở cấu tạo nên tổ ong là gì?

Đơn vị cơ sở cấu tạo nên ngôi nhà là viên gạch

Đơn vị cơ sở cấu tạo nên tổ ong là mỗi khoang nhỏ.
TẾ BÀO LÀ GÌ?

1. ĐIỀN THÔNG TIN

CƠ THỂ

HỆ CƠ QUAN

CƠ QUAN

MÔ

1/1000 mm

Vi khuẩn

CƠ THỂ

HỆ CƠ QUAN

CƠ QUAN

MÔ

TẾ BÀO

TẾ BÀO

CƠ THỂ

CƠ THỂ

HỆ CƠ QUAN

CƠ QUAN

MÔ

TẾ BÀO
TÉP BƯỞI

TRỨNG CÁ
Robert Hooke (1635 – 1703)

+ Các khoang rỗng nhỏ cấu tạo nên vỏ bần của cây sồi mà Robert Hooke phát hiện ra được gọi là gì?

+ Năm 1665, Robert Hooke sử dụng kính hiển vi quang học để quan sát cấu tạo của vỏ cây bần gồm những khoang nhỏ gọi là tế bào.
+ Dựa vào đâu mà Schleiden và Schwann có thể đưa ra kết luận: “Mọi sinh vật sống đều được cấu tạo từ tế bào và các sản phẩm của tế bào.”?

Jacob Schleiden

+ Thông qua kết quả công trình nghiên cứu về sự tương đồng về cấu tạo tế bào thực vật và tế bào động vật, nhà thực vật học Matthias Schleiden (1838) và nhà vật học Theodor Schwann (1839) đã đưa ra học thuyết tế bào với nội dung: “Mọi sinh vật sống đều được cấu tạo từ tế bào và các sản phẩm của tế bào.”
MỌI CƠ THỂ SINH VẬT

ĐỀU ĐƯỢC CẤU TẠO NÊN TỪ TẾ BÀO VÀ CÁC SẢN PHẨM CỦA TẾ BÀO
TIẾP SỨC ĐỒNG ĐỘI
LUẬT CHƠI

4
+ Nhóm 1, 2: Tranh về các cấp độ tổ chức của cơ thể thực vật.

+ Nhóm 3, 4: Tranh về các cấp độ tổ chức của cơ thể động vật.
Tế bào rễ hành

Tế bào lông hút

Tế bào lá cây

THỰC VẬT
Vi khuẩn

TẾ BÀO ĐỘNG VẬT NGUYÊN SINH

Trùng roi xanh
*Cơ thể thực vật, cơ thể động vật được tạo ra từ đơn vị cơ bản là tế bào. *Sự thay đổi này là do tế bào thực hiện trao đổi chất để lớn lên, khi đạt kích thước nhất định tế bào thực hiện phân chia tạo ra các tế bào con từ đó giúp cơ thể sinh vật lớn lên.
Sự ra đời của học thuyết tế bào có ý nghĩa gì đối với nghiên cứu sinh học?

Tính thống nhất trong đa dạng của sinh giới

Tất cả các sinh vật hiện tại đều được tạo ra từ một tế bào đầu tiên

Đặt nền tảng cho việc nghiên cứu về cấu tạo và hoạt động chức năng của cơ thể.

Đặt nền tảng cho việc nghiên cứu về cấu tạo và hoạt động chức năng của tế bào

III. Luyện tập
TẾ BÀO

TẾ BÀO THẦN KINH

TẾ BÀO LÔNG HÚT

VI KHUẨN _E.Coli_

TẾ BÀO HỒNG CẦU

Trong cơ thể của chúng ta có đa dạng các loại tế bào cả về hình dạng kích thước và chức năng. Ví dụ: Tế bào bạch cầu cầu → bảo vệ. Tế bào hồng cầu → vận chuyển oxi. Tế bào thần kinh → dẫn truyền xung thần kinh.
I
IV. Vận dụng – mở rộng

Câu 1. Có ý kiến cho rằng: “Lịch sử nghiên cứu tế bào gắn liền với lịch sử nghiên cứu và phát triển kính hiển vi”.Ý kiến của em thế nào?

Câu 2. Hãy cho biết điểm khác nhau giữa một sinh vật đơn bào và một tế bào trong cơ thể sinh vật đa bào
Nguyên

tử

Chim ruồi

0,1 nm

1 nm

10 nm

100 nm

1 μm

10 μm

100 μm

1 mm

1 cm

0,1 m

1 m

10 m

100 m

1 km

Phân tử nhỏ

Lipit

Protein

Virus

Lục lạp

Vi khuẩn

Trứng cá

Người

Cá voi xanh

Cây thông gỗ đỏ khổng lồ

Tế bào động vật và thực vật

Kính hiển vi điện tử

Kính hiển vi quang học

Mắt thường

KÍCH THƯỚC CÁC BẬC

CẤU TRÚC CỦA THẾ GIỚI SỐNG
V. CÂU HỎI ÔN TẬP, KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ

5.1. Phần tự luận.

Hãy quan sát hình và cho biết:

Câu 1: Mẫu vật nào trong các mẫu vật: lát biểu mô ở động vật, một giọt nước ao, một giọt máu người phù hợp với mỗi tiêu bản bên. Giải thích.

Câu 2: Điểm giống và khác nhau của hai tiêu bản bên.

Một bạn HS tiến hành quan sát hai mẫu tiêu bản bằng kính hiển vi quang học, kết quả quan sát như Hình 4.4.
I
5.2. Phần trắc nghiệm.