CHƯƠNG 3: CACBON - SILIC
BÀI 15: CACBON
CACBON
Nguồn gốc tên gọi: tiếng Latinh “carbo” (nghĩa là than)
Khám phá: tìm thấy từ thời tiền sử
Kí hiệu hóa học: C
Nội dung bài học
I
II
III
IV
V
KHỞI ĐỘNG: CHẾ TẠO MÁY LỌC NƯỚC MINI
Phương án
Nhóm 1: Đá, cát, than hoạt tính, bông
Nhóm 2: Sỏi, cát, than hoạt tính, bông
Nhóm 3: Sỏi, cát, than gỗ, bông
I- VỊ TRÍ VÀ CẤU HÌNH ELECTRON NGUYÊN TỬ
Hoàn thành nội dung mục I của phiếu học tập
I- VỊ TRÍ VÀ CẤU HÌNH ELECTRON NGUYÊN TỬ
Cấu hình electron
Vị trí trong bảng tuần hoàn
Số oxi hóa của Cacbon
- Cấu hình electron: 1s22s22p2
- Cacbon ở ô thứ 6, nhóm IVA, chu kì 2
I- VỊ TRÍ VÀ CẤU HÌNH ELECTRON NGUYÊN TỬ
- Các số oxi hóa của Cacbon là: -4, 0, +2, +4
- Kí hiệu nguyên tử
II. Tính chất vật lí và ứng dụng
Cacbon có những dạng thù hình?
Fuleren
Than chì
Kim cương
So sánh cấu trúc và tính chất của các dạng thù hình trên?
II. Tính chất vật lí và ứng dụng
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2
Liên cộng hoá trị
Cấu trúc tinh thể kim cương
0,154 nm
Dao cắt thủy tinh
Bột mài
Đồ trang sức
Mũi khoan
KIM CƯƠNG
Liên Kết yếu
Giữa các lớp
Cấu trúc tinh thể than chì
0,142nm
0,34nm
Chất bôi trơn
Điện cực
Bút chì đen
THAN CHÌ
Mô hình cấu trúc fuleren C60
Màng nano C60 bền hơn thép
(Là vật liệu dẫn nhiệt tốt nhất)
FULEREN
Vi mạch điện tử bằng sợi cacbon Nano
THAN CỐC
THAN GỖ
Do có khả năng hấp phụ mạnh..
Công nghiệp hóa chất
THAN HOẠT TÍNH
Mực in
Chất độn cao su
THAN MUỘI
Tính oxi hóa
Tính khử (tính chất chủ yếu)
III. Tính chất hóa học
Dựa vào số oxi hóa, cho biết tính chất hóa học của Cacbon?
1. Tính khử
a. Tác dụng với oxi
Nên sử dụng bếp than ở nơi thoáng khí (dư O2) để hạn chế khí CO tạo ra.
C + O2
CO2
0
+4
CO2 + C
CO
2
+4
+2
Ở nhiệt độ cao, C lại khử CO2
0
III. Tính chất hóa học
Có nên đốt than trong phòng kín không?
III. Tính chất hóa học
1. Tính khử
b. Tác dụng với hợp chất
Phản ứng với nhiều chất oxi hóa như HNO3, KClO3,
oxit kim loại…
b. Tác dụng với kim loại  muối cacbua
CaC2
0
-1
0
+2
2
Al4C3
0
0
-4
3
+3
(Nhôm cacbua)
(Canxi cacbua)
a. Tác dụng với hiđro
2. Tính oxi hóa
0
-4
0
to
xt
to
4
to
III. Tính chất hóa học
Dạng tự do
Dạng hợp chất
-Khoáng vật
-Than mỏ,
dầu mỏ..
-Tế bào
Kim cương
Than chì
Canxit
CaCO3
Đolomit
CaCO3.MgCO3
Magiezit
MgCO3
Than antraxit
Than đá
IV. Trạng thái tự nhiên
V. Điều chế:
Than chì
Kim c­ương nhân tạo
20000C, 50-100 nghìn atm
Xt( Fe, Cr, Ni )
Than cốc
Than chì nhân tạo
2500-30000C
Không có không khí
Than mỡ
Than cốc
10000C
Lò cốc, ko có không khí
Gỗ
Than gỗ
Đốt,
thiếu O2
CH4
C muội + 2H2
t0C , xt
Hình ảnh
sản xuất
Than tổ ong
Hình ảnh khai thác mỏ than lộ thiên
Hình ảnh khai thác mỏ than lộ thiên
Hình ảnh khai thác than trong hầm mỏ
HOẠT ĐỘNG MỞ RỘNG
Thiết bị lọc nước mưa axit
Hoàn thành bảng bên dưới:
Câu 1. Kim cương và than chì là các dạng:
A. Thù hình của cacbon B. Đồng vị của cacbon.
C. Đồng hình của cacbon.
D.Đồng phân của cacbon.
Bài tập củng cố
Chọn đáp án đúng nhất trong các câu sau:
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Câu 2: Kim cương cứng nhất trong tự nhiên, trong khi đó than chì mềm đến mức có thể sử dụng sản xuất lõi bút chì 6B dùng để kẻ mắt. Điều giải thích nào sau đây là đúng?
A. Kim cương có cấu trúc tinh thể nguyên tử dạng tứ diện đều, than chì có cấu trúc lớp, trong đó khoảng cách giữa các lớp khá lớn.
B. Kim cương không dẫn điện, dẫn nhiệt kém.
C. Than chì có các electron tự do.
D. Than chì có màu đen.
Bài tập củng cố
Câu 3: Tủ lạnh dùng lâu thường có mùi hôi, để khử mùi hôi người ta đưa vào tủ 1 mẩu than gỗ. Tại sao than gỗ có thể khử được mùi hôi?
A. Than gỗ có khả năng phản ứng với các chất có mùi hôi tạo thành chất không mùi.
B. Than gỗ có khả năng hấp phụ các chất khí có mùi hôi.
C. Than gỗ có tính khử mạnh.
D. Than gỗ là xúc tác chuyển hoá các chất khí có mùi hôi tạo thành chất không mùi.
Bài tập củng cố
BÀI TẬP VỀ NHÀ
Làm bài tập: 2,3,4,5 –SGK trang 70
Đọc trước bài 16: Hợp chất của cacbon
CHÂN THÀNH CÁM ƠN
THẦY CÔ VÀ CÁC EM HỌC SINH