Luyện từ và câu

TRÒ CHƠI: CHIẾC HỘP MAY MẮN

Luyện từ và câu

- Hiểu khái niệm thế nào là đại từ.
- Nhận biết được đại từ trong cách nói hằng ngày,
trong văn bản.
- Biết sử dụng đại từ thay thế cho danh từ bị dùng lặp
lại trong một đoạn văn ngắn.

Luyện từ và câu

Đại từ

I. Nhận xét
1. Các từ in đậm dưới đây được dùng để làm gì?
a. Hùng nói: “Theo tớ, quý nhất là lúa gạo. Các cậu có
thấy ai không ăn mà sống được không?”
Quý và Nam cho là có lí.
Dùng để xưng hô
tớ, cậu
tớ
cậu

thay thế

Hùng (danh từ)
thay thế
Quý và Nam (Cụm danh từ)
b. Chích bông sà xuống vườn cải. Nó tìm bắt sâu bọ.
nó thay thế

nó

Chích bông (danh từ)
dùng để xưng hô

Luyện từ và câu

Đại từ
I. Nhận xét:
2. Cách dùng những từ in đậm dưới đây có gì giống
cách nêu ở bài tập 1?
a) Tôi rất thích thơ. Em gái tôi cũng vậy.
b) Lúa gạo hay vàng đều rất quý. Thời gian cũng thế.
Nhưng quý nhất là người lao động.
 Từ vậy thay thế cho cụm từ thích thơ. Cách dùng
ấy giống ở bài 1 là tránh lặp từ ngữ.
 Từ thế thay thế cho từ quý. Cách dùng ấy giống ở
bài 1 là để tránh lặp từ ở câu tiếp theo.

I. Nhận xét:
1. Các từ in đậm dưới đây được
dùng làm gì?
a) Hùng nói: “Theo tớ, quý nhất là
lúa gạo. Các cậu có thấy ai không
ăn mà sống được không?”

Hỏi:
Qua 2 bài tập, em hiểu thế nào
là đại từ?

Đại từ là từ dùng để
xưng hô hay thay thế
Quý và Nam cho là có lí.
danh từ, động từ, tính
b)Chích bông sà xuống vườn cải.
từ (hoặc cụm danh từ,
Nó tìm bắt sâu bọ.
2.a) Tôi rất thích thơ. Em gái tôi cũng cụm động từ, cụm tính
từ) trong câu cho khỏi
vậy.
b) Lúa gạo hay vàng đều rất quý. Thời lặp lại các từ ngữ ấy.
gian cũng thế. Nhưng quý nhất là
người lao động.



Luyện từ và câu

Đại từ
II. Ghi nhớ
Đại từ là từ dùng để xưng hô hay để thay thế danh từ,
động từ, tính từ (hoặc cụm danh từ, cụm động từ, cụm
tính từ) trong câu cho khỏi lặp lại các từ ngữ ấy.

Ví dụ: Con mèo nhà em rất đẹp. Chú khoác
lên mình chiếc áo màu tro, mượt như
Tấm
nhung.

III. Luyện tập

1. Các từ ngữ in đậm trong đoạn thơ sau được dùng để chỉ ai?
Những từ ngữ đó được viết hoa nhằm biểu lộ điều gì?
Mình về với Bác đường xuôi
Thưa giùm Việt Bắc không nguôi nhớ Người
Nhớ Ông Cụ mắt sáng ngời
Áo nâu túi vải,đẹp tươi lạ thường!
Nhớ Người những sáng tinh sương
Ung dung yên ngựa trên đường suối reo
Nhớ chân Người bước lên đèo
Người đi, rừng núi trông theo bóng Người.
Tố Hữu

Luyện từ và câu

Đại từ

III. Luyện tập
1. Các từ ngữ in đậm trong đoạn thơ sau được dùng để chỉ
ai? Những từ ngữ đó được viết hoa nhằm biểu lộ điều gì?
- Các từ in đậm trong đoạn thơ được dùng để chỉ Chủ
tịch Hồ Chí Minh - Bác Hồ.
- Những từ đó được viết hoa nhằm biểu lộ thái độ quý
trọng, kính mến Bác.

Luyện từ và câu

Đại từ
2. Tìm những đại từ trong bài ca dao sau:
- Cái cò, cái vạc, cái nông

Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?
- Không không, tôi đứng trên bờ,
Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi
Chẳng tin, ông đến mà coi
Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia.

Con cò

Con bồ nông

Con vạc

Con diệc

Luyện từ và câu

Đại từ
2. Tìm những đại từ trong bài ca dao sau:
- Cái cò, cái vạc, cái nông

Sao mày giẫm lúa nhà ông, hỡi cò?
- Không không, tôi đứng trên bờ,
Mẹ con cái diệc đổ ngờ cho tôi
Chẳng tin, ông đến mà coi
Mẹ con nhà nó còn ngồi đây kia.

Luyện từ và câu

Đại từ
3. Dùng đại từ ở những chỗ thích hợp để thay thế cho
danh từ bị lặp lại nhiều lần trong mẩu chuyện sau:
Con chuột tham lam
Chuột ta gặm vách nhà. Một cái khe hở hiện ra. Chuột
1

2

chui qua khe và tìm được rất nhiều thức ăn. Là một con
chuột tham lam nên chuột ăn nhiều quá, nhiều đến mức
4

3

bụng chuột phình to ra. Đến sáng, chuột tìm đường trở về ổ,
6

5

nhưng bụng to quá, chuột không sao lách qua khe hở được.
7

PHIẾU BÀI TẬP
3. Dùng đại từ ở những từ thích hợp để thay thế cho
danh từ bị lặp lại nhiều lần trong mẩu chuyện sau:
Con chuột tham lam
Chuột ta gặm vách nhà. Một cái khe hở hiện ra. Chuột
1

2

chui qua khe và tìm được rất nhiều thức ăn. Là một con
nó ăn nhiều quá, nhiều đến mức
chuột tham lam nên chuột
3

4

nó phình to ra. Đến sáng, chuột tìm đường trở về ổ,
bụng chuột
6

5

nó không sao lách qua khe hở được.
nhưng bụng to quá, chuột
7

Luyện từ và câu

Đại từ
Đại từ là gì?
Đại từ là từ dùng để xưng hô hay để thay thế
danh từ, động từ, tính từ (hoặc cụm danh từ, cụm
động từ, cụm tính từ) trong câu cho khỏi lặp lại
các từ ngữ ấy.

1
2
3
4
5

L A O Đ Ộ N G
C Á I V Ạ C
C H U I
T Ô I
T Ừ
1.
2.
4. Trong
Tên
Từ còn
con
bài:
thiếu
vật“Cái
còn
trong
thiếu
gì quý
câu:
trong
nhất?”,
“Không
câu:thầy
không,
“Cái
cho
cò,
….đứng
rằng
…., cái
ai
3. Chuột
5. Đơngặm
vị đểvách
cấu nhà,
tạo nên
chuột
câulàm
củagìTiếng
để qua
Việtkhe
là?hở?
là người
trên
nông”?
quý
bờ”?nhất?