Luyện từ và câu
Bài: Cấu tạo của tiếng
Gv:
Thứ ba, ngày 14 tháng 09 năm 2021
Bờ - âu – bâu – huyền – bầu
Bầu
I. Nhận xét:
1. Câu tục ngữ dưới đây có bao nhiêu tiếng?
Bầu ơi thương lấy bí cùng
Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn.
6 tiếng
8 tiếng
2. Đánh vần tiếng “bầu”? Ghi lại cách đánh vần đó?
3. Tiếng “Bầu” do những bộ phận nào tạo thành?
I. Nhận xét:
huyền
b
âu
Kết luận:
Mỗi tiếng thường có ba bộ phận sau:
Âm đầu – vần - thanh
4. Tiếng nào có đủ các bộ phận như tiếng “Bầu”?
I. Nhận xét:
Bầu ơi thương lấy bí cùng
Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn.
Bầu ơi thương lấy bí cùng
Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn.
ơi
ngang
ngang
th
l
b
c
ương
ây
i
ung
sắc
sắc
huyền
Bầu
b
âu
huyền
Bầu ơi thương lấy bí cùng
Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn.
uy
ngang
huyền
r
kh
gi
nh
ăng
ac
ông
ưng
sắc
sắc
ngang
t
ch
m
gi
ung
ôt
an
ngang
nặng
huyền
* Tiếng nào không có đủ các bộ phận như tiếng “bầu”?
I. Nhận xét:
Bầu ơi thương lấy bí cùng
Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn.
Tiếng: Ơi
Không có âm đầu
thương, lấy, bí, cùng, tuy, rằng, khác, giống, nhưng, chung, một, giàn.
Tiếng nào có đủ các bộ phận như tiếng bầu?
Tiếng nào không có đủ các bộ phận như tiếng bầu?
a
b
4. Phân tích các bộ phận tạo thành những tiếng khác trong câu
tục ngữ trên. Rút ra nhận xét:
ơi

Lưu ý: Thanh ngang không được đánh dấu khi viết
VD: nhưng, thương…, còn các thanh khác đều được đánh dấu ở phía trên hoặc phía dưới âm chính của vần. VD: lấy, một…
- Tiếng nào cũng phải có vần và thanh. Có tiếng không có âm đầu.
II. Ghi nhớ:
- Mỗi tiếng thường có ba bộ phận sau:
Tiếng
Âm đầu
(có thể thiếu)
Vần
(không thể thiếu)
Thanh
(không thể thiếu)
III. Luyện tập
Bài 1/ 7: Phân tích các bộ phận cấu tạo của từng tiếng trong câu tục ngữ dưới đây. Ghi kết quả phân tích vào bảng theo mẫu sau:
Nhiễu điều phủ lấy giá gương
Người trong một nước phải thương nhau cùng.
Mẫu:

Luyện từ và câu
Cấu tạo của tiếng
iêu
huyền
hỏi
ph
l
gi
g
u
ây
a
ương
sắc
sắc
ngang
đ
ng
tr
m
ươi
ong
ôt
huyền
ngang
nặng
n
ph
th
nh
c
ươc
ai
ương
au
ung
sắc
hỏi
ngang
ngang
huyền
Lưu ý:
Có tất cả 6 thanh: ngang, sắc, huyền, hỏi, ngã, nặng.
Thanh ngang không được đánh dấu khi viết. VD: nhau,…
Các thanh khác đều được đánh dấu ở phía trên hoặc phía dưới âm chính của vần. VD: Nước, một,…

2. Giải câu đố sau:
Để nguyên, lấp lánh trên trời
Bớt đầu, thành chỗ cá bơi hằng ngày.
(Là chữ gì?)
III – Luyện tập
Để nguyên
là sao
Bớt âm đầu là ao
Vậy đó là chữ sao
* Tiếng thường có mấy bộ phận tạo thành?
* Trong một tiếng nhất thiết phải có đủ ba bộ phận đó không?
TL: Không; trong mỗi tiếng, bộ phận vần và thanh bắt buộc phải
có mặt. Bộ âm đầu không bắt buộc phải có mặt.
VD: ăn, ơi, ở, ít…

Luyện từ và câu
Cấu tạo của tiếng
Dặn dò:
Các em học thuộc ghi nhớ và hoàn thành bài tập trong vở bài tập Tiếng việt. Chuẩn bị bài mới.