Tiết 20, 21, 22
BÀI 11
CÁC DẠNG ĐỊA HÌNH CHÍNH. KHOÁNG
SẢN

NỘI DUNG BÀI HỌC
Tiết 1-2. Các dạng địa hình chính
Tiết 3. Khoáng sản

TIẾT 1. CÁC DẠNG ĐỊA HÌNH CHÍNH

Sa mạc

Một số dạng địa hình chính

Sông

Biển

1. Các dạng địa hình chính
Đây là dạng
địa hình gì?

1. Các dạng địa hình chính

Núi Ngự Bình- Huế

Hãy nêu
đặc điểm
địa hình
núi.

Núi
- Là dạng địa hình nhô cao rõ rệt trên bề mặt
đất, độ cao thường trên 500m so với mặt
nước biển
- Núi có phần đỉnh núi, sườn núi và chân núi.
Dưới chân núi là thung lũng.
- Dựa vào độ cao, núi được chia làm ba loại:
núi thấp, núi trung bình và núi cao.
- Dựa vào thời gian hình thành, núi được
chia làm núi già và núi trẻ.

Thung lũng

1. Các dạng địa hình chính
Đây là dạng
địa hình gì?

1. Các dạng địa hình chính

Hãy nêu
đặc điểm
địa hình
đồng bằng

Đồng bằng
- Là dạng địa hình thấp, bề mặt
tương đối bằng phẳng hoặc
lượn sóng
- Độ cao thường dưới 200m so
với mặt nước biển.
- Đồng bằng có hai nguồn gốc
hình thành là bóc mòn và bồi tụ.

TIẾT 2. CÁC DẠNG ĐỊA HÌNH CHÍNH (tt)

1. Các dạng địa hình chính
Đây là dạng
địa hình gì?

1. Các dạng địa hình chính

Hãy nêu
đặc điểm
địa hình
đồi

Đồi
- Địa hình nhô cao, đỉnh tròn
- Độ cao từ chân đồi đến đỉnh đồi
không quá 200m.
- Thường tập trung thành vùng, nằm
chuyển tiếp giữa núi và đồng bằng.

1. Các dạng địa hình chính
Đây là dạng
địa hình gì?

1. Các dạng địa hình chính
Cao Nguyên Braxin

Hãy nêu
đặc điểm
địa hình
cao
nguyên

Cao Nguyên
- Là vùng rộng lớn
- Địa hình tương đối
bằng phẳng và lượn
sóng
- Độ cao từ 500m đến
1000m so với mặt nước
biển

1. Các dạng địa hình chính
Hãy cho biết cao nguyên và đồng bằng có điểm gì giống và
khác nhau?
Giống: bề mặt tương đối
bằng phẳng hoặc gợn
sóng.

Khác ở độ cao: đồng bằng (<200m);
cao nguyên (500 – 1000m).

Dựa vào hiểu biết của mình, hãy kể tên hai cao nguyên ở
nước ta mà các em biết?

1. Các dạng địa hình chính
Đây là dạng
địa hình gì?

1. Các dạng địa hình chính
Đây là dạng
địa hình gì?

1. Các dạng địa hình chính
Đây là dạng
địa hình gì?

1. Các dạng địa hình chính
Địa hình Cacxto được hình
thành như thế
nào?

Địa hình Cac -xto

- Là dạng địa hình độc đáo, được hình
thành do các loại đá bị hòa tan bởi nước tự
nhiên như đá vôi và một số loại đá hòa tan
khác.
- Địa hình cac-xto rất phổ biến ở nước ta và
nhiều nước trên thế giới.
- Ở vùng núi đá vôi thường hình thành
những hang động cac-xto rất có giá trị về
du lịch.

Các dạng địa
hình chính
 
Núi

Đặc điểm

- Nhô cao rõ rệt trên mặt đất. Độ cao > 500 m.
- Cấu tạo: đỉnh núi, sườn núi, chân núi, thung lũng.

Đồng bằng

- Thấp, bề mặt tương đối bằng phẳng hoặc lượn sóng.
- Độ cao < 200 m.

Cao nguyên

- Địa hình tương đối bằng phẳng hoặc lượn sóng.
- Độ cao 500 m – 1000 m.

Đồi

- Địa hình nhô cao, đỉnh tròn, sườn thoải.
- Độ cao từ chân đồi - đỉnh đồi không quá 200 m
- Thường tập trung thành vùng.

- Hình thành do các loại đá bị hòa tan bởi nước tự nhiên: đá vôi, 1 số loại đá
Địa hình caxtơ dễ hòa tan khác.
- Thường xuất hiện hang động đẹp.

1. Các dạng địa hình chính
TRÒ CHƠI: AI NHANH HƠN

AI NHANH HƠN

Núi

Dạng địa hình nhô cao rõ rệt
trên mặt đất, có độ cao thường
> 500m so với mực nước biển
được gọi là

Đồng bằng

Dạng địa hình thấp, tương
đối bằng phẳng, có độ cao
thường dưới 200m so với
mực nước biển được gọi là

Cao nguyên

Dạng địa hình tương đối bằng
phẳng, rộng lớn, có độ cao từ
500 - 1000m so với mực nước
biển được gọi là

Đồi

Có đỉnh tròn, sườn thoải, độ cao
tính từ chân đến đỉnh không quá
200m được gọi là

Địa hình cac-xtơ

Động Thiên Đường (vườn
Quốc gia Phong Nha - Kẻ
Bàng) thuộc dạng địa hình
nào?

Sườn núi

Dạng địa hình núi có cấu tạo
bao gồm: đỉnh núi, chân núi,
…. và thung lũng.

3 loại

Dựa vào độ cao người ta
chia núi thành mấy loại?

Phù sa sông

Đồng bằng bồi tụ là đồng
bằng được hình thành do

Tây Nguyên

Các cao nguyên badan tập
trung chủ yếu ở vùng nào
của nước ta?

Băng hà

Đồng bằng bóc mòn phần
lớn có nguồn gốc từ?

BÀI TẬP VẬN DỤNG

? Hãy kể tên một số hang động ở nước ta mà em
biết? Tìm hiểu thông tin và giới thiệu cho bạn bè về
hang động mà em thích nhất.

TIẾT 3. KHOÁNG SẢN

Dựa vào sgk và hiểu biết lần lượt trả lời các câu hỏi sau:
1.

2.

Khoáng
sản là gì?

Có
mấy
cách phân
loại khoáng
sản?
Kể
tên?

3.

Dựa vào hiểu
biết của bản
thân, em hãy
kể tên một số
loại
khoáng
sản ở nước
ta?

2. Khoáng sản
Khoáng sản là những tích tụ tự nhiên của khoáng
vật được con người khai thác và sử dụng.

Có 2 cách phân loại KS:
• Theo trạng thái vật lí
• Theo thành phần và công dụng

Theo trạng thái vật lí

Theo thành phần và công dụng

Loại

Ví dụ

Loại

KS rắn

Quặng: sắt, nhôm,
thiếc…

Nhiên liệu

KS lỏng

dầu mỏ, nước
ngầm

KS khí

Kim loại

Ví dụ
dầu mỏ, than đá,
khí đốt…
sắt, đồng, nhôm…

Phi kim loại

apatit, đá vôi, cát
thủy tinh…

Nước ngầm

nước khoáng, nước
ngầm

khí thiên nhiên

Bài tập 1
a. Dựa vào những loại khoáng sản sau: dầu mỏ, nước ngầm,
sắt, đồng, apatit, khí thiên nhiên, than đá… em hãy phân loại
theo 2 cách khác nhau: trạng thái vật lí và thành phần – công
dụng.
b. Em có biết thực trạng khai thác khoáng sản của nước ta hiện
nay không?
c. Bản thân em đã từng có hành động nào để tiết kiệm tài
nguyên khoáng sản chưa?

Bài tập 1
a.
Theo trạng thái vật lí

Theo thành phần và công dụng

Loại
KS rắn

KS
sắt, đồng

Loại
Nhiên liệu

KS lỏng

dầu mỏ, nước
ngầm
khí thiên nhiên

Kim loại

KS
dầu mỏ, than đá,
khí đốt…
sắt, đồng

Phi kim loại
Nước ngầm

apatit
nước ngầm

KS khí

Bài tập 1
b/- Nước ta có nguồn
tài nguyên khoáng
sản phong phú, đa
dạng.
- Các khoáng sản
được khai thác làm
nguyên liệu cho các
ngành công nghiệp
như: luyện kim, sản
xuất điện,phân bón,..

c/ Ra khỏi phòng tắt
các thiết bị điện,
không bật tivi trong
lúc sử dụng điện thoại
hoặc làm việc cá nhân
khác, tiết kiệm nước…

b/- Nước ta có nguồn
tài nguyên khoáng
sản phong phú, đa
dạng.
- Các khoáng sản
được khai thác làm
nguyên liệu cho các
ngành công nghiệp
như: luyện kim, sản
xuất điện,phân bón,.

c/ Ra khỏi phòng tắt
các thiết bị điện,
không bật tivi trong
lúc sử dụng điện thoại
hoặc làm việc cá nhân
khác, tiết kiệm nước…

Bài tập 2
Dựa vào lược đồ khoáng sản Việt Nam:
a. Sắp xếp các khoáng sản trong bảng chú giải theo mẫu:
Khoáng sản năng Khoáng sản kim
lượng
loại
(nhiên liệu)
 
 
 

Khoáng sản phi
kim loại
 

b. Cho biết các địa điểm dưới đây có các loại
khoáng sản nào?
- Lào Cai:

- Cao Bằng

- Thái Nguyên

- Quảng Ninh

- Thạch Khê (Hà Tĩnh)

- Bồng Miêu (Quảng Nam)

a.

Bài tập 2

Khoáng sản năng lượng
(nhiên liệu)
- Than
- Dầu mỏ
- Khí đốt
- Than bùn
 

Khoáng sản kim loại
-

Sắt
Mangan
Titan
Crôm
Boxit
Chì, kẽm
Vàng
Đồng
Đất hiếm

Khoáng sản phi
kim loại
- Cát thủy tinh
- Apatit
- Đá quý
 

Bài tập 2
b.

- Lào Cai: Đất hiếm, đồng, apatit.
- Thái Nguyên: Sắt, titan
- Thạch Khê (Hà Tĩnh): titan, sắt,
mangan
- Cao Bằng: Bô-xit
- Quảng Ninh: than, cát thủy tinh
- Bồng Miêu (Quảng Nam): than bùn,
vàng.