BÀI 11: LA MÃ CỔ ĐẠI

BÀI 11. LA MÃ CỔ ĐẠI

Mục tiêu bài học
- Nêu và nhận xét được tác động về điều kiện tự nhiên đối với sự
hình thành và phát triển cảu nền văn minh La Mã.
- Trình bày được tổ chức nhà nước đế chế ở La Mã.
- Nêu được một số thành tựu văn hóa tiêu biểu của La Mã.

KHỞI ĐỘNG
Câu 1 (có 13 chữ cái): Cơ quan
quyền lực tối cao của Athens?
Câu 2 (có 7 chữ cái): Những người
có quyền bỏ phiếu?
Câu 3 (có 6 chữ cái): Thành phố
được coi là thủ đô chính trị và
văn hoá của Hy Lạp.
Câu 4 (có 9 chữ cái): Công trình
kiến trúc nổi tiếng nhất của Hy
Lạp cổ đại?
Câu 5 (Có 5 chữ cái): Tác giả của
bộ sử thi nổi tiếng Illiad và
Odyssey.
Câu 6. (Có 5 chữ cái): Tầng lớp
giàu có nhất và có quyền lực nhất
ở Hy Lạp cổ đại?

II. TỔ CHỨC
NHÀ NƯỚC LA
MÃ CỔ ĐẠI
III. NHỮNG
THÀNH TỰU VĂN
HÓA TIÊU BIỂU

I. ĐIỀU KIỆN TỰ
NHIÊN

LA MÃ CỔ ĐẠI

HÌNH THÀNH
KIẾN THỨC

GV yêu cầu HS đọc thông tin mục I và quan sát Lược đồ
11.2, Hình 11.1 SHS trang 58 trả lời câu hỏi:

Xác định địa bàn
ban đầu của La
Mã cổ đại trên
bản đồ
Em hãy nêu điều kiện tự nhiên nổi
bật của La Mã cổ đại ?
Điều kiện tự nhiên đã ảnh hưởng như
thế nào đến sự hình thành và phát
triển của nền văn minh La Mã cổ đại?

ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN
Vị trí
Đường bờ biển
Khoáng sản

Địa hình

BÀI 11: LA MÃ CỔ ĐẠI
I - ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN
- Đất gốc của La Mã cổ đại là bán đảo Italia
- Đồng bằng và đồng cỏ rất thuận lợi cho trồng
trọt và chăn nuôi.
- Trong lòng đất chứa nhiều đồng, chì, sắt... nên
các ngành thủ công nghiệp cũng rất phát triển.
- Đường bờ biển dài lại nằm ở vị trí trung tâm
Địa Trung Hải, rất thuận lợi cho giao thương
và các hoạt động hàng hải.
Cảng biển gần thành phố Pompeii

(5P) 5-6 HS

Nội dung so
sánh

Hy Lạp

La Mã

Giống nhau

Xung quanh đều được biển bao bọc; bờ biển có nhiều vịnh, cảng nên thuận lợi để
phát triển thương mại đường biển; lòng đất có nhiều khoáng sản nên thuận lợi
phát triển luyện kim.

Khác nhau

Bị chia cắt thành nhiều đồng
bằng nhỏ hẹp, không thuận lợi
cho phát triển nông nghiệp
trồng cây lương thực.

+ Có nhiều đồng bằng rộng lớn nên trồng trọt và
chăn nuôi có điều kiện phát triển
+ Với vị trí ở trung tâm Địa Trung Hải, thuận lợi
trong tiến hành buôn bán với các vùng xung
quanh , dễ dàng chinh phục những vùng lãnh
thổ mới và quản lí hiệu quả.

BÀI 11: LA MÃ CỔ ĐẠI
I - ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN
II - TỔ CHỨC NHÀ NƯỚC LA MÃ CỔ ĐẠI
Nhiệm vụ:
- Quan sát Lược đồ 11.2 và
đọc thông tin mục II SHS
trang 59, xác định địa bàn
ban đầu của La Mã cổ đại
và phạm vi của La Mã thời
đế chế.
- Em hãy trình bày cơ cấu
tổ chức và hoạt động của
nhà nước đế chế ở La Mã cổ
đại.

Lược đồ La Mã cổ đại.

Các khái niệm:
+ Cộng hoà (Republica): quốc gia không có vua, người
đứng đầu do công dân bầu chọn.
+ Đế chế (Empires): quốc gia có Hoàng đế mở rộng
lãnh thổ ra bên ngoài

Trình bày cơ cấu tổ
chức bộ máy nhà
nước của La Mã cổ
đại thời Cộng hoà ?

Cơ quan nào nắm
quyền lực cao nhất
của nhà nước La
Mã cổ đại thời
Cộng hoà ?
11.3. Quyền lực của Viện nguyên lão dưới thời Cộng hoà

Ai là người
thành lập Đế
chế La Mã cổ
đại?

Trình bày cơ cấu tổ
chức bộ máy nhà
nước của La Mã cổ
đại thời Đế chế ?

Cơ quan nào nắm
quyền lực cao nhất
của nhà nước La
Mã cổ đại thời Đế
chế ?

BÀI 11: LA MÃ CỔ ĐẠI
I - ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN
II - TỔ CHỨC NHÀ NƯỚC LA MÃ CỔ ĐẠI
- Từ một thành bang ở bán đảo Italia, La Mã cổ đại mở rộng lãnh thổ và
đạt cực thịnh vào thời Đế chế.
- Vào thời Cộng hoà, Viện nguyên lão có quyền lực cao nhất. Sang thời Đế
chế, Hoàng đế có quyền lực cao nhất, Viện nguyên lão chỉ còn là hình thức.

BÀI 11: LA MÃ CỔ ĐẠI

I - ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN
II - TỔ CHỨC NHÀ NƯỚC LA MÃ CỔ ĐẠI
III - NHỮNG THÀNH TỰU VĂN HÓA TIÊU BIỂU
HS quan sát các hình từ Hình 11.4 đến Hình 11.7 trình bày những
thành tựu văn hóa tiêu biểu của La Mã cổ đại.

Hình 11.4: chữ viết của người La Mã,
được xem là một trong những đóng
góp vĩ đại của cư dân La Mã cho loài
người. Nhiều chữ ngày nay vẫn được
sử dụng như A, B, L, O, Q, X, Y, Z,...
Nhiều danh từ chung được dùng phổ
biến hiện nay như senat (thượng viện),
politic (chính trị), republic (cộng
hoà),... đều xuất phát từ La Mã.

Hình 11.5: dù không còn được
dùng trong tính toán, nhưng
vẫn được dùng để đánh số đề
mục hoặc sử dụng đánh số
trên đề mặt đồng hồ,...

III - NHỮNG THÀNH TỰU VĂN HÓA TIÊU BIỂU

- Hệ thống luật La Mã được
coi là tiến bộ nhất thời cổ đại
và trở thành nền tảng cho
việc xây dựng luật pháp ở các
nước Âu - Mĩ sau này.
- Nhờ phát minh ra bê tông,
Người La Mã đã xây dựng
được những công trình kiến
trúc đồ sộ, nguy nga

BÀI 11: LA MÃ CỔ ĐẠI

I - ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN
II - TỔ CHỨC NHÀ NƯỚC LA MÃ CỔ ĐẠI
III - NHỮNG THÀNH TỰU VĂN HÓA TIÊU BIỂU

- Chữ cái Latinh, chữ số La Mã
- Luật La Mã
- Nhiều công trình kiến trúc như: đền Pan-tê-ông, đấu
trường Cô-li-dê…

LUYỆN TẬP
Nhiệm vụ:

Câu 1: Em hãy chỉ ra sự giống nhau giữa
điều kiện tự nhiên của La Mã cổ đại và Hy
Lạp cổ đại?
Câu 2: Vai trò của Viện Nguyên lão trong thời kì đế chế
khác với thời cộng hòa như thế nào?

LUYỆN TẬP
Nhiệm vụ:
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
Nhóm…:
Câu hỏi 1: Điều kiện tự nhiên của La Mã cổ đại có gì giống và khác nhau so với Hy Lạp cổ
đại?
Trả lời:
…………………………………………………………………………………………

……………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………
…

Vận dụng
Nhiệm vụ:
Em hãy kể tên một số thành tựu văn hóa của La Mã cổ đại vẫn được ứng dụng trong
thời kì hiện đại.
Lĩnh vực

Thành tựu

Chữ viết - Chữ La tinh.
và chữ
- Chữ số La Mã.
số

Vận dụng ngày nay

- Cơ sở của 200 ngôn ngữ và chữ viết trên thế giới.
- Chữ La tinh ngày nay vẫn là ngôn ngữ quốc tế; vẫn dùng phổ biến trong y
dược học.
- Chữ số ngày nay vẫn dùng đánh số các đề mục lớn; đánh số trên đồng hồ,
những trang nằm trước phần chính của một quyển sách, đánh số cho một số
hoạt động nào đó (ví dụ đại hội Đảng,...).

Kiến
Mái vòm
Xây dựng các nhà thờ, công trình công cộng
trúc
Kĩ thuật Xi măng, bê tông, Xây dựng nhà cửa, công trình công cộng, đường sá, cầu
xây dựng đường sá,
cống, quy hoạch đô thị.
cầu cống.

HẾT