Tiết 17-18: Bài 9

CẤU TẠO CỦA TRÁI ĐẤT.
CÁC MẢNG KIẾN TẠO.
NÚI LỬA VÀ ĐỘNG ĐẤT

Học xong bài này, em sẽ:
- Trình bày được cấu tạo của Trái Đất
- Xác định được trên bản đồ các mảng kiến tạo lớn, đới tiếp giáp của
hai mảng xô vào nhau.
- Trình bày được hiện tượng núi lửa, động đất và nguyên nhân của các
hiện tượng này.
- Biết tìm kiếm thông tin về các thảm họa thiên tai do núi lửa và động
đất gây ra.

Cấu tạo của Trái Đất

Vỏ Trái Đất
- Dày từ 5 km (ở đại dương) đến 70 km (ở lục địa).
- Là lớp vỏ cứng ngoài cùng của Trái Đất.
- Gồm ba tầng đá: tầng trầm tích, tầng granit và tầng ba dan.

Lớp Man ti
- Tính từ vỏ Trái Đất đến độ sau
2900km.
- Chiếm gần 70% khối lượng của
Trái Đất.
- Vật chất chủ yếu là sắt, niken và
silic.
- Gồm hai lớp: manti trên và mnati dưới.

Lõi Trái Đất (nhân Trái Đất)
- Có bán kính gần 3400km.
- Chiếm gần 30% khối lượng Trái
Đất.
- Vật chất chủ yếu là sắt và niken.
- Chia thành hai lớp: Lõi trong và
lõi ngoài.
- Nhiết độ từ khoảng 4000 độ C
đến 5000 độ C.

Thạch quyển
- Là lớp vỏ đá của Trái Đất
- Gồm vỏ Trái Đất và phần trên cùng của Man-ti
- Dày khoảng 100km.

Thạch quyển bị chia cắt bởi các đứt gãy sâu, tạo thành các mảng, gọi là
mảng kiến tạo.
Có 7 mảng kiến tạo lớn: mảng Á-Âu, mảng châu Phi, mảng Bắc Mĩ,
mnagr Nam Mĩ, mảng Ấn - Úc, mảng Thái Bình Dương và mảng Nam
Cực.
Các mảng kiến tạo không đứng yên mà luôn dịch chuyển, có thể tách xa
nhau hoặc xô vào nhau,...

Núi lửa
• Xảy ra ở nơi vỏ Trái Đất bị rạn nứt
• Khối vật chất nóng chảy ở dưới sâu (mac-ma) được đẩy lên theo các
khe nứt, chảy tràn trên bề mặt dưới dạng dung nham, kèm theo các
khối tro bụi khổng lồ.
• Nguyên nhân: Sự dịch chuyển của các mảng kiến tạo.

• Núi lửa phun trào gây nhiều thảm họa.
• Phong cảnh núi lửa có giá trị du lịch,
• Đất ở vùng xung quanh núi lửa đã tắt rất màu mỡ.
• Gần núi lửa có thể xây dựng các nhà máy nhiệt điện, khai thác nguồn
nước khoáng nóng cho du lịch, nghỉ dưỡng.

Động đất Palu, Inđônêxia

Động đất ở Nê-pan

Động đất ở Thổ Nhĩ Kỳ, Si-ri

Động đất ở Haiti

Động đất
• Là hiện tượng tự nhiên, xảy ra đột ngột từ một điểm ở dưới sâu trong
lòng đất
• Nguyên nhân: chủ yếu là do tác động của những lực bên trong Trái
Đất.
• Các trận động đất lớn ở vùng núi có thể gây ra hiện tượng đá lở, tuyết
lở, ở vùng biển có thể gây ra sóng thần- tạo nên thảm họa kép.
• Ở các vùng đông dân cư, động đất gây thiệt hại lớn về người và tài
sản.