TRONG CHƯƠNG TRÌNH NÀY, EM SẼ TÌM HIỂU VỀ:
 Vị trí địa lí, đặc điểm tự nhiên châu Phi
 Đặc điểm dân cư, xã hội châu Phi

KHỞI
ĐỘNG
Luật chơi:

NHÀ ĐỊA LÍ TÀI BA

- Có 6 câu hỏi, mỗi câu hỏi có thời gian trả
lời là 10 giây
-Các nhóm ghi câu trả lời vào bảng nhóm
của mình.
- Trả lời đúng 1 câu sẽ được 10 điểm

NHÀ ĐỊA LÍ TÀI BA
Câu 1

Dòng sông nào dài nhất
châu Phi?
Đáp án
Sông Nin

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

NHÀ ĐỊA LÍ TÀI BA
Câu 2

Hồ lớn nhất châu Phi?

Đáp án

Hồ Vich-to-ri-a

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

NHÀ ĐỊA LÍ TÀI BA
Câu 3

Châu Phi có diện tích lớn
thứ mấy trên thế giới?
Đáp án

Thứ 3

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

NHÀ ĐỊA LÍ TÀI BA
Câu 4

Đặc điểm đường bờ biển
châu Phi ?
Đáp án

Ít bị cắt xẻ

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

NHÀ ĐỊA LÍ TÀI BA
Câu 5

Hình dạng châu Phi?

Đáp án

Dạng hình khối

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

NHÀ ĐỊA LÍ TÀI BA
Câu 6

Châu Phi nằm trong môi
trường nào?
Đáp án

Đới nóng

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

BÀI 9

VỊ TRÍ ĐỊA LÍ, ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN
CHÂU PHI (TT)

2
3

Đặc điểm tự nhiên

Vấn đề môi trường trong sử dụng tự nhiên

b. Khí hậu
Đọc thông tin trong mục b và hình 2,
hãy:
- Nêu tên các đới khí hậu Châu Phi
- Cho biết các đặc điểm nổi bật của
khí hậu châu Phi.
- Khíhậu
khô xích
nóngđạo
bậc nhất thế
Khí hậu
giới, 
nhiệt
độ trung
bìnhđạo
năm trên
Khí hậu
cận xích
200 C,
mưa
thấp.
lượng
Khí hậu
nhiệt
đới
- Cácđới
phân
bố gần như
Khíkhí
hậuhậu
cận
nhiệt
đối xứng nhau qua Xích đạo.
Hình 2. Bản các đới khí hậu ở Châu Phi

TỚ LÀ CHUYÊN GIA KHÍ HẬU
 Làm việc theo cặp
 Thời gian: 3 phút

 Vì sao Châu Phi là châu lục
nóng và khô?
 Nguyên nhân hình thành các
hoang mạc, kể tên các hoang
mạc ở châu Phi?
 Trình bày đặc điểm của các đới
khí hậu ở châu Phi ?
Hình 2. Bản các đới khí hậu ở Châu Phi

 Phần lớn lãnh thổ nằm giữa
hai chí tuyến nên châu Phi là
châu lục nóng. Nhiệt độ trung
bình trên 200 C.
 Lãnh thổ rộng lớn, dạng khối,
đường bờ biển ít bị cắt xẻ nên
ảnh hưởng của biển không
vào sâu đất liền =>châu Phi
là lục địa khô
Ảnh hưởng của dòng biển lạnh
=> Hình thành nhiều hoang mạc

Hoang mạc Xa ha ra
Ảnh vệ tinh hoang mạc Xa ha ra

b. Khí hậu
- Khí hậu khô nóng bậc nhất thế
giới, nhiệt độ trung bình năm trên
200 C, lượng mưa thấp.
- Các đới khí hậu phân bố gần như
đối xứng nhau qua Xích đạo.

Hình 2. Bản các đới khí hậu ở Châu Phi

c. Sông,hồ
AI NHANH HƠN
Dựa vào thông tin trong mục c và
hình 1, hãy:
- Nêu đặc điểm sông, hồ ở châu Phi.
- Xác định vị trí các sông và hồ lớn ở
châu Phi.
- Sông ngòi châu Phi mang lại cho
con người những giá trị nào?

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

c. Sông,hồ
+ Mạng lưới sông ngòi của
phân bố không đều, tùy thuộc
vào lượng mưa.
+ Các sông có nhiều thác
ghềnh không thuận lợi cho giao
thông nhưng có trữ năng thủy
điện lớn.
+ Có nhiều hồ lớn.

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

+ Sông Nin: nằm ở phía đông
bắc châu Phi, đổ ra biển Địa
Trung Hải.

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

+ Sông Ni-giê và Xê-nê-gan:
nằm ở phía tây bắc châu Phi, đổ
ra vịnh Ghi-nê.

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

+ Sông Công-gô: nẳm ở Trung
Phi, đổ ra Đại Tây Dương.

Congo là con sông ở miền Tây Trung Phi, dài thứ 2 ở châu Phi
(sau sông Nile) và là một trong những con sông dài nhất thế
giới,có lưu vực và lượng nước lớn nhất thế giớ

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

+ Sông Dăm-be-đi: nằm ở Nam
Phi, đổ ra Ấn Độ Dương.

Dăm-be-đi dài thứ 4 ở châu Phi
Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

+ Hồ Vích-to-ri-a: nằm ở sơn
nguyên Đông Phi.

Victoria là hồ nước ngọt lớn nhất châu Phi
và thứ nhì thế giới

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

+ Hồ Sát: nằm ở bồn địa Sát.
+ Hồ Tan-ga-ni-ca
+ Hồ Ni-at-xa

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

c. Sông,hồ
- Mạng lưới sông ngòi phân bố
không đều, chế độ nước sông tùy
thuộc vào lượng mưa.
- Các sông có nhiều thác ghềnh
không thuận lợi cho giao thông
nhưng có trữ năng thủy điện lớn.
- Có nhiều hồ lớn: hồ Vic-to-ria,
tan-ga-ni-ca..

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

d. Các môi trường tự nhiên

Nhận
phân
bố của
Quanxét
sátsự
hình
4,em
hãy
các
giải có
thích
vì
chomôi
biếttrường,
Châu phi
các
sao
có sự
phân nào?
bố đó?
kiểulạimôi
trường
+ Môi trường Xích đạo.
+ Môi trường nhiệt đới.
+ Môi trường cận nhiệt.
+ Môi trường hoang mạc.
Hình 4. Bản đồ các môi trường tự nhiên ở Châu Phi

TÔI TÀI GIỎI-BẠN CŨNG THẾ
 Quan sát bản đồ, SGK, hoàn thành phiếu học tập
 Làm việc theo cặp
 Cặp nhanh nhất được điểm cộng
Môi trường

Xích đạo
Nhiệt đới
Hoang mạc
Cận nhiệt Địa
Trung Hải

Phân bố

(xác định trên hình 4)

Khí hậu

(xác định trên hình 4)

Nhóm 1,5 : Xích đạo
Nhóm 2, 6: Nhiệt đới
Nhóm 3, 7: Hoang mạc
Nhóm 4, 8: Cận nhiệt Địa Trung Hải

Sinh vật
(thực vật và động vật)

MT xích đạo ẩm
 Phân bố: Bồn Địa Công Gô,  Vịnh Ghinê
Khí hậu nóng và ẩm điều hoà
Cảnh quan: Rừng rậm xanh quanh năm

Hình 1. Bản đồ tự nhiên Châu Phi

Hình 4. Bản đồ các môi trường tự nhiên ở Châu Phi

MT nhiệt đới
Phân bố: Hai bên xích đạo
KH: Có sự phân hoá ra mùa mưa và mùa khô
rõ rệt
Cảnh quan: Rừng thưa, xa van cây bụi,
động vật ăn cỏ, ăn thịt

Hình
1. Bản
đồmôi
tựtrường
nhiêntựChâu
Hình
4. Bản
đồ các
nhiên ởPhi
Châu Phi

MT hoang mạc
 Phân bố: Hoang mạc Xa ha ra,  Ca-laha-ri và Na- míp.
 Khí hậu khắc nghiệt, mưa ít, biên độ nhiệt
chênh lệch giữa ngày và đêm lớn.
 Cảnh quan: Động thực vật nghèo nàn

Hình
đồmôi
tựtrường
nhiêntựChâu
Hình
4. 1.
BảnBản
đồ các
nhiên ởPhi
Châu Phi

HOANG MẠC XA-HA-RA

Đây là nơi nóng nhất trên trái đất, có nơi nóng đến 57,7 0C. Với diện tích 9 triệu
km2, hoang mạc Xa-ha-ra chạy dài 5.000 km từ đông sang tây Phi. Chỉ có 2% diện
tích là ốc đảo

Những đợt gió mạnh thường gây ra bão cát và những đợt “bụi quỷ”, đảo lộn hoàn toàn
cuộc sống của con người. Một nửa diện tích sa mạc Xa-ha-ra có lượng mưa dưới 20
mm/năm trong khi phần còn lại dưới 100 mm/năm biến nơi đây thành vùng đất khắc
nghiệt nhất hành tinh.

Hoang mạc Na-mip: bầu trời xanh ngắt trải rộng, nổi bật, trên đó là những đụn cát
lớn màu nâu sẫm, sừng sững dưới cái nắng của hoang mạc rực lửa.

Hạn hán ở Châu Phi

MT cận nhiệt
 Phân bố: Cực bắc (Dãy At-lat) và cực
nam (Dãy Đrê Kenbec) Châu Phi
Khí hậu: Mùa đông ấm, ẩm và mưa
nhiều; mùa hạ nóng, khô.
Cảnh quan: Rừng cây bụi lá cứng

Hình
đồmôi
tựtrường
nhiêntựChâu
Hình
4. 1.
BảnBản
đồ các
nhiên ởPhi
Châu Phi

d. Các môi trường tự nhiên
Môi trường

Phân bố
(xác định trên hình 4)

Xích đạo

Bồn Địa Công Gô, 
  Vịnh Ghinê

Nhiệt đới

Hai bên xích đạo

Có sự phân hoá ra mùa mưa
và mùa khô rõ rệt

Rừng thưa xavan cây bụi, 
động vật ăn cỏ và ăn thịt

Hoang mạc

Hoang mạc Xa ha
ra,  Ca-la-ha-ri và
Na- míp

Khắc nghiệt, mưa ít, biên
độ nhiệt chênh lệch giữa
ngày và đêm lớn.

Nghèo nàn

Cận nhiệt
Cực bắc (Dãy At-lat) và
cực nam (Dãy Đrê
Địa Trung Hải
Kenbec) Châu Phi

Khí hậu
(xác định trên hình 4)

Nóng và ẩm điều hoà

Mùa đông ấm, ẩm và mưa
nhiều; mùa hạ nóng, khô.

Sinh vật
(thực vật và động vật)

Rừng rậm xanh quanh năm

Rừng cây bụi lá cứng

3

Vấn đề môi trường trong sử dụng tự nhiên

Quan sát một số hình ảnh và đưa ra một số vấn đề
trong sử dụng thiên nhiên ở châu Phi.

3

Vấn đề môi trường trong sử dụng tự nhiên

Dựa vào thông tin SGK và hình ảnh ở mục 3, em hãy cho biết
một số giải pháp để giải quyết các vấn đề môi trường trong sử
dụng thiên nhiên ở châu Phi?
Suy giảm tài nguyên rừng
ở châu Phi bao gồm khai
thác quá mức để lấy gỗ,
chất đốt, mở rộng diện
tích canh tác, cháy rừng…
Hoang mạc hóa là hệ quả suy giảm tài nguyên rừng

3

Vấn đề môi trường trong sử dụng tự nhiên
Nạn săn bắn và buôn bán động vật hoang dã.

3

Vấn đề môi trường trong sử dụng tự nhiên

- Suy giảm tài nguyên rừng.
- Nạn săn bắn và buôn bán động vật hoang dã.
- Giải pháp: Cần khai thác và sử dụng hợp lí tài nguyên
thiên nhiên.

LUYỆN TẬP
VÀ VẬN DỤNG

Câu 1. Đới khí hậu cận nhiệt nằm ở?
A

Rìa phía bắc châu Phi

B

Rìa phía nam châu Phi

C

Cả A và B đều đúng

D

Cả A và B đều sai

Câu 2. Châu Phi có khí hậu nóng là do?

A

Đại bộ phận lãnh thổ nằm giữa 2 đường chí tuyến

B

Đại bộ phận lãnh thổ nằm ngoài 2 đường chí tuyến

C
D

Ảnh hưởng của dòng biển nóng chảy ven bờ
Có nhiều hoang mạc

Câu 3. Thảm thực vật chủ yếu ở môi trường xích đạo
của châu Phi là?
A

Rừng lá cứng

B

Rừng thưa

C
D

Rừng thường xanh
Đồng cỏ

Câu 4. Các dạng địa hình chủ yếu ở Châu Phi ?
A
B
C
D

Núi cao và đồng bằng
Đồng bằng và bồn địa
Núi cao và bồn địa
Sơn nguyên và bồn địa

Câu 5. Môi trường tự nhiên chiếm diện tích lớn
nhất ở châu Phi?
A

Cận nhiệt

B

Hoang mạc

C

Xích đạo ẩm

D

Nhiệt đới

TÔI LÀ NHÀ ĐỊA LÍ TÀI BA
Sưu tầm thông tin, tranh ảnh để viết bài giới thiệu về một loài
thực vật/động vật địa phương độc đáo của châu Phi.

Sếu vương miện xám

1

Dặn
dò

Xem lại bài đã học

2
3

Hoàn thành bài tập SBT
Chuẩn bị bài 30: Kinh tế Châu Phi.

Người soạn
: Lê Thị Chinh
Năm sinh
: 1990
Đơn vị công tác : Trường THCS LÝ TỰ TRỌNG
SĐT
: 0982276629
Mail
: lethichinh09sdl@gmail.com

TÀI LIỆU TỰ MÌNH BIÊN SOẠN CÓ ĐỦ BỘ POWERPOINT 6,7,8,9
CÓ PHÍ NHỎ, THẦY CÔ CẦN IB NHẬN BÀI THAM KHẢO NHÉ! CẢM ƠN
Thân chào Quý Thầy Cô!
Người soạn rất mong nhận được phản hồi và góp ý từ Quý Thầy Cô để bộ giáo
án ppt được hoàn thiện hơn.
Mọi thông tin phản hồi mong được QTC gửi về:
+ Zalo: 0982276629
+ Facebook cá nhân: https://www.facebook.com/ti.gon.566
+ Nhóm chia sẻ tài liệu: https://www.facebook.com/groups/1448467355535530
* Thầy cô có thể liên hệ khi cần được hỗ trợ soạn giáo án điện tử.