Đầu lòng hai ả tố nga,
Thúy Kiều là chị em là Thúy Vân
Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười.
Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
Kiều càng sắc sảo mặn mà,
So bề tài sắc lại là phần hơn:
Làn thu thủy, nét xuân sơn
Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh.
Một hai nghiêng nước nghiêng thành,
Sắc đành đòi một tài đành họa hai.


Thông minh vốn sẵn tính trời,
Pha nghề thi họa đủ mùi ca ngâm.
Cung thương lầu bậc ngũ âm,
Nghề riêng ăn đứt hồ cầm một trương.
Khúc nhà tay lựa nên chương,
Một thiên Bạc mệnh lại càng não nhân.
Phong lưu rất mực hồng quần,
Xuân xanh xấp xỉ tới tuần cập kê.
Êm đềm trướng rủ màn che,
Tường đông ong bướm đi về mặc ai.


CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)



Đầu lòng hai ả tố nga,
Thúy Kiều là chị em là Thúy Vân
Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười.


Vẻ đẹp chung của chị em Thuý Kiều.

Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.


Vẻ đẹp của Thuý Vân.

Kiều càng sắc sảo mặn mà,
So bề tài sắc lại là phần hơn:
Làn thu thủy, nét xuân sơn
Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh.
Một hai nghiêng nước nghiêng thành,
Sắc đành đòi một tài đành họa hai.
Thông minh vốn sẵn tính trời,
Pha nghề thi họa đủ mùi ca ngâm.
Cung thương lầu bậc ngũ âm,
Nghề riêng ăn đứt hồ cầm một trương.
Khúc nhà tay lựa nên chương,
Một thiên Bạc mệnh lại càng não nhân.


CHỊ EM THÚY KIỀU
(Trích “Truyện Kiều” - Nguyễn Du)


Vẻ đẹp của Thúy Kiều.
Phong lưu rất mực hồng quần,
Xuân xanh xấp xỉ tới tuần cập kê.
Êm đềm trướng rủ màn che,
Tường đông ong bướm đi về mặc ai.
Cuộc sống của hai chị em

- Đoạn trích gồm 24 câu trích phần I truyện Kiều
- Phương thức biểu đạt: Tự sự, miêu tả, biểu cảm
Bố cục: Gồm 4 phần:

Phần 1: 4 câu thơ đầu: Giới thiệu khái quát hai chị em Thúy Kiều
Phần 2: 4 câu tiếp: Gợi tả vẻ đẹp của Thúy Vân.
Phần 3: 12 câu thơ tiếp: Đặc tả vẻ đẹp của Thúy Kiều.
Phần 4: 4 câu cuối: Nhận xét về cuộc sống của hai chị em Thúy Kiều.

Bố cục: Gồm 4 phần

-> Kết cấu chặt chẽ, phù hợp với trình tự miêu tả nhân vật: Từ khái quát -> Cụ thể

Đầu lòng hai ả tố nga,
Thúy Kiều là chị em là Thúy Vân
Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười.

Đầu lòng hai ả tố nga,
Thúy Kiều là chị em là Thúy Vân
- Tố nga: Người con gái đẹp


Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười.
- Mai cốt cách: Dáng vẻ thanh tao như cây mai
- Tuyết tinh thần: Tâm hồn trắng trong như tuyết
- Mười phân vẹn mười: Vẻ đẹp hoàn hảo


 - Hai câu thơ đầu như một lời giíi thiÖu ng¾n gän về vÎ ®Ñp, tên tuổi vµ vÞ trÝ thø bËc cña chÞ em Thóy KiÒu, Thóy V©n.


Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười.
 


Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười.
- Mai cốt cách: Dáng vẻ thanh tao như cây mai
- Tuyết tinh thần: Tâm hồn trắng trong như tuyết
- Mười phân vẹn mười: Vẻ đẹp hoàn hảo
Đầu lòng hai ả tố nga,
Thúy Kiều là chị em là Thúy Vân
Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười.
HĐCĐ – 2’ – chú ý 4 câu thơ – trả lời câu hỏi
Khi gîi t¶ vÎ ®Ñp cña 2 chÞ em KiÒu t¸c gi¶ sö dông biÖn ph¸p nghÖ thuËt g×? Em c¶m nhËn ®­ưîc ®iÒu g× qua nghÖ thuËt Êy?
Đầu lòng hai ả tố nga,
Thúy Kiều là chị em là Thúy Vân
Mai cốt cách tuyết tinh thần,
Mỗi người một vẻ mười phân vẹn mười.
- Sử dụng bút pháp ước lệ tượng trưng, thành ngữ
-> Nhà thơ khắc họa vẻ đẹp thanh cao, tâm hồn trong trắng của chị em Thúy Kiều. C¶ hai ®Òu ®Ñp vµ ®¹t ®Õn ®é hoµn mÜ, trän vÑn





Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
 
HĐN 4- 4’ – trả lời câu hỏi
H1. Tìm các từ ngữ, hình ảnh mang tính ước lệ khi gợi tả vẻ đẹp của Thúy Vân?
H2. Nhận xét về trình tự miêu tả, những biện pháp nghệ thuật đặc sắc được sử dụng?
H3. Qua đó em cảm nhận như thế nào về vẻ đẹp của Thúy Vân?
Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
Trang trọng: Phong thái sang trọng, đài các.
Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
Trang trọng: Phong thái sang trọng, đài các.
Khuôn trăng: Khuôn mặt tròn, đầy đặn như trăng rằm
Nét ngài: Đôi lông mày đậm và cong
Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
Trang trọng: Phong thái sang trọng, đài các.
Khuôn trăng: Khuôn mặt tròn, đầy đặn như trăng rằm
Nét ngài: Đôi lông mày đậm và cong
Hoa cười: Nụ cười tươi thắm như hoa
Ngọc thốt: Tiếng nói trong trẻo như thoát ra từ hàm răng ngọc ngà
Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
Trang trọng: Phong thái sang trọng, đài các.
Khuôn trăng: Khuôn mặt tròn, đầy đặn như trăng rằm
Nét ngài: Đôi lông mày đậm và cong
Hoa cười: Nụ cười tươi thắm như hoa
Ngọc thốt: Tiếng nói trong trẻo như thoát ra từ hàm răng ngọc ngà
Mây thua nước tóc: Mái tóc mượt mà hơn mây
Tuyết nhường màu da: Làn da trắng mịn hơn tuyết.
Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
HĐN 4- 4’ – trả lời câu hỏi
H1. Tìm các từ ngữ, hình ảnh mang tính ước lệ khi gợi tả vẻ đẹp của Thúy Vân?
H2. Nhận xét về trình tự miêu tả, những biện pháp nghệ thuật đặc sắc được sử dụng?
H3. Qua đó em cảm nhận như thế nào về vẻ đẹp của Thúy Vân?
Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
Nghệ thuật ưu?c lệ tưuợng trưung (trăng, hoa, ngọc, mây, tuyết để miêu tả vẻ đẹp của Thỳy Vân).
Hỡnh ?nh nhõn húa ( hoa cu?i, ng?c th?t, mõy thua, tuy?t nhu?ng)
?n d? tu?ng trung, so sỏnh, t? ng? g?i t?.


Vân xem trang trọng khác vời,
Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang.
Hoa cười ngọc thốt đoan trang,
Mây thua nước tóc tuyết nhường màu da.
-> Thuý V©n được miêu tả víi vÎ ®Ñp phóc hËu, ®oan trang, quý phái.
 


Kiều càng sắc sảo mặn mà,
So bề tài sắc lại là phần hơn
Làn thu thủy nét xuân sơn
Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh.
Một hai nghiêng nước nghiêng thành,
Sắc đành đòi một tài đành họa hai.
Thông minh vốn sẵn tính trời,
Pha nghề thi họa đủ mùi ca ngâm.
Cung thương làu bậc ngũ âm,
Nghề riêng ăn đứt hồ cầm một trương.
Khúc nhà tay lựa nên chương,
Một thiên Bạc mệnh lại càng não nhân.



Kiều càng sắc sảo mặn mà,
So bề tài sắc lại là phần hơn
.

Kiều càng sắc sảo mặn mà,
So bề tài sắc lại là phần hơn
.
HĐ nhóm bàn - 2’ – trả lời câu hỏi
T¹i sao phÇn më ®Çu v¨n b¶n, t¸c gi¶ giíi thiÖu “Thúy Kiều là chị”nhưng ë phÇn nµy t¸c gi¶ l¹i miªu t¶ vÎ ®Ñp cña Thuý V©n tr­ưíc? Nguyễn Du ®· sö dông nghÖ thuËt g×? T¸c dông ?

Kiều càng sắc sảo mặn mà,
So bề tài sắc lại là phần hơn
.
Nghệ thuật đòn bẩy kết hợp với các từ chỉ mức độ (càng, hơn).
-> Khẳng định Thuý Kiều hơn hẳn Thuý Vân cả về tài lẫn sắc.




Làn thu thủy nét xuân sơn
Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh.
Một hai nghiêng nước nghiêng thành,
Sắc đành đòi một tài đành họa hai.
HĐN4 – 4’ – trả lời câu hỏi
H1. Nhan s¾c cña Thuý KiÒu ®­ưîc t¸c gi¶ gîi t¶ qua tõ ng÷, h×nh ¶nh th¬ nµo?
H2. Những biện pháp nghệ thuật được sử dụng qua 4 câu thơ trên? Tác dụng?


Làn thu thủy nét xuân sơn
Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh.
Một hai nghiêng nước nghiêng thành,
Sắc đành đòi một tài đành họa hai.
- Bút pháp ưuớc lệ (làn thu thuỷ nét xuân sơn, hoa, liễu)
So sánh, ẩn dụ, nhõn húa (hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh )
Thành ngữ "nghiêng nuước nghiêng thành"


Làn thu thủy nét xuân sơn
Hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh.
Một hai nghiêng nước nghiêng thành,
Sắc đành đòi một tài đành họa hai.
- Bút pháp ưuớc lệ (làn thu thuỷ nét xuân sơn, hoa, liễu)
So sánh, ẩn dụ, nhõn húa (hoa ghen thua thắm liễu hờn kém xanh )
Thành ngữ "nghiêng nuước nghiêng thành"
- Ngh? thu?t d?c t?
->Kh¾c häa râ s¾c ®Ñp cña KiÒu - mét tuyÖt thÕ giai nh©n sắc sảo, mặn mà, đằm thắm. VÎ ®Ñp Êy như­ dù b¸o vÒ sè phËn nàng råi sÏ gÆp nhiÒu eó le, ®au khæ.
Thông minh vốn sẵn tính trời,
Pha nghề thi họa đủ mùi ca ngâm.
Cung thương làu bậc ngũ âm,
Nghề riêng ăn đứt hồ cầm một trương.
Khúc nhà tay lựa nên chương,
Một thiên Bạc mệnh lại càng não nhân.
Thông minh vốn sẵn tính trời,
Pha nghề thi họa đủ mùi ca ngâm.
Cung thương làu bậc ngũ âm,
Nghề riêng ăn đứt hồ cầm một trương.
Khúc nhà tay lựa nên chương,
Một thiên Bạc mệnh lại càng não nhân.
- Nghệ thuật liệt kê,
-> tác giả kh?ng d?nh t�i nang c?a Ki?u d?t d?n m?c lớ tu?ng ( C?m - kỡ - thi - h?a) đặc biệt là tài đàn. Cung đàn bạc mệnh mà Kiều tự sáng tác chính là ghi lại tiếng lòng của một trái tim đa sầu, đa cảm.

Phong lưu rất mực hồng quần,
Xuân xanh xấp xỉ tới tuần cập kê.
Êm đềm trướng rủ màn che,
Tường đông ong bướm đi về mặc ai.
- Bằng cách nói ẩn dụ
-> Tác giả đã khái quát cuộc sống của hai chi em Thuý Kiều sống phong luu, êm đềm trong khuôn phép đúng mực của lễ giáo phong kiến.

1. Nghệ thuật:
Hình ảnh ước lệ tượng trưng
Nghệ thuật đòn bẩy
Ngôn ngữ miêu tả tài tình
2. Nội dung:
Thái độ trân trọng, ca ngợi vẻ đẹp, tài năng con người và dự cảm về cuộc đời của mỗi nhân vật. Đó là cảm hứng nhân đạo của Nguyễn Du
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Học thuộc lòng đoạn trích.
Nắm nội dung, nghệ thuật của đoạn trích.
Chuẩn bị bài mới: Thuật ngữ
? Thuật ngữ là gì.
Nước là chất lỏng không màu, không mùi, có trong ao,hồ…
Nước là hợp chất của các nguyên tố hi-đrô và ô xi…
? Đặc điểm: Mỗi thuật ngữ chỉ biểu thị một khái niệm và ngược lại.
Thuật ngữ không có tính biểu cảm.