CHƯƠNG VII
CHẤT RẮN VÀ CHẤT LỎNG.
SỰ CHUYỂN THỂ
TIẾT 55: CHỦ ĐỀ: CHẤT RẮN
Kể tên một số chất rắn mà em biết?

Tại sao kim cương có hình dạng xác định? Còn cao su lại không có hình dạng xác định?
TIẾT 55: CHỦ ĐỀ: CHẤT RẮN
Tinh thể thạch anh
Tinh thể muối ăn
Kim cương
Than chì
Các chất rắn trên thuộc loại chất rắn nào? Tại sao?
Các chất rắn trên là chất rắn kết tinh vì chúng có cấu trúc mạng tinh thể
Cấu trúc tinh thể muối ăn
Cấu trúc tinh thể kim cương
Cấu trúc tinh thể than chì
TIẾT 55: CHỦ ĐỀ: CHẤT RẮN
Nhựa thông
Bột lưu huỳnh
Thủy tinh
Nhựa đường
Các chất rắn trên thuộc loại chất rắn nào? Tại sao?
Các chất rắn trên là chất rắn vô định hình vì chúng không có cấu trúc mạng tinh thể
TIẾT 55: CHỦ ĐỀ: CHẤT RẮN
Kim cương và than chì đều được cấu tạo từ nguyên tử Cacbon.
Hãy so sánh tính chất vật lý của chúng? Giải thích?
Tinh thể kim cương
Tinh thể than chì
Kim cương rất cứng và không dẫn điện.
Than chì khá mềm
và dẫn điện.
TIẾT 55: CHỦ ĐỀ: CHẤT RẮN
Ở áp suất 1 atm: Nước đá nóng chảy ở 0oC
Thiếc nóng chảy ở 232oC
Sắt nóng chảy ở 530oC
Mỗi chất rắn kết tinh có nhiệt độ nóng chảy
như thế nào? Lấy VD?
TIẾT 55: CHỦ ĐỀ: CHẤT RẮN
TIẾT 55: CHỦ ĐỀ: CHẤT RẮN
Phân loại: Chất rắn kết tinh có thể là chất đơn tinh thể, có thể là chất đa tinh thể.
Hãy phân biệt giữa chất đơn tinh thể và chất đa tinh thể
II. Chất rắn vô định hình
Ứng dụng: Dùng phổ biến trong nhiều nghành công nghệ khác nhau.
Chú ý: Một số chất rắn như: Lưu huỳnh, đường,…có thể tồn tại ở dạng tinh thể hoặc vô định hình.
Tinh thể lưu huỳnh
Tại sao giữa hai đầu thanh ray của đường sắt lại phải có một khe hở?
Tại sao 2 đầu thanh ray của đường sắt lại phải có một khe hở ?
Để khi nhiệt độ tăng đường ray không bị uốn cong gây nguy hiểm khi tàu đi qua.
Có khoảng cách giữa các nhịp cầu
III. SỰ NỞ VÌ NHIỆT CỦA VẬT RẮN
1. Sự nở dài
- Độ nở dài l của vật rắn (hình trụ đồng chất) tỉ lệ với độ tăng nhiệt độ t và độ dài ban đầu l0 của vật đó.
- Công thức độ nở dài:
l = l – l0 = l0t
Trong đó:
l là độ nở dài
l0: chiều dài ở nhiệt độ t0
l: chiều dài ở nhiệt độ t
t là độ tăng nhiệt độ : ∆t = t – t0
 : hệ số nở dài ( 1/K hay K-1 ) phụ thuộc chất liệu của vật rắn
2. Sự nở khối
- Sự tăng thể tích của vật rắn khi nhiệt độ tăng gọi là sự nở khối.
- Công thức độ nở khối: ΔV=V – Vo=βVoΔt

Trong đó:
V là độ nở khối
t là độ tăng nhiệt độ
: hệ số nở khối ( 1/K hay K-1 )
VẬN DỤNG
Hai thanh kim loại, Một bằng sắt và một bằng kẽm ở 00C có chiều dài bằng nhau, còn ở 1000C thì chiều dài chênh lệch nhau 1mm. Cho biết hệ số nở dài của sắt là = 1,14. 10-5k-1 và của kẽm là = 3,4. 10-5k-1. Tìm chiều dài của hai thanh ở 00C ?
Một đầu được đặt gối lên các con lăn để tạo điều kiện cho cầu dài ra khi trời nóng lên mà không bị ngăn cản.
Tại sao đầu cầu sắt phải đặt trên các gối đỡ xê dịch được trên các con lăn?
Khi trời nắng nóng, các tấm tôn sẽ nở ra, nếu như mái tôn thẳng không có hình gợn sóng thì các cây đinh sẽ bị bung ra còn nếu như mái tôn hình gợn sóng thì sẽ đủ diện tích để giãn nở
Tại sao mái tôn nhà lại có hình lượn sóng
Các ống nước bằng kim loại lại phải uốn cong
Để khi ống bị nở dài thì đoạn cong này chỉ biến dạng mà không bị gãy