CHÀO MỪNG
QUÝ THẦY CÔ
VÀ CÁC EM!

TRÒ CHƠI Ô CHỮ
1
2
3
4
5
6
7
8
9

K H
Đ Ờ
Đ Ộ N G V Ậ
N
C O N N G Ư
C Ạ
R Ừ N

M
Ô
I
T
R
Ư
Ờ
N
G

Ư A
N G K H Í
S Ố N G
Á C T H Ả I
Ớ C
I
K I Ệ T

Câu
6(7
(4
chữ
cái):
7 chữ
Câu
5
(7
chữ
cái):
Câu
8
cái):
Nếu
Câu
2
(8
chữ
cái):
Câu
1
(3
chữ
cái):
43 (4
(7
Câu
(8
chữ
cái):
Câu
9
chữ
cái):
Hành
vi
xả
rác
thải,
Môi
trường
ô
nhiễm
Các
chất
thải
ra
từ
không
có
ý
thức
sử
Một
lượng
các
loại
….
axít
ảnh
hưởng
Săn
bắt……..….
quýô
Môi tài
trường
bị
Loại
nguyên
được
nước
thải
vào
sông,
ảnh
hưởng
đến
đời
các tự
hoạt
động
sản
dụng
tiết
kiệm
thì
khí
nhiên
và
các
nghiêm
trọng
đến
hiếm
là
vi
phạm
pháp
nhiễm
sẽ
ảnh
hưởng
coi
là
lá
xanh
suối,
ao,
hồphổi
sẽdoanh,
gây
sống,
sức
khỏe
củaô
xuất,
kinh
nhiều
tài
nguyên
thiên
tạp
chất
bao
bọc
rừng,
nguồn
nước,
luật.
xấu
đến
..........
của
của
Trái
Đất.
nhiễm
nguồn…..
…………
dịch
vụ,
sinh
hoạt,…
nhiên
sẽquanh
bị ................
xung
bề mặt
đât.
con người.
gọi là
trái
đấtgì?
gọi là gì?

Năng lượng là yếu tố vô cùng quan
trọng cho sự phát triển của mỗi
quốc gia. Xã hội càng phát triển thì
nhu cầu sử dụng năng lượng ngày
càng cao.
Việt Nam đang sử dụng các nguồn
năng lượng chính nào? Tác động cả
việc sử dụng năng lượng hiện nay
đối với môi trường, kinh tế và khí
hậu Việt Nam như thế nào?

Chuyên đề 3: Vật lí với giáo dục về bảo vệ môi trường

BÀI 8

TÁC ĐỘNG CỦA VIỆC SỬ DỤNG
NĂNG LƯỢNG HIỆN NAY ĐỐI VỚI VIỆT NAM

Nhóm 1

Câu 1: Hãy cho biết than là nguồn năng lượng chủ
yếu của các ngành công nghiệp nào? Trữ lượng
than và thực tế khai thác than ở Việt Nam?
Câu 2: Cho biết nhu cầu tiêu thụ than của nước ta
từ năm 1995 đến nay? Để đáp ứng nhu cầu tiêu thụ
than, Việt Nam có cần nhập khẩu than không? Nêu
tình hình nhập khẩu than của Việt Nam hiện nay và
trong tương lai?

Câu 1:

Than là nguồn năng lượng chủ yếu trong các ngành
nhiệt điện, xi măng, luyện kim và phân bón.

Nhiệt điện Phú
Mỹ

Xi măng Hà Tiên

Luyện kim Thái
Nguyên

Phân bón bình
điện Long An

Câu 2:

Nhu cầu tiêu thụ than từ 1995 đến nay
38
Triệu tấn
2020

1995

7,8
Triệu tấn.

2016

81,3
Triệu tấn.

 Do sản lượng khai thác và chất lượng than còn thấp nên than khai thác
trong nước chỉ yếu phục vụ cho nhiệt điện, các ngành khác cần nhập khẩu
than.
 Năm 2015, nhập 0,8 triệu tấn than; năm 2020, nhập 12 triệu tấn; dự báo việc
nhập khẩu sẽ tiếp tục tăng trong tương lai để đáp ứng nhu cầu sử dụng ở

Nhóm 1

Câu 3: Dầu khí là nguồn nhiên liệu chủ yếu cho
ngành nào? Tiềm năng và thực tế khai thác dầu thô
và khí đốt ở nước ta? Nêu tên một số mỏ dầu khí
lớn ở nước ta?

Dầu khí là nguồn nhiên liệu chủ yếu cho vận tải và sản
xuất điện.
• Trữ lượng dầu thô khoảng 4,4 tỉ thùng và khí đốt
khoảng 704 tỉ mét khối, lớn thứ 3 Động Nam Á.
• Chủ yếu sản xuất dầu thô, có ít nhà máy lọc dầu.

Mỏ Bạch hổ

Mỏ Sư tử trắng

Mỏ Sư tử đen

Mỏ Sư tử nâu

Mỏ Sư tử vàng

Mỏ Đại hùng

Mỏ Rạng đông

Mỏ Hồng ngọc

Mỏ Lan đỏ

Mỏ Lan tây

Nhóm 1

Câu 4: Thế nào là năng lượng nước? Tiềm năng và
thực tế khai thác nguồn năng lượng nước ở Việt
Nam? Nêu tên và công suất một số nhà máy thủy
điện lớn của Việt Nam

Năng lượng nước là năng lượng nhận từ dòng nước như các
dòng sông, dòng hải lưu hay thủy triều.
• Nguồn năng lượng nước ở Việt Nam khá lớn, có thể khai
thác được nguồn công suất thủy điện khoảng 90 – 100 tỉ
kWh/năm.
• Các dự án thủy điện ở các sông lớn và vị trí thuận lợi đã
gần như được khai thác hết.

Một số nhà máy thủy điện lớn ở Việt Nam

Nhà máy thủy điện
Sơn La (2 400 MW)

Nhà máy thủy điện
Hòa Bình (1 920 MW)

Nhà máy thủy điện
Lai Châu (1 200 MW)

Một số nhà máy thủy điện lớn ở Việt Nam

Nhà máy thủy điện Lai
Châu (1 200 MW)

Nhà máy thủy điện
Yaly (720 MW)

Nhà máy thủy điện
Huội Quảng (520
MW)

Nhóm 1

Câu 5: Tại sao nói Việt Nam có tiềm năng lớn để
khai thác nguồn năng lượng Mặt Trời? Việc khai
thác và sử dụng nguồn năng lượng Mặt trời hiện
nay ở nước ta đang ở trong giai đoạn nào?

• Việt Nam nằm giữa xích đạo và chí tuyến bắc, thuộc vùng
có ánh sáng mặt trời chiếu quanh năm, nhất là khu vực
Nam Bộ có tổng số giờ nắng khoảng 1400 -3000 giờ/năm.
• Việc khai thác và sử dụng nguồn năng lượng này hiện nay
còn hạn chế

Nhóm 1

Câu 5: Năng lượng gió được hiểu là gì? Đặc điểm
khí hậu, địa hình ở Việt Nam có phù hợp để khai
thác nguồn năng lượng này không?

• Năng lượng gió là động năng của không khí di chuyển
trong khí quyển Trái Đất.
• Việt Nam nằm trong khu vực cận nhiệt đới gió mùa với bờ
biển dài, gió tại Biển Đông khá mạnh và thổi theo mùa nên
thuận lợi để phát triển năng lượng gió.

Một số hình ảnh năng lượng gió ở Việt Nam

Điện gió ở Ninh Thuận

Điện gió tại Đăk Lăk

Điện gió tại Bình Thuận

Nhóm 1

Câu 4: Thế nào là nguồn năng lượng địa nhiệt,
cách thức sử dụng? Khai thác nguồn năng
lượng địa nhiệt có ưu điểm gì nổi bật ?

 Địa nhiệt là nguồn năng lượng trong lòng đất, được
chuyển lên mặt đất qua dạng hơi hoặc nước nóng;
được sử dụng trực tiếp hoặc để sản xuất điện năng
 Ưu điểm: có hiệu quả kinh tế và thân thiện với môi
trường

I. CÁC NGUỒN NĂNG LƯỢNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
1

Than
Than là nguồn năng lượng chủ yếu trong các ngành nhiệt điện,
xi măng, luyện kim và phân bón.
• Trữ lượng than thực tế có thể khai thác khoảng 2,87 tỉ tấn.
• Nhu cầu tiêu thụ than trong nước tăng nhanh
• Sản lượng khai thác và chất lượng than thấp nên chủ yếu phục
vụ cho nhiệt điện, các ngành khác cần nhập khẩu than.
• Hiện nay Việt Nam nhập khẩu than hơn 15 triệu tấn và dự đoán
lượng than nhập khẩu còn tăng lên trong các năm tới.

I. CÁC NGUỒN NĂNG LƯỢNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
2

Dầu khí
Dầu khí là nguồn nhiên liệu chủ yếu cho vận tải và sản xuất điện
• Trữ lượng dầu thô khoảng 4,4 tỉ thùng và khí đốt khoảng 704 tỉ
mét khối, lớn thứ ba Đông Nam Á.
• Chủ yếu khai thác dầu thô, còn có ít nhà máy lọc dâu.
• Nhiên liệu xăng, dầu chủ yếu vẫn dựa vào nhập khẩu.

I. CÁC NGUỒN NĂNG LƯỢNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
3

Nước
Năng lượng nước là năng lượng nhận từ dòng nước như dòng
sông, dòng hải lưu, thủy triều.
• Nguồn năng lượng nước tương đối lớn.
• Có thể khai thác nguồn công suất thủy điện khoảng 90 – 100 tỉ
kWh/năm.
• Các dự án thủy điện ở các sông lớn và vị trí thuận lợi đã gần
như được khai thác hết.

4

Mặt trời
Có tiềm năng lớn về năng lượng Mặt Trời, tuy nhiên việc khai
thác và sử dụng còn hạn chế.

I. CÁC NGUỒN NĂNG LƯỢNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
5

Gió

Năng lượng gió là động năng của không khí di
chuyển trong khí quyển của Trái Đất.

Việt Nam trong vùng cận nhiệt đới gió mùa, có thuận lợi để phát
triển năng lượng gió.
6

Địa nhiệt

Địa nhiệt là nguồn nhiệt năng trong lòng đất, được
chuyển lên mặt đất qua dạng hơi hoặc nước nóng.

Việt Nam có nhiều suối nước nóng với nhiệt độ từ 70 – 100 oC.
Khai thác địa nhiệt có hiệu quả kinh tế và thân thiện với môi
trường.

Nhóm 2

Câu 1: Việt Nam đang khai thác những nguồn
năng lượng nào nhiều nhất?

Việt Nam đang khai
thác nguồn năng
lượng than, dầu thô,
khí đốt nhiều nhất.

Nhóm 2

Câu 2: Tại sao thông qua chỉ số tiêu dùng năng
lượng bình quân theo đầu người, có thể phán
đoán trình độ phát triển kinh tế, kĩ thuật và văn
hóa của một quốc gia ?

 Chỉ số tiêu dùng năng lượng bình quân đầu người càng cao
chứng tỏ đời sống người dân càng cao, xã hội càng phát
triển, nhu cầu sử dụng năng lượng nhiều để phục vụ cho
cuộc sống sinh hoạt, làm việc, vui chơi giải trí.
 Để người dân có đời sống cao như vậy thì quốc gia đó phải
có trình độ phát triển kinh tế, kĩ thuật và văn hóa rất tốt, rất
phát triển.

Nhóm 2

Câu 3: Tại sao qua bản đồ ban đêm từ vệ tinh
cho thấy việc sử dụng năng lượng của các quốc
gia ?

 Ở các quốc gia phát triển nguồn năng lượng tiêu thụ rất lớn,
từ đời sống sinh hoạt của người dân cho đến các nhà máy xí
nghiệp sản xuất liên tục suốt ngày đêm. Họ cần thắp sáng đèn
cả vào ban đêm để nhà máy hoạt động, hệ thống đèn điện
giao thông thắp sáng 24/24 phục vụ nhu cầu sản xuất, sinh
hoạt.
 Vào ban đêm, khi quan sát ảnh vệ tinh, quốc gia nào được
thắp sáng càng nhiều chứng tỏ quốc gia đó sử dụng năng
lượng nhiều.

Những ánh sáng lấp lánh từ
khu vực Vịnh Ba Tư.

Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung
Quốc sáng ánh đèn.

Dường như Bắc Mỹ không
ngủ.

Châu Á - Việt Nam

Châu Âu - Ý và Hy Lạp.

Một vài điểm sáng trên
toàn bộ vùng rộng lớn ở
Nam Phi.

Nhóm 2

Câu 4: Tỉ lệ khai thác các dạng năng lượng cho
thấy trình độ phát triển kinh tế, kĩ thuật của Việt
Nam như thế nào?

 Các sản phẩm dầu, than chiểm tỉ lệ lớn trong khai thác các
dạng năng lượng nhưng nước ta vẫn phải đi nhập khẩu một
lượng lớn các loại năng lượng này. Điều đó cho thấy trình độ
phát triển kinh tế, kĩ thuật của Việt Nam còn hạn chế so với
các nước tiên tiến.
 Các nguồn năng lượng tái tạo sản lượng khai thác còn khá
nhỏ, mặc dù các nguồn năng lượng này gần như vô hạn,
nhưng chúng ta đang khai thác được khá ít, nhỏ lẻ, không
đồng bộ, hiệu suất chưa cao.

II. SỬ DỤNG NĂNG LƯỢNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
 Việt Nam khai thác nguồn năng lượng than, dầu thô, khí
đốt nhiều, năng lượng tái tạo khai thác còn khá nhỏ.
 Năng lượng thủy điện đã gần như khai thác hết, trữ
lượng than đá cũng đang cạn dần.
 Việt Nam cần khai thác hợp lí, hiệu quả nguồn năng
lượng hiện có, mở rộng nguồn năng lượng tái tạo, thân
thiện với môi trường.

Nhóm 3

Câu 1: Tại sao nước
biển dâng lại tác
động rất lớn đến
Việt Nam?

Việt Nam có đường bờ biển dài 3260km.
Các tác động của việc nước biển dâng ở Việt Nam:
+ Gia tăng bão lụt tại các khu vực gần bờ hoặc các khu vực đảo
+ Mất đất canh tác màu mỡ
+ Diện tích bị nước mặn hoặc nước nợ xâm nhập tăng
+ Mất đi tính đa dạng của hệ động và thực vật tại Việt Nam
+ Các hệ sinh thái quan trọng biến mất do nước biển dâng cao

Nhóm 3

Câu 2: Hãy nêu ra các tác động gây biến đổi khí
hậu bởi các nhà máy nhiệt điện, nhà máy thủy
điện, phương tiện giao thông?

Nhóm 3

Nhà máy thủy điện

Vùng hạ lưu lũ lụt vào mùa mưa, thiếu nước vào mùa
khô do việc xả nước và tích nước của đập thủy điện,
ảnh hưởng đến thảm thực vật xung quanh.

Nhóm 3

Nhà máy thủy điện

- Xây đập thủy điện làm thay đổi dòng chảy của sông
ngòi, hủy hoại cảnh quan môi trường tự nhiên.
- Các nhà máy thủy điện xây dựng ở thượng nguồn
các con sông làm ảnh hưởng đến dòng nước ở hạ
lưu gây ra biến đổi khí hậu, hạn hán, xâm nhập mặn.

Nhóm 3

Nhà máy nhiệt điện,
phương tiện giao thông

- Các nhà máy nhiệt điện, phương tiện giao thông
chạy bằng nhiên liệu hóa thạch thải nhiều khói bụi,
khí CO2 gây ra hiệu ứng nhà kính là nguyên nhân gây
ra sự nóng lên của Trái Đất.

Nhóm 3

Nhà máy nhiệt điện,
phương tiện giao thông

III. TÁC ĐỘNG CỦA VIỆC SỬ DỤNG NĂNG LƯỢNG ĐỖI VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ
HẬU Ở VIỆT NAM

Việc sử dụng năng lượng không hiệu quả gây nhiều hiện tượng
khí hậu cực đoan: nắng nóng khắc nghiệt, cháy rừng, hạn hán,
băng tan, lũ lụt.
 Thủy điện: ảnh hưởng đến các dòng hạ lưu gây biến đổi khí
hậu, hạn hán, xâm nhập mặn.
 Việc đốt các nguyên liệu hóa thạch (nhà máy nhiệt điện,
phương tiên giao thông, …) thải ra nhiều khói bụi, các khí nhà
kính (đặc biệt là CO2) gây ra sự nóng lên toàn cầu.

Hãy nêu những biện pháp nhằm sử dụng năng
lượng hiệu quả trong đời sống và sản xuất ?

kế
công
trình,
lắp
đặt và
sửvàdụng
điều
hòa

TủThiết
lạnhchọn
cần
bố
trí
nơi
thoáng
mát
sử dụng
hợp hợp
lí. lí sẽ
Lựa
và sử
dụng
bình
nước
nóng
hợp lí.
giúp tiết kiệm điện năng.

Hãy nêu những biện pháp nhằm sử dụng năng
lượng hiệu quả trong đời sống và sản xuất ?
Với các phương tiện xe máy, ô tô, máy phát điện, … sử dụng
nhiên liệu hóa thạch cần thường xuyên vệ sinh sạch sẽ, bổ
sung nước làm mát sẽ giúp tiết kiệm nhiên liệu.

Hãy nêu những biện pháp nhằm sử dụng năng
lượng hiệu quả trong đời sống và sản xuất ?
Áp dụng công nghệ tiên tiến, áp dụng những quá trình sản
xuất hiệu quả hơn.

Nhóm 4

Câu 1:
a) Tại sao cần đặt dàn nóng điều hòa và tủ lạnh ở
nơi thoáng mát ?
b) Cần chọn bình nước nóng phù hợp với nhu
cầu sử dụng như thế nào?
c) Trong quá trình sử dụng điều hòa, tủ lạnh, bình
nước nóng cần chú ý điều gì để tiết kiệm điện?

a) Dàn nóng và dàn lạnh của tủ lạnh được đặt xung quanh tủ,
đặc biệt là phía sau tủ lạnh là nơi có máy nén tủ lạnh và khay
nước. Khi không có đủ không gian để tủ lạnh giải nhiệt có thể
khiến tủ bị nóng lên một cách quá mức một cách thường
xuyên, ảnh hưởng đến tuổi thọ của tủ lạnh, tủ lạnh tốn điện
hơn.

b) Xác định tần suất sử dụng bình nóng lạnh nhiều hay ít

Ở vùng khí hậu thường nắng
nóng thì tần suất sử dụng bình
nóng lạnh sẽ ít, sử dụng bình
nóng lạnh trực.

Ở vùng nhiệt độ lạnh thì sử dụng
bình nước lạnh gián tiếp sẽ tiết
kiệm điện và lưu trữ được nước
nóng để sử dụng cho nhiều người.

Xác định số người sử dụng bình nóng lạnh

Tùy vào số người sử dụng mà lựa chọn bình nóng
lạnh có dung tích và công suất phù hợp.

Sử dụng điều hòa
 Hãy để nhiệt độ ở mức trên 20oC. Cứ cao hơn 10oC là bạn đã tiết
kiệm được 10% điện năng.
 Nếu bạn thường xuyên lau chùi bộ phận lọc thì sẽ tiết kiệm được từ
5 - 7% điện năng. Nếu đặt máy xa tường bạn sẽ tiết kiệm 20 - 25%
điện năng.
 Nên tắt máy điều hòa nếu bạn vắng nhà 1 giờ trở lên.

Sử dụng bình nước nóng





Chỉ bật máy chạy trước khi tắm khoảng 10 - 15 phút
Điều chỉnh nhiệt độ nước hợp lý
Ngắt điện cầu dao khi không sử dụng
Vệ sinh và bảo trì máy nước nóng thường xuyên

Nhóm 4
Câu 2: Hãy nêu một số biện pháp tiết kiệm năng lượng
khi sử dụng các thiết bị điện trong gia đình em?

Trò chơi:

Thử tài trí nhớ

Điền từ thích hợp vào chỗ trống:
bảo dưỡng
Để tiết kiệm điện ta phải thường xuyên …………………để
các
thiết bị điện vận hành tốt nhất

50