VẬT LÝ 8

CHƯƠNG 1: CƠ HỌC
1. Chuyển động là gì, đứng yên là gì?
2. Thế nào là chuyển động đều, chuyển động không đều?
3. Lực có quan hệ thế nào với vận tốc?
4. Quán tính là gì?
5. Áo suất là gì ? Áp suất gây ra bởi chất lỏng, chất rắn, áp suất khí
quyển có gì khác nhau?
6. Lực đẩy Ác-si-mét là gì? Khi nào thì vật nổi, khi nào thì vật chìm?
7. Công cơ học là gì?
8. Công suất đặc trưng cho tính chất nào của việc thực hiện công?
9. Cơ năng, động năng, thế năng là gì?

Lúc bình minh Mặt Trời
mọc ở phía Đông

Lúc hoàng hôn Mặt Trời
lặn ở phía Tây

Như vậy có phải là Mặt Trời chuyển động còn Trái Đất đứng yên không ?

BÀI 1: CHUYỂN ĐỘNG CƠ HỌC
I. Làm thế nào để biết một vật chuyển động hay đứng yên ?
C1

BÀI 1: CHUYỂN ĐỘNG CƠ HỌC
I. Làm thế nào để biết một vật chuyển động hay đứng yên?

- Để nhận biết một vật chuyển động hay đứng yên
người ta dựa vào vị trí của vật đó so với vật khác được
chọn làm mốc (vật mốc).
+ Nếu vị trí của vật đó so với vật mốc thay đổi theo thời
gian thì vật chuyển động so với vật mốc, gọi là chuyển
động cơ học (hay chuyển động)
+ Nếu vị trí của vật đó so với vật mốc không thay đổi
theo thời gian thì vật đứng yên so với vật mốc

TIẾT 1. BÀI 1: CHUYỂN ĐỘNG CƠ HỌC
I. Làm thế nào để biết một vật chuyển động hay đứng yên ?
C2

Hãy tìm ví dụ về chuyển động cơ học? Chỉ rõ vật được chọn làm
mốc?
C3 Khi nào 1 vật được coi là đứng yên?
Hãy tìm ví dụ về vật đứng yên? Chỉ rõ
vật được chọn làm mốc?
Trả lời: Khi vị trí của vật đó so với vật
mốc không thay đổi theo thời gian thì
vật đứng yên so với vật mốc.

Tôi đang chạy xe đạp
trên đường. Vậy theo
các bạn tôi đang đứng
yên hay chuyển động ?

Câu hỏi:
So với những ô-tô đậu bên đường thì người đàn ông chuyển động hay đứng yên
? Vì sao ?

A.

Người đàn ông đứng yên so với ô tô đậu bên đường. Vì vị trí của người này
thay đổi so với ô tô đậu bên đường

B.

Người đàn ông chuyển động so với ô tô đậu bên đường. Vì vị trí của người
này thay đổi so với ô tô đậu bên đường

C.

Người đàn ông đứng yên so với ô tô đậu bên đường. Vì vị trí của người này
không thay đổi so với ô tô đậu bên đường

D.

Người đàn ông chuyển động so với ô tô đậu bên đường. Vì vị trí của người
này không thay đổi so với ô tô đậu bên đường

Câu hỏi:
So với chiếc xe đạp thì người đàn ông chuyển động hay đứng yên? Vì sao?

A.

Người đàn ông đứng yên so với chiếc xe đạp. Vì vị trí của người này thay
đổi so với chiếc xe đạp

B.

Người đàn ông chuyển động so với chiếc xe đạp. Vì vị trí của người này
thay đổi so với chiếc xe đạp

C.

Người đàn ông đứng yên so với chiếc xe đạp. Vì vị trí của người này không
thay đổi so với chiếc xe đạp

D.

Người đàn ông chuyển động so với chiếc xe đạp. Vì vị trí của người này
thay đổi so với chiếc xe đạp

C4: So với nhà ga thì hành khách chuyển động hay đứng yên? Tại
sao?
C4: So với nhà ga thì hành khách chuyển động . Vì vị trí của hành
khách thay đổi so với nhà ga
C5: So với toa tàu thì hành khách chuyển động hay đứng yên? Tại
sao?
C5: So với toa tàu thì hành khách đứng yên. Vì vị trí của hành khách
với toa tàu không đổi

a) So với chiếc xe đạp thì người
đàn ông chuyển động hay đứng
yên ? Vì sao ?

b) So với những ô-tô đậu bên đường
thì người đàn ông chuyển động hay
đứng yên ? Vì sao ?

đối với vật này
nhưng lại
C6 Một vật có thể là chuyển động ....................................
yên
là đứng
..........................
đối với vật khác.

BÀI 1: CHUYỂN ĐỘNG CƠ HỌC
II. Tính tương đối của chuyển động và đứng yên:

- Một vật có thể chuyển động so với vật này nhưng lại đứng
yên so với vật khác. Do đó ta nói: Chuyển động hay đứng yên
có tính tương đối.

C8

Trả lời: Mặt Trời trong một ngày thay đổi vị trí so với một điểm
mốc gắn với Trái Đất (nhà, người quan sát,…), vì vậy có thể coi
Mặt Trời chuyển động khi lấy vật mốc là Trái Đất.

III. Một số chuyển động thường gặp:

- Chuyển động thẳng.
- Chuyển động tròn

- Chuyển động cong.

III. Một số chuyển động thường gặp:

- Đường mà vật chuyển động vạch ra gọi là quỹ đạo chuyển động
- Tùy theo quỹ đạo chuyển động người ta phân loại thành các
chuyển động như:
+ Chuyển động thẳng
+ Chuyển động cong
+ Chuyển động tròn

C10 : Mỗi vật trong hình 1.4 chuyển động so với vật nào, đứng yên so với vật nào?
Vật mốc
So với

Ô tô

Người lái xe

Ô tô
Người lái xe

X

Đứng yên

Đứng yên

X

Người bên
Chuyển động Chuyển động
đường
Cây cột điện Chuyển động Chuyển động

Người bên
đường

Cây cột điện

Chuyển động Chuyển động
Chuyển động Chuyển động
X

Đứng yên

Đứng yên
X

C11

Có người nói: “Khoảng cách từ một vật tới vật mốc
không thay đổi thì vật đứng yên so với vật mốc”. Theo
em nói như thế có phải lúc nào cũng đúng không ? Tìm
ví dụ minh hoạ.
Trả lời: Khoảng cách từ vật
tới vật mốc không thay đổi
thì vật đứng yên so với vật
mốc, nói như vậy không
phải lúc nào cũng đúng.
Ví dụ vật chuyển động tròn
quanh vật mốc

Câu hỏi:

Người lái đò đang ngồi yên trên chiếc thuyền thả trôi
theo dòng nước. Câu mô tả nào sau đây là đúng ?
A. Người lái đò đứng yên so với bờ sông.
B. Người lái đò đứng yên so với dòng nước.
C. Người lái đò chuyển động so với dòng nước.
D. Người lái đò chuyển động so với chiếc thuyền.

Câu hỏi:

Chuyển động hay đứng yên có tính tương đối vì vật có
thể:
A. Đứng yên hay chuyển động tùy lực tác dụng.
B. Đứng yên hay chuyển động tùy nơi.
C. Đứng yên với vật này, chuyển động so với vật khác.
D. Cả 3 đặc điểm nêu ở A, B, C.

GHI NHỚ BÀI HỌC
vị trí
- Chuyển động cơ học là sự thay đổi …………………..
của một
thời gian
vật mốc
vật theo………………………
so với ……………………….
tương đốivì 1 vật có
- Chuyển động hay đứng yên có tính chất…………
thể chuyển động so với vật này nhưng đứng yên so với vật khác
vật chọn làm mốc
tuỳ thuộc vào………………………….
- Các dạng chuyển động thường gặp là:
chuyển
động thẳng, chuyển động cong, chuyển động tròn.
……….…………………………………………………………...

Có thể em chưa biết
Quyõ ñaïo chuyeån ñoäng cuûa ñaàu van xe ñaïp: vöøa
chuyeån ñoäng cong so vôùi truïc baùnh xe vöøa cuøng
vôùi xe ñaïp chuyeån ñoäng thaúng treân ñöôøng.

BÀI TẬP VỀ NHÀ
- Học thuộc phần ghi chép bài học.
- Đọc phần “Có thể em chưa biết”.
- Hoàn thành các câu hỏi vận dụng C2, C7 vào vở học
và bài tập 1.1 đến 1.5 trong sách bài tập.
- Xem trước nội dung bài mới: “Vận tốc” thực hiện tự
học các câu C4,C5,C6,C7,C8 phần vận dụng