Bài hát: Tình đất

CHƯƠNG II: ĐẤT TRỒNG

BÀI 3: GIỚI THIỆU
VỀ ĐẤT TRỒNG

Mục tiêu bài
học

- Trình bày được khái niệm, thành
phần cơ bản của đất trồng
- Trình bày được tính chất của đất
trồng

LOGO

NỘI DUNG BÀI HỌC
1
2
3

Khái niệm về đất trồng
Thành phần và vai trò cơ
bản của đất trồng
Keo đất và tính chất của đất
trồng

5

I: KHÁI NIỆM VỀ ĐẤT TRỒNG

Xem video, quan sát Hình 3.1 – Đất trồng, đọc thông tin mục I SGK tr.19
và trả lời câu hỏi:
+ Đất trồng là gì?
+ Nêu nguồn gốc hình thành đất trồng?
6

I: KHÁI NIỆM VỀ ĐẤT TRỒNG

7

I: KHÁI NIỆM VỀ ĐẤT TRỒNG

- Đất trồng là lớp

- Đất trồng được hình

bề mặt tơi xốp của

thành từ đá mẹ, dưới tác

vỏ Trái đất mà trên

động của các yếu tố khí

đó thực vật có thể

hậu, địa hình, sinh vật,

sinh

thời gian và con người.

sống,

phát

triển và sản xuất ra

8

sản phẩm.

I: KHÁI NIỆM VỀ ĐẤT TRỒNG
HOẠT ĐỘNG GHÉP ĐÔI

Tìm hiểu và kể tên
một số loại đất trồng
phổ biến ở Việt Nam.

9

I: KHÁI NIỆM VỀ ĐẤT TRỒNG

Một số loại đất trồng phổ biến
ở Việt Nam: đất phù sa, đất thịt
đen, đất đỏ bazan, đất đá ong,
đất thịt pha cát, đất sét, đất cát,
đất thịt.

I: KHÁI NIỆM VỀ ĐẤT TRỒNG

11

Đất phù sa

I: KHÁI NIỆM VỀ ĐẤT TRỒNG

12

Đất thịt đen

Đất thịt pha cát

I: KHÁI NIỆM VỀ ĐẤT TRỒNG

Đất đỏ bazan
13

I: KHÁI NIỆM VỀ ĐẤT TRỒNG

Theo em, sỏi và đá
có phải là đất trồng
không? Vì sao?

I: KHÁI NIỆM VỀ ĐẤT TRỒNG

Sỏi và đá không phải là
đất trồng vì: trên đó
thực vật không thể sinh
sống, phát triển và sản
xuất ra sản phẩm.
15

II. CÁC THÀNH PHẦN VÀ VAI TRÒ CƠ BẢN CỦA ĐẤT TRỒNG
Quan sát Hình 3.2 – Các thành phần cơ bản của đất trồng SGK tr.20.

II. CÁC THÀNH PHẦN VÀ VAI TRÒ CƠ BẢN CỦA ĐẤT TRỒNG
Hoạt động nhóm - Quan sát Hình 3.2 và thảo luận : Vai trò các thành phần cơ bản của đất trồng:

Nhóm 1:

Phần lỏng

Nhóm 2:

Phần rắn

Nhóm 3:
Nhóm 4:

Phần khí
Sinh vật đất

II. CÁC THÀNH PHẦN VÀ VAI TRÒ CƠ BẢN CỦA ĐẤT TRỒNG
Phần lỏng (dung dịch đất):
Có thành phần chủ yếu là
nước. Nước trong đất cung cấp

Nguồn nước
trong

đất

đất, là môi trường hòa tan các

trồng

gồm

chất dinh dưỡng để cung cấp

nước

mưa,

cho đất trồng.

nước tưới.

nước cho cây, duy trì độ ẩm

II. CÁC THÀNH PHẦN VÀ VAI TRÒ CƠ BẢN CỦA ĐẤT TRỒNG
Phần rắn: là thành phần chủ yếu của đất trồng, bao gồm chất vô cơ và hữu cơ.
Chất vô cơ do đá mẹ phá hủy tạo thành, chiếm khoảng 95%, trong
đó có chứa các chất dinh dưỡng như đạm, lâm, kali.
Chất hữu cơ do sự phân hủy của xác sinh vật chuyển hóa
tạo thành, chiếm khoảng dưới 5%.
Phần rắn cung cấp chất dinh dưỡng cho cây
trồng và giúp cây trồng đứng vững.

II. CÁC THÀNH PHẦN VÀ VAI TRÒ CƠ BẢN CỦA ĐẤT TRỒNG
Phần khí:
+ Là không khí trong các khe hở của đất, chủ yếu gồm
khí oxygen, nitrogen, carbon dioxide, hơi nước và một số
loại khí khác.
Khí trong đất có vai trò quan trọng trong quá trình hô
hấp của hệ rễ cây trồng và hoạt động của vi sinh vật.

II. CÁC THÀNH PHẦN VÀ VAI TRÒ CƠ BẢN CỦA ĐẤT TRỒNG
Sinh vật đất
Gồm côn trùng, giun, động vật

Sinh vật đất có vai trò cải tạo

nguyên sinh, các loại tảo và

đất; phân giải tàn dư thực vật,

các vi sinh vật.

động vật; phân giải chất dinh
dưỡng khó tiêu thành dễ tiêu
cung cấp dinh dưỡng cho cây

III.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
1 Keo đất

Đọc thông tin mục III.1a SGK tr.21
và trả lời câu hỏi:
+ Keo đất là gì?
+ Keo đất có vai trò gì?

III.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
1

Keo đất
a. Khái niệm
- Keo đất là những hạt đất có kích thước dao động
trong khoảng 1 µm, không hòa tan mà ở trạng thái
lơ lửng trong nước (trạng thái huyền phù).
- Keo đất có vai trò quyết định khả năng hấp
phụ và nhiều tính chất vật lí, hóa học khác
của đất.

II.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
1

Keo đất

Quan sát Hình 3.3 – Sơ đồ cấu tạo keo đất và đọc thông tin m
SGK tr.21 và trả lời câu hỏi:
+ Trình bày cấu tạo của keo đất.
+ Dựa vào điều gì để phân biệt keo âm và keo dương?

+ Đâu là cơ sở cho sự trao đổi chất dinh dưỡng giữa đất và cây t

III.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
1

Keo đất
Keo đất gồm

b. Cấu tạo keo đất
1

Nhân keo
Nằm trong cùng

2

Lớp điện kép
Nằm trên bền mặt nhân keo

III.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
1

Keo đất
Lớp điện kép

b. Cấu tạo keo đất

Nằm sát nhân keo

Tầng ion quyết định
điện
 Quyết định keo
đất là keo âm hay
keo dương

Lớp điện bù

 Gồm ion không di chuyển và
ion ở tầng khuếch tán
Là cơ sở của sự trao đổi chất
dinh dưỡng giữa đất và cây
trồng.

III.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
2

Một số tính chất của
đất trồng

a. Thành phần cơ giới của đất

HS đọc thông tin mục III.2a SGK tr. 22 và trả lời
câu hỏi:
+ Trình bày về thành phần cơ giới của đất.
+ Căn cứ vào thành phần cơ giới của đất, đất được
chia làm mấy loại chính?

III.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
2

Một số tính chất của đất trồng

a. Thành phần cơ giới của đất

- Phần vô cơ của đất bao gồm các cấp hạt có đường kính khác nhau.
Hạt cát có đường kính lớn nhất, từ 0.02mm đến
2mm.

Tỉ lệ của các hạt cát,
limon, sét trong đất
tạo nên thành phần cơ
giới của đất.

Limon có đường kính trung bình, từ 0.002mm đến

Đất chứa nhiều hạt có kích

0.02mm.

thước nhỏ thì càng nhiều
chất mùn, khả năng giữ

Sét có đường kính nhỏ nhất, dưới 0.002mm.

nước và chất dinh dưỡng

III.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
2

Một số tính chất của đất trồng

a. Thành phần cơ giới của đất

Căn cứ vào thành phần cơ giới của đất, đất được chia làm 3 loại chính:
Đất cát

Đất thịt

Đất sét

III.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
2

Một số tính chất của đất trồng

b. Phản ứng của dung dịch đất

Hoạt động nhón: yêu cầu HS thảo luận và trả
lời câu hỏi:
+ Nhóm 1: Tìm hiểu về phản ứng chua của đất.
+ Nhóm 2: Tìm hiểu về phản ứng kiềm của đất.
+ Nhóm 3: Tìm hiểu về phản ứng trung tính
của đất.

III.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
2

Một số tính chất của đất trồng

b. Phản ứng của dung dịch đất

Phản ứng chua của đất

Do nồng độ H+
trong dung dịch
đất lớn hơn nồng
độ OH-, đất chua
có pH dưới 6,6

Đất chua sẽ ảnh hưởng đến:
- Hệ sinh vật đất
- Khả năng cung cấp chất
dinh dưỡng của đất cho cây
trồng,
-Sự duy trì cần bằng hàm
lượng chất hữu cơ và chất vô
cơ ở trong đất.

III.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
2

Một số tính chất của đất trồng

b. Phản ứng của dung dịch đất

Phản ứng kiềm của đất
Do nồng độ OH- trong dung dịch đất lớn hơn nồng độ
H+, đất kiềm có pH trên 7,5.

Đất trồng có tính kiềm làm tính chất vật lí của đất bị xấu; mùn trong
đất dễ bị rửa trôi; chế độ nước, không khí trong đất không điều hòa,
không phù hợp cho sự sinh trưởng và phát triển cây trồng.

III.KEO ĐẤT VÀ TÍNH CHẤT CỦA ĐẤT
2

Một số tính chất của đất trồng

b. Phản ứng của dung dịch đất

Phản ứng trung tính của đất
Do nồng độ H+ và OH- trong dung dịch đất cân bằng
nhau. Đất trung tính có pH từ 6,6 đến 7,5.
+ Đất trồng có phản ứng trung tính tạo môi trường thuận lợi cho sự
sinh trưởng, phát triển của cây trồng và hệ sinh vật trong đất.

LUYỆN TẬP

PPTtemplate http://www.1ppt.com/moban/

LUYỆN TẬP
Câu 1: Đất trồng được hình thành dưới tác động của
yếu tố:
A. Khí hậu

B. Thời gian.

C. Con người

D. Cả A, B, C đều đúng.

LUYỆN TẬP
Câu 2. Thành phần chủ yếu của đất trồng
là:
A. Phần lỏng

B. Phần rắn.

C. Phần khí

D. Sinh vật đất.

LUYỆN TẬP
Câu 3. Keo đất là những hạt đất có kích thước dao động
trong khoảng:
A. 1 µm

B. 2 µm

C. 3 µm

D. 4 µm

LUYỆN TẬP
Câu 4. Đâu không phải là thành phần cấu tạo nên thành phần cơ giới
của đất?
A. Hạt cát

B. Limon

C. Đá mẹ

D. Sét trong đất.

LUYỆN TẬP
Câu 5. Đất kiềm có pH:
A. Dưới 6,6

B. Trên 7,5

C. Từ 6,6 đến 7,5

D. Cả A, B, C đều sai

LUYỆN TẬP
Câu 5. Đất kiềm có pH:
A. Dưới 6,6

B. Trên 7,5

C. Từ 6,6 đến 7,5

D. Cả A, B, C đều sai

BÀI TẬP VỀ
NHÀ:

Thiết kế sơ đồ tư duy nội dung bài
học

PPTtemplate http://www.1ppt.com/moban/

CHÚC SỨC KHỎE QÚY
THẦY CÔ