Thiếu nhi thế giới liên hoan
Tìm hiểu tri thức ngữ văn
Đọc phần “Tri thức ngữ văn” trong SGK
Thi ghép nối
Ngoại hình: dáng vẻ bề ngoài của nhân vật (thân hình, gương mặt, ánh mắt, làn da, mái tóc, trang phục...).
Hành động: những cử chỉ, việc làm thể hiện cách ứng xử của nhân vật với bản thân và thế giới xung quanh.
Ngôn ngữ: lời nói của nhân vật, được xây dựng ở cả hai hình thức đối thoại và độc thoại.
Thế giới nội tâm: những cảm xúc, tình cảm, suy nghĩ của nhân vật.
I. Tìm hiểu chung
Đọc diễn cảm văn bản
Giải thích chú thích
Sắp xếp các ý sau theo trình tự
a. Em quẹt tất cả các que diêm để níu giữ bà ở lại. Bà và em cùng bay lên trời.
b. Nhìn thấy những ánh đèn cửa sổ, trong phố sực mùi ngỗng quay, em nhớ về khoảng thời gian lúc trước: Khi bà còn sống, em được đón giao thừa ở nhà.
c. Em quẹt que diêm thứ ba, trước mắt bỗng có một cây thông Nô-en được trang trí lộng lẫy. Em định đưa tay với lấy thì cây thông biến mất.
d. Em quẹt que diêm nữa vào tường, hình ảnh bà xuất hiện. Em van xin bà ở lại và đưa em đi những rồi khi que diêm tắt, bà cũng biến mất.
e. Em không dám về nhà vì nếu không bán được diêm hay không ai bố thí cho xu nào thì nhất định cha em sẽ đánh em.
f. Sáng hôm sau, người ta thấy bên đường có một cô bé đã chết với đôi má hồng và nụ cười mỉm.
g. Em quẹt que diêm tiếp theo, bức tường như tấm rèm, em có thể nhìn thấy vào tận trong nhà, trước mắt có bàn tiệc thịnh soạn. Que diêm tắt, trước mắt lại là bức tường lạnh lẽo.
h. Đêm giao thừa, trời rét mướt. Một cô bé bán diêm nhà nghèo, mồ coi mẹ, chân đất, bụng đói dò dẫm trong bóng tối đi bán diêm.
k. Em đánh liều quẹt 1 que diêm, tưởng như đang ngồi trước lò sưởi. Nhưng rồi diêm tắt, em bần thần.
h. Đêm giao thừa, trời rét mướt. Một cô bé bán diêm nhà nghèo, mồ coi mẹ, chân đất, bụng đói dò dẫm trong bóng tối đi bán diêm.
b. Nhìn thấy những ánh đèn cửa sổ, trong phố sực mùi ngỗng quay, em nhớ về khoảng thời gian lúc trước: Khi bà còn sống, em được đón giao thừa ở nhà.
e. Em không dám về nhà vì nếu không bán được diêm hay không ai bố thí cho xu nào thì nhất định cha em sẽ đánh em.
k. Em đánh liều quẹt 1 que diêm, tưởng như đang ngồi trước lò sưởi. Nhưng rồi diêm tắt, em bần thần.
g. Em quẹt que diêm tiếp theo, bức tường như tấm rèm, em có thể nhìn thấy vào tận trong nhà, trước mắt có bàn tiệc thịnh soạn. Que diêm tắt, trước mắt lại là bức tường lạnh lẽo.
c. Em quẹt que diêm thứ ba, trước mắt bỗng có một cây thông Nô-en được trang trí lộng lẫy. Em định đưa tay với lấy thì cây thông biến mất.
d. Em quẹt que diêm nữa vào tường, hình ảnh bà xuất hiện. Em van xin bà ở lại và đưa em đi những rồi khi que diêm tắt, bà cũng biến mất.
a. Em quẹt tất cả các que diêm để níu giữ bà ở lại. Bà và em cùng bay lên trời.
f. Sáng hôm sau, người ta thấy bên đường có một cô bé đã chết với đôi má hồng và nụ cười mỉm.
1. Đọc, chú thích, tóm tắt
Đọc: Giọng chậm, cảm thông, cố gắng phân biệt những cảnh thực và ảo ảnh trong từng lần cô bé quẹt diêm.
Chú thích: Gia sản, trường xuân, phuốc sét, thịnh soạn, lãnh đạm, cây thông Nô - en, chí nghĩa, ảo ảnh.
Truyện kể về một em bé mồ côi mẹ phải đi bán diêm trong đêm giao thừa rét buốt, không bán được diêm em chẳng dám về nhà vì sợ bố đánh, đành ngồi nép vào góc tường, liên tục quẹt diêm để sưởi ấm. Hết một bao diêm thì em bé đã chết cóng trong giấc mơ cùng bà nội lên trời. Sáng hôm sau – ngày đầu năm, mọi người qua đường vẫn thản nhiên nhìn cảnh tượng thương tâm ấy.
Tóm tắt
2. Tác giả


b. Sự nghiệp: Tổng có tới 168 truyện
Phong cách: nhân văn, hư ảo, thơ mộng, thông minh, vui vẻ, đáng yêu

a. Cuộc đời: An – đéc – xen ( 1805- 1875) là nhà văn Đan Mạch, nổi tiếng với loại truyện kể cho trẻ em.
Một số tác phẩm
2. Tác phẩm


Thể loại: Truyện ngắn
PTBĐ: Tự sự + miêu tả + biểu cảm
Ngôi kể: Thứ 3
Nhân vật chính: Cô bé bán diêm

Xuất xứ: Trích từ truyện ”Cô bé bán diêm”
Bố cục
Phần 1: Từ đầu … Cứng đờ ra: Hoàn cảnh sống của cô bé bán diêm
Phần 2: Tiếp … chầu thượng đế : Những lần quẹt diêm và mộng tưởng của cô bé
Phần 3: Còn lại: Cái chết của cô bé bán diêm
 Bố cục 3 phần mạch lạc, hợp lý; Phần 2 là trọng tâm
II. Đọc hiểu văn bản
1. Cảnh ngộ của em bé bán diêm
Đọc thầm đoạn đầu văn bản
Hoàn thiện PHT sau (2 bàn / nhóm)
- Trời đông tối đen, giá rét tuyết rơi; Phố sực nức mùi ngỗng quay
- Mọi người mặc đồ ấm, ở trong nhà rực sáng ánh đèn
- Mồ côi mẹ, gia sản tiêu tán sau khi bà mất
- Bố nghiện rượu, hay đánh đập, chửi rủa em
- Cô đơn, đói rét, phải bán diêm trong đêm giao thừa
Cô bé đầu trần (bông tuyết bám đầy trên tóc), chân đất (chân đỏ ửng lên rồi tím bầm lại), cầm giỏ diêm
- Dò dẫm trong bóng tối.
- Ngồi trong xó xỉnh lạnh lẽo trú rét
- Không bán được diêm  không về vì sợ bố đánh
- Nhớ về quá khứ  Quẹt diêm sưởi ấm
→ Các hình ảnh đối lập, tương phản làm nổi bật hiện thực khốc liệt, tình cảnh hết sức tội nghiệp của cô bé: Cô độc, đói rét, bị đày ải mà không được ai đoái hoài.  Thiếu thốn cả vật chất và tinh thần
 Tác động đến lòng trắc ẩn của độc giả
Không ai quan tâm, để ý đến cô bé Thờ ơ, lãnh đạm
1. Cảnh ngộ của em bé bán diêm
*
Mồ côi mẹ, gia sản tiêu tán sau khi bà mất
*
Bố nghiện rượu, hay đánh đập, chửi rủa em
*
Cô đơn, đói rét, phải bán diêm trong đêm giao thừa
1. Cảnh ngộ của em bé bán diêm
*
Đầu trần (bông tuyết bám đầy trên tóc)
*
Chân đất (chân đỏ ửng lên rồi tím bầm lại)
*
Cầm giỏ diêm
1. Cảnh ngộ của em bé bán diêm
*
Dò dẫm trong bóng tối, ngồi trong xó xỉnh lạnh lẽo trú rét
*
Không bán được diêm  không dám về vì sợ bố đánh
*
Nhớ về quá khứ  Quẹt diêm sưởi ấm
1. Cảnh ngộ của em bé bán diêm
*
*
*
Quá khứ (được yêu thương, ở nơi ấm áp) > < Hiện tại (đau khổ, sống tối tăm, lạnh lẽo)
Sự đầy đủ, sung túc, thái độ thờ ơ, lãnh đạm của mọi người, khung cảnh rực rỡ đêm giao thừa >< Cảnh ngộ đáng thương, thiếu thốn vật chất và tinh thần của cô bé
→ Làm nổi bật hiện thực khốc liệt, tình cảnh hết sức tội nghiệp của cô bé
 Tác động đến lòng trắc ẩn của độc giả
2/ Những lần quẹt diêm và mộng tưởng của em bé
Đọc thầm phần 2 của văn bản
Hoàn thiện PHT sau (2 bàn / nhóm)
“Ngồi trước lò sưởi lửa cháy vui mắt toả hơi nóng dịu dàng.”  Sáng sủa, ấm áp.
Vì em đang rét, muốn được sưởi ấm.
Lửa vụt tắt, sợ hãi  Tối tăm, lạnh lẽo.
“Bàn ăn, đồ quý giá, ngỗng quay…”  Sung túc, đủ đầy.
Vì em đang đói, muốn ăn (gần 12 giờ đêm rồi)
Bức tường dày, phố lạnh lẽo  Nghèo khổ, thiếu thốn.
“Cây thông Noel, ngọn nến sáng rực, lấp lánh…”  Vui tươi, đẹp đẽ.
Em bé muốn được đón niềm vui, hi vọng vào năm mới.
“Ngọn nến biến thành sao”  Nuối tiếc, xót xa.
“Thấy bà nội hiện về đang mỉm cười với em”  Vui sướng, hạnh phúc.
Em khao khát tình yêu thương
“Ảo ảnh biến mất”  Đau khổ, tuyệt vọng.
“Em quẹt tất cả những que diêm còn lại trong bao.”  Hạnh phúc ngập tràn.
Níu giữ bà  Khát khao cháy bỏng về 1 cuộc sống tốt đẹp hạnh phúc.
“Cô bé chết bên đường”
 Hiện thực phũ phàng, tàn nhẫn.
Các mộng tưởng của em bé diễn ra lần lượt theo thứ tự hợp lí (phù hợp với tâm lí tuổi thơ và hoàn cảnh thực tế của em)
- Mong được ấm no (Lần 1 – 2)
- Mong được sum vầy, hạnh phúc bên gia đình
(Lần 3)
- Mong được vui chơi, sống trong tình yêu
thương (Lần 4-5)
2. Những lần quẹt diêm và mộng tưởng
5 lần quẹt diêm = 5 mộng tưởng đẹp đẽ hiện ra: 4 lần đầu: quẹt 1 lần; lần cuối: cả bao
Lần 5: “Em quẹt tất cả những que diêm còn lại trong bao”  Níu giữ bà  Khát khao cháy bỏng 1 c/s tốt đẹp, hạnh phúc.
YN 5 lần quẹt diêm
Lần 1: “Ngồi trước lò sưởi lửa cháy vui mắt toả hơi nóng dịu dàng.”  Vì em đang rét, muốn được sưởi ấm.
Lần 2: “Bàn ăn, đồ quý giá, ngỗng quay…”  Vì em đang đói, muốn ăn (gần 12 giờ đêm rồi).
Lần 3: “Cây thông Noel, ngọn nến sáng rực, lấp lánh…”  Em muốn được đón niềm vui, hi vọng vào năm mới.
Lần 4: “Thấy bà nội hiện về đang mỉm cười với em”  Vì em khao khát tình yêu thương
Các mộng tưởng diễn ra theo trình tự hợp lí (phù hợp với tâm lí tuổi thơ và hoàn cảnh thực tế của em)
3. Cái chết của em bé bán diêm
Think – Pair - Share
Tác giả miêu tả cái chết của em bé qua chi tiết nào? Em có cảm nhận gì về hình ảnh đó?
Theo em, nguyên nhân khiến cô bé bán diêm chết là gì? Sau khi chết, cô bé có được lên Thiên đường cùng bà không?
Kết thúc của truyện có hậu không? Từ đây em nhận thấy tình cảm gì của tác giả đối với em bán diêm?
Theo em, thông điệp mà tác giả muốn gửi gắm qua câu chuyện này là gì?
3. Cái chết của em bé bán diêm
3. Cái chết của em bé bán diêm
3. Cái chết của em bé bán diêm
3. Cái chết của em bé bán diêm
Con người phải biết yêu thương đùm bọc nhau + Quan tâm đến trẻ em
III. Tổng kết
1. Nghệ thuật
Đan xen yếu tố thật và mộng tưởng
Kết cấu tương phản, đối lập.
Trí tưởng tượng bay bổng, sáng tạo trong cách kể chuyện
2. Nội dung, ý nghĩa
- Văn bản kể về số phận bất hạnh của em bé bán diêm đáng thương
- Truyện thể hiện niềm thương cảm sâu sắc của nhà văn đối với những số phận bất hạnh.
Trò chơi: Mua diêm
请大家
投我一票
Cô bé bán diêm còn 10 bao diêm chưa bán được
Em hãy mua diêm giúp cô bé để cô bé được trở về nhà đón giao thừa với bố nhé!
Mỗi câu trả lời đúng là em đã mua giúp em nhỏ một bao diêm rồi!
Cố gắng trả lời đúng để gửi tình cảm của mình đến cô bé bán diêm nào!!!
Câu 1: An-đéc-xen là nhà văn của nước nào?
A. Đan Mạch.
B. Thuỵ Sĩ.
C. Pháp.
D. Thuỵ Điển.
Câu 2: Nhận định nào nói đúng nhất về tính chất của truyện “Cô bé bán diêm”?
A. Cô bé bán diêm là một truyện ngắn có hậu
B. Cô bé bán diêm là một truyện cổ tích có hậu
C. Cô bé bán diêm là một truyện cổ tích thần kỳ
D. Cô bé bán diêm là một truyện ngắn có tính bi kịch
Câu 3: Nhận định nào nói đúng nhất nội dung của truyện “Cô bé bán diêm”?
A. Kể về số phận bất hạnh của 1 em bé nghèo phải đi bán diêm cả vào đêm giao thừa
B. Gián tiếp nói lên bộ mặt của xã hội, đó là sự thờ ơ, lãnh đạm trước hoàn cảnh khó khăn của con người
C. Thể hiện niềm thương cảm của nhà văn với những em bé nghèo khổ và những người có hoàn cảnh khó khăn
D. Cả 3 đáp án trên đều đúng
Câu 4: Hoàn cảnh của cô bé bán diêm có gì đặc biệt?
A. Cô có một hoàn cảnh nghèo khó
B. Cô luôn bị người cha hành hạ, đánh đập
C. Cô phải sống cô đơn, thiếu tình cảm
D. Cả 3 đáp án trên đều đúng
Câu 5: Trong văn bản CBBD, các mộng tưởng của cô bé mất đi khi nào?
A. Khi bà nội em hiện ra
B. Khi các que diêm tắt
C. Khi em nghĩ đến những việc sẽ bị cha mắng
D. Khi trời sắp sáng
Câu 6: Ý nghĩa mộng tưởng cuối của CBBD (quẹt hết diêm trong bao để níu giữ bà và về chầu Thượng đế cùng bà) là gì?
A. Vì em đang đói
B. Em muốn được đón niềm vui, hi vọng vào năm mới.
C. Em khao khát tình thương của bà trao cho.
D. Vì em đang rét, muốn được sưởi ấm.
Câu 7: Thái độ của mọi người khi nhìn thấy thi thể của CBBD bên những tàn diêm cho thấy điều gì?
A. Mọi người không biết vì sao cô bé bán diêm lại chết
B. Sự thông cảm của mọi người trước cái chết của cô bé bán diêm
C. Sự xót xa của mọi người trước cái chết của cô bé bán diêm
D. Mọi người không hiểu điều kỳ diệu mà cô bé bán diêm khao khát
Câu 8: Từ “lãnh đạm” được sử dụng trong văn bản có nghĩa là gì?
A. Không biểu hiện tình cảm, tỏ ra không quan tâm đến
B. Không có tình cảm yêu mến, quý trọng
C. Không có cảm giác hứng thú khi nhìn thấy
D. Tỏ ra căm ghét và khinh thường
Câu 9: Sự thông cảm, tình thương yêu của nhà văn dành cho CBBD được thể hiện qua những chi tiết nào?
A. Miêu tả thi thể em bé với đôi má hồng và đôi môi đang mỉm cười.
B. Miêu tả cảnh hai bà cháu cùng bay lên trời.
C. Miêu tả các mộng tưởng ở mỗi lần quẹt diêm.
D. Cả A, B, C
汇报人：千库网 汇报时间：201X年XX月
Hiện nay còn rất nhiều những hoàn cảnh éo le như em bé trong truyện. Hãy lấy ví dụ và cho biết xã hội ta đã có những tổ chức, hành động nào giúp đỡ cho các em có hoàn cảnh khó khăn? Bản thân em đã tham gia hoạt động nhân đạo nào chưa?
Viết 1 bức thư ngắn gửi tác giả An-đéc-xen, nói lên suy nghĩ của em sau khi đọc xong truyện “Cô bé bán diêm”.
Tưởng tượng rằng em có mặt lúc cô bé đang bán diêm/ lúc cô bé chết, em sẽ nói gì? Làm gì? Viết một đoạn kịch ngắn diễn tả cảnh lúc đó.
Viết 1 đoạn văn ngắn, thay đổi cái kết khác cho câu chuyện
Chúc các em học tốt!