TRƯỜNG THCS BÌNH MỸ

GIÁO VIÊN : PHAN TẤN QUAN

CHIẾT GIANG

THÀNH PHỐ HÀNG CHÂU

TƠ LỤA HÀNG CHÂU

ĐỒI TRÀ LONG TĨNH

SÔNG TIỀN ĐƯỜNG

NÚI YANDANG

TÂY HỒ

Ô TRẤN

CHU SƠN

PHỔ ĐÀ SƠN

VẠN ĐẢO HỒ

NAM TẦN PHỐ CỔ

TIẾT 77, 78

I/ Giới thiệu :
1/ Tác giả :
- Lỗ Tấn ( 1881 – 1936 ) là nhà văn
nổi tiếng Trung Quốc, quê ở phủ
Thiệu Hưng, tỉnh Chiết Giang.
- Ông là con của một gia đình
quan lại sa sút, mẹ ông là nông
dân nên thuở nhỏ ông có cơ hội
tiếp xúc nhiều với đời sống ở
nông thôn.
- Ông sáng tác văn học để giúp
dân thoát khỏi sự “ngu muội” và
“hèn nhát”

2/ Tác phẩm :
Cố Hương là một trong
những truyện ngắn tiêu
biểu nhất của tập truyện
Gào thét.

I/ Đọc – hiểu văn bản :
Tìm bố cục của truyện
1/ Bố cục :
- Đầu ... làm ăn, sinh sống : Nhân vật “tôi” trên đường về
quê.
- Tiếp ... như quét : Nhân vật “tôi” những ngày ở quê.
- Phần Còn lại : Nhân vật “tôi” trên đường rời quê và
những suy ngẫm về hiện tại và tương lai.

2/ Trong truyện, có
mấy nhân vật chính ?
Nhân vật nào là
nhân vật trung tâm ?
Vì sao ?

2/ a/ Nhân vật Nhuận Thổ : nhân vật chính
Hai mươi năm trước
 
  - Khuôn mặt tròn trĩnh,
  nước da bánh mật, đội
mũ lông chiên, cổ đeo
vòng bạc.

Hai mươi năm sau

2/ a/ Nhân vật Nhuận Thổ : nhân vật chính
Hai mươi năm trước
 
  - Khuôn mặt tròn trĩnh,
  nước da bánh mật, đội
mũ lông chiên, cổ đeo
vòng bạc.

Hai mươi năm sau
- Cao gấp hai trước,
nước da vàng sạm, có
những nếp nhăn sâu
hóm, mí mắt viền đỏ
mọng lên, bàn tay vừa
thô kệch vừa nặng nề.

Hai mươi năm trước
 
- Tính tình cởi mở, hồn
 
nhiên
hoạt
bát,
biết
rất
 
nhiều thứ lạ
 Một Nhuận Thổ thông
minh, lanh lẹ

Hai mươi năm sau
- Rụt rè, an phận, đần độn,
mụ mẫm, dáng điệu cung
kính, nói chuyện thưa
bẩm…
 Nhuận Thổ là điển hình
cho thế hệ nông dân Trung
Quốc khốn khổ, phản ánh
hiện thực sự thay đổi của
xã hội lúc bấy giờ.

b/ Nhân vật tôi : là nhân vật trung tâm của tác phẩm, là
người kể chuyện.
- Trên đường về quê :
+ Trong ký ức : Một quê hương đẹp đẽ.
+ Hiện tại : Một quê hương xơ xác, tiêu điều, hoang
vắng.
 Cảm thấy bàng hoàng, xót xa.

- Những ngày ở quê :
+ Gặp lại Thím Hai Dương và Nhuận Thổ.
+ Điếng người khi nghe lời thưa bẩm của Nhuận Thổ
+ Than thở cho gia cảnh của Nhuận Thổ.
 Buồn, đau xót trước sự sa sút của con người và
cảnh vật quê hương
- Khi rời quê :
+ Lòng không chút lưu luyến, cảm thấy ngột ngạt, lẻ loi
 Bức bối, ảo não buồn đau .
+ Vừa day dứt, vừa hy vọng  Suy nghĩ về quê hương
và bạn bè, về thế hệ trẻ phải sống một cuộc đời mới mà
nhân vật “tôi” chưa từng sống.
+ Hình ảnh “con đường”:

+ Hình ảnh “con đường”:
* Một ẩn dụ hay, mang tính triết lý sâu sắc.
* Gợi lên nhiều ý nghĩa  dự cảm lớn lao về con
đường hy vọng, con đường dẫn đến tương lai tốt đẹp
của con người, của đất nước và vận mệnh của dân tộc.

3/ Tác giả đã dùng những biện pháp nghệ
thuật nào để làm nổi bật sự thay đổi nhân
vật Nhuận Thổ ? Ngoài sự thay đổi của
Nhuận Thổ, tác giả còn miêu tả sự thay đổi
nào khác của những con người và cảnh vật
ở Cố hương ? Tác giả đã biểu hiện tình cảm,
thái độ như thế nào và đặt ra vấn đề gì qua
sự miêu tả đó ?

3/ Tác giả kết hợp hồi ức trong quá khứ và đối chiếu với
hiện tại để làm nổi bật sự thay đổi của Nhuận Thổ.
( Nhuận Thổ ngày xưa thông minh, lanh lẹ mà giờ đây
trông phảng phất như một pho tượng đá ngồi trầm
ngâm, có dáng điệu cung kính, thưa gửi nghiêm cẩn, lễ
độ với bạn cũ ( Bẩm ông ), e dè, không dám nói nhiều
( anh cứ lắc đầu... trầm ngâm... lặng lẽ hút thuốc ), cung
cách rụt rè, lúng túng.)

3/ Tác giả kết hợp hồi ức trong quá khứ và đối chiếu với
hiện tại để làm nổi bật sự thay đổi của Nhuận Thổ.
- Chị Hai Dương ( nàng "Tây Thi" đậu phụ thuở nào ) bây
giờ xấu xí và dữ tợn, "lưỡng quyền nhô ra, môi mỏng dính...
hai tay chống nạnh,... chân đứng dạng ra, chanh chua, hành
vi thô ngược".
- Cảnh vật làng cũ ngày xưa đẹp không có ngôn ngữ nào
diễn tả cho được, còn làng cũ hiện tại thì “tiêu điều, hoang
vắng, nằm im lìm dưới vòm trời màu vàng úa”.

- Trước những thay đổi trên, "tôi" cảm thấy giữa "tôi" với
Nhuận Thổ và những người ở quê cũ có một bức tường
khá dày ngăn cách, khiến những kỉ niệm canh cánh trong
lòng "tôi" về làng cũ, người xưa trở nên nhạt nhòa, xa
cách. "Tôi cảm thấy lẻ loi, ngột ngạt, bi đát.
- Tuy nhiên, "tôi" vẫn ước mong có một cuộc đời tốt đẹp
hơn cho cố hương. "Tôi nghĩ về hai đứa bé Hoàng và
Thủy Sinh: Chúng nó cần phải sống một cuộc đời mới,
một cuộc đời mà chúng tôi chưa từng được sống.
- Cuối cùng, hình ảnh con đường ta đi mãi mà thành
đường gợi một niềm tin vào tương lai, nhất định người ta
sẽ tìm ra con đường để vượt qua sự trì trệ, tìm ra và xây
dựng một cuộc đời mới tốt đẹp hơn.

QUÊ HƯƠNG LỖ TẤN NGÀY NAY

CỔ CƯ LỖ TẤN

4/ Đọc kĩ ba đoạn văn SGK và trả lời câu hỏi.
- Đoạn nào chủ yếu dùng phương thức miêu tả và
thông qua đó, tác giả muốn biểu hiện điều gì ?
- Đoạn nào chủ yếu dùng phương thức tự sự? Ngoài tự
sự, tác giả còn sử dụng các yếu tố của những phương
thức biểu đạt nào khác? Nêu hiệu quả của sự kết hợp
đó trong việc thể hiện tính cách nhân vật.
- Đoạn nào chủ yếu dùng phương thức nghị luận và
thông qua đó, tác giả  muốn nói lên điều gì ?

4/
- Đoạn a : Chủ yếu dùng phương thức tự sự, làm nổi bật
gắn bó giữa người bạn thời thơ ấu.
- Đoạn b : Chủ yếu dùng phương thức miêu tả, làm nổi
bật thay đổi bề ngoài của Nhuận Thổ.
- Đoạn c : Chủ yếu dùng phương pháp lập luận, triết lí về
niềm hi vọng.
III/ Tổng kết : SGK/ 219
IV/ Luyện tập :

 

Hai mươi năm trước

Hai mươi năm sau

Hình Khuôn mặt tròn trĩnh, nước da bánh Cao gấp hai trước, nước da vàng sạm, có
dáng mật, đội mũ lông chiên, cổ đeo vòng những nếp nhăn sâu hóm, mí mắt viền đỏ
bạc
mọng lên, bàn tay vừa thô kệch vừa nặng nề
Động Tay nắm chặt đinh ba đâm con tra Người co ro cúm rúm.
tác ngoài bãi dưa hấu bên bờ biển trong
đêm trăng.
Giọng Vô tư, hồn nhiên
nói

Môi mấp máy nhưng cũng nói không ra tiếng

Thái Gọi Tấn là anh, gần gũi, thân thiết.
độ Tình bạn trong sáng, hồn nhiên

Cung kính chào "Bẩm ông!", xa cách.

Tính Dũng cảm, oai hùng
cách

Mụ mẫm, không còn linh hoạt, nhanh nhẹn

XIN CHÀO TẠM BIỆT