Bài 17: CÔNG NGHỆ CẮT GỌT KIM LOẠI
Với sự đóng góp của các thành viên:
Vương Hữu Hoàng Minh – Nguyễn Thu Ngân
Trần Nguyệt Hà My – Ngô Hoàng Ngọc Minh
Nguyễn Tiến Mạnh
Chào mừng cô và các bạn đến với bài thuyết trình của nhóm 6
Bài 17: CÔNG NGHỆ CẮT GỌT KIM LOẠI
1. Bản chất của công nghệ cắt gọt kim loại
Bản chất của công nghệ cắt gọt kim loại là việc lấy đi một phần kim loại ở phôi dưới dạng phoi bằng các dụng cụ như máy cắt, dao cắt để tạo ra hình dạng và kích thước kim loại như yêu cầu.
Có thể nói, phương pháp gia công kim loại bằng cắt gọt là phương pháp phổ biến nhất hiện nay trong ngành chế tạo cơ khí.
Vì sử dụng các thiết bị máy móc hiện đại nên cách gia công này vừa tạo ra các chi tiết có độ chính xác cao, vừa tạo được độ bóng, bền và đẹp cho mẫu kim loại.
Công nghệ cắt gọt kim loại là phương pháp gia công có độ chính xác cao, đáp ứng nhu cầu của ngành chế tạo máy. Không những thế, đây còn là phương pháp gia công sử dụng sử dụng máy móc có nhiều tính năng hiện đại nhằm đáp ứng nhu cầu trong thực tế sản xuất
Hiểu đơn giản thì tiện kim loại chính là hình thức cắt gọt phôi kim loại bằng các chuyển động của dao tiện và phôi. Khác với hình thức gia công phay thì chuyển động cắt trong tiện là chuyển động xoay tròn của phôi (khác với phay là chuyển động của dao cắt). Chuyển động phôi kết hợp với chuyển động tịnh tiến của dao theo phương dọc hoặc phương ngang sẽ tạo thành chi tiết hoàn chỉnh.
Với nhiều những ưu điểm mà nó mang lại đồng thời tính ứng dụng cao nên tiện được sử dụng rất phổ biến trong gia công cơ khi, đóng vai trò quan trọng trong cuộc sống hiện nay
Các phương pháp tiện kim loại bao gồm 5 loại: tiện lỗ, tiện trụ mặt ngoài, tiện khỏa mặt đầu, tiện cắt đứt, tiện ren.


2. Phương pháp tiện kim loại

a, Tiện kim loại là gì?
b, Các phương pháp tiện kim loại
Tiện trụ mặt ngoài
Trong số các phương pháp tiện thì tiện trụ mặt ngoài được đánh giá là phương pháp tiện được sử dụng nhiều nhất. Tiện trụ mặt ngoài gồm tiện tinh rộng, tiện trụ ngang và tiện trụ dài, phương pháp này giúp tạo ra bề mặt trụ bằng dao tiện (dao thẳng, dao vai, dao đầu cong). Đối với tiện trụ ngoài, tùy thuộc vào loại chi tiết mà thợ tiện sẽ sử dụng phương pháp tiện khác nhau.



Tiện khỏa mặt đầu
Tiện khỏa mặt đầu là phương pháp tiện khỏa bề mặt của sản phẩm. Phương pháp tiện này sử dụng khá nhiều loại dao tiện như dao thẳng đầu, dao cong đầu, dao khỏa mặt đầu chuyển dụng hay thậm chí là dao vai. Tiện khỏa mặt đầu được áp dụng đối với những phôi kim loại đang muốn loại bỏ phần kim loại thừa phần đầu, làm cho chúng nhắn và mịn hơn.
Phương pháp tiện lỗ:
Thực tế phương pháp tiện lỗ chính là quy trình cắt gọt vật liệu thanh hình dạng mà bạn muốn, tuy nhiên điều kiện thực hiện công đoạn cắt gọt này khá khắt khe bởi thành phẩm của nó là những lỗ có đường kính nhỏ.
Tiện cắt đứt
Phương pháp tiện cắt đứng có bản chất tương tự như tiện bề mặt ngoài nhưng lại có điều kiện cắt khắc nghiệt hơn bởi dao tiện thường có độ bền kém hơn so với tiện bề mặt. Tuy nhiên, không vì điều này mà tiện cắt đứt không được áp dụng nhiều, ngược lại chúng được sử dụng tương đối rộng rãi khi gia công sản phẩm.
Tiện ren
Trong số những phương pháp tiện kim loại thì tiện ren là phương pháp tiện tương đối phổ biến với thao tác thực hiện khá đơn giản. Những loại dao tiện cơ bản cũng có thể dễ dàng thực hiện tiện ren mà không gặp bất kỳ một khó khăn nào. Tiện ren cũng có thể bắt gặp ở hầu hết các cơ sở gia công cơ khí lớn nhỏ có dịch vụ gia công chi tiết ren. Tiện ren có một nhược điểm đó là năng suất không cao do trục dao yếu hoặc đặc biệt là trong trường hợp tiện ren lỗ nhỏ, bước ren nhỏ, trong trường hợp này, cần sử dụng một số loại dầu cắt gọt kim loại chuyên dụng.
3. Ưu/nhược điểm của phương pháp gia công tiện:
Là nguyên công có tính ứng dụng cao nhất nên chắc chắn tiện kim loại cũng sẽ mang nhiều những ưu nhược điểm. Một số ưu điểm của phương pháp gia công tiện là:
– Ưu điểm của gia công tiện đầu tiên đó là độ chính xác cao, máy tiện được ứng dụng công nghệ nên vừa giúp nâng cao độ chính xác của thành phẩm vừa giúp nâng cao năng suất tiện.
– Các loại máy tiện hầu hết sẽ có nhiều kích cỡ, do đó mà thành phẩm của gia công tiện cũng rất đa dạng. Cách vận hành và thao tác máy tiện cũng rất đơn giản, dễ dàng.
– Đối với những sản phẩm có hình dạng tròn xoay thì không có phương pháp nào phù hợp hơn tiện.
– Tính vạn năng của tiện lớn.
Nhìn chung, phương pháp tiện sẽ có một số những ưu điểm như trên, phương pháp này ngày càng được cải tiến về kỹ thuật công nghệ nên năng suất và chất lượng cũng ngày càng nâng cao.
Bên cạnh những ưu điểm trên thì tiện cũng có một số những nhược điểm như:
– Năng suất gia công của tiện luôn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như dụng cụ tiện, vật liệu gia công, tay nghề thợ tiện…Chỉ cần một trong các yếu tố không đảm bảo sẽ làm giảm năng suất.
– Ngoài năng suất thì độ chính xác của tiện cũng phụ thuộc vào các yếu tố trên.
3. 1 số ví dụ về sản phẩm chết tạo bằng phương pháp cắt gọt kim loại