BÀI 15: CÔNG SUẤT

Kiểm tra bài cũ
1. Nêu định luật về công

Trả lời:
-Định luật về công:
Không có máy cơ đơn
giản nào cho ta lợi về
công. Được lợi bao
nhiêu lần về lực thì
thiệt bấy nhiêu lần về
đường đi và ngược
lại.

Kiểm tra bài cũ
1. Nêu định luật về công
2. Nêu công thức tính
hiệu suất?

Trả lời:
-Công thức tính hiệu
suất:
H = .100%

Ta hãy xét ví dụ sau:
Trong xây dựng, để đưa vật liệu
lên cao người ta thường dùng
dây kéo vắt qua ròng rọc cố
định như hình bên.
Anh An và anh Dũng dùng hệ
thống này đưa gạch lên tầng
hai, cao 4m, mỗi viên gạch đều
nặng 16N.
Mỗi lần anh An kéo được 10
viên gạch mất 50 giây. Còn anh
Dũng một lần kéo được 15 viên
gạch mất 60 giây.

Câu hỏi: Ai làm việc khỏe hơn?
Trong xây dựng, để đưa vật liệu
lên cao người ta thường dùng
dây kéo vắt qua ròng rọc cố
định như hình bên.
Anh An và anh Dũng dùng hệ
thống này đưa gạch lên tầng
hai, cao 4m, mỗi viên gạch đều
nặng 16N.
Mỗi lần anh An kéo được 10
viên gạch mất 50 giây. Còn anh
Dũng một lần kéo được 15 viên
gạch mất 60 giây.

BÀI 15: CÔNG SUẤT
I. Ai làm việc khỏe hơn?
Xem lại ví dụ ở đầu bài

BÀI 15: CÔNG SUẤT
I. Ai làm việc khỏe hơn?
Câu hỏi: Tính công của anh An
và anh Dũng?
Giải:
Công của anh An là:
P.10.h = 16.10.4 = 640(J)
Công của anh Dũng là:
P.15.h =16.15.4 = 960(J)
Vậy công của anh An là 640J,
công của anh Dũng là 960J.

BÀI 15: CÔNG SUẤT
I. Ai làm việc khỏe hơn?
Câu hỏi:Trong các phương án sau đây, có thể chọn những
phương án nào để biết ai là người làm việc khỏe hơn?
a) So sánh công thực hiện của 2 người, ai thực hiện được
công lớn hơn thì người đó làm việc khỏe hơn.
b)So sánh thời gian kéo gạch lên cao của hai người, ai làm
mất ít thời gian hơn thì người đó làm việc khỏe hơn.
c)So sánh thời gian của hai người để thực hiện cùng một
công, ai thực hiện nhanh hơn thì người đó làm việc khỏe
hơn.
d)So sánh công hai người thực hiện được trong cùng một
thời gian, ai thực hiện được công lớn hơn thì người đó khỏe
hơn.

BÀI 15: CÔNG SUẤT
I. Ai làm việc khỏe hơn?
c)So sánh thời gian của hai người để thực hiện cùng
một công, ai thực hiện nhanh hơn thì người đó làm
việc khỏe hơn.

Giải
Để thực hiện một công bằng 640J anh An
cần 50 giây=>Để thực hiện công 1J anh An

mất:
=0.078125(giây)
Để thực hiện một công bằng 960J anh Dũng
cần 60 giây=>Để thực hiện công 1J anh Dũng
mất:
= 0.0625(giây)
=> Anh Dũng làm việc khỏe hơn.

BÀI 15: CÔNG SUẤT
I. Ai làm việc khỏe hơn?
d)So sánh công hai người thực hiện được trong cùng
một thời gian, ai thực hiện được công lớn hơn thì
người đó khỏe hơn.

Giải
Để thực hiện một công bằng 640J anh An
cần 50 giây=>trong 1 giây anh An thực hiện

được:
=12,8 (J)
Để thực hiện một công bằng 960J anh Dũng
cần 60 giây=>trong 1 giây anh Dũng thực
hiện được:
= 16 (J)
=> Anh Dũng làm việc khỏe hơn.

BÀI 15: CÔNG SUẤT
I. Ai làm việc khỏe hơn?
Câu hỏi:Từ kết quả rút ra được từ 2 cách làm trên,
hãy cụm từ thích hợp cho các chỗ trống của kết luận
sau:

Kết luận: Anh (1)_________
Dũng làm việc khỏe hơn, vì
để thực hiện được công 1J thì anh Dũng tốn ít
(2)________________________________________
thời gian hơn. (hoặc trong thời gian là 1 giây
__________________________________________
anh Dũng thực hiện được nhiều công hơn
__________________________________________
anh An.)
__________________________________________

BÀI 15: CÔNG SUẤT
II. Công suất
Khi thực hiện tính toán theo ý tưởng của ý d) ở ví dụ trên, ta đã biết được ai làm việc khỏe hơn
nhờ tính công hai người thực hiện được trong cùng một thời gian. Đây chính là cách để tính công
suất. Dựa vào gợi ý trên, em hãy nêu khái niệm công suất.
Khái niệm: Công suất là công thực hiện được trong một đơn vị thời gian.
Nếu trong thời gian t, công thực hiện được là A thì công suất là P. Ta có công thức tính công suất:

P=

BÀI 15: CÔNG SUẤT
III. Đơn vị công suất
Khi thực hiện tính toán theo ý tưởng của ý d) ở ví dụ trên, ta đã biết được ai làm việc khỏe hơn
nhờ tính công hai người thực hiện được trong cùng một thời gian. Đây chính là cách để tính công
suất. Dựa vào gợi ý trên, em hãy nêu khái niệm công suất.
Khái niệm: Công suất là công thực hiện được trong một đơn vị thời gian.
Nếu trong thời gian t, công thực hiện được là A thì công suất là P. Ta có công thức tính công suất:

P=

Nếu công A là 1J, thời gian t là 1s, thì công suất là:
P = = 1J/s(jun trên giây)
Đơn vị công suất J/s được gọi là oát, kí hiệu là W.
1W = 1J/s
1kW(kilôoát) = 1000W
1MW(mêgaoát) = 1000kW = 1000000W

BÀI 15: CÔNG SUẤT
IV. Vận dụng
Bài tập 1(C4 sgk trang 53): Tính công suất của anh An và anh Dũng trong ví dụ đầu bài
học.

Hướng dẫn giải: Ta chỉ cần áp dụng
cách làm như khi ta thực hiện tính
toán theo ý tưởng của ý d) trong ví
dụ đầu bài học, tuy nhiên phải đổi
đơn vị từ jun(J) sang oát(W) vì ta
đang tính công suất chứ không phải
công thực hiện được trong một đơn
vị thời gian.

Giải
Công suất của anh An là:

P₁ = =12,8 (W)

Công suất của anh Dũng :

P₂ =

= 16 (W)
Vậy công suất của anh An là 12,8W;
công suất của anh Dũng là 16W.

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

IV. Vận dụng
Bài tập 2(C5 sgk trang 53): Để cày một sào đất, người ta dùng trâu cày thì mất 2 giờ, nhưng nếu
dùng máy cày Bông Sen thì chỉ mất 20 phút. Hỏi trâu hay máy cày có công suất lớn hơn và lớn hơn
bao nhiêu lần?

Tóm tắt
t₁ = 2 giờ;
t₂ = 20 phút;
P₁ … P₂

Hướng dẫn giải: Gọi công mà trâu thực hiện
được là A₁, công mà máy cày Bông Sen thực
hiện được là A₂. Do cày chung một sào đất
nên ta có A₁ = A₂=>Ta chỉ cần xem xét độ
chênh lệch thời gian để thực hiện cùng một
công của trâu và máy cày để biết công suất
của trâu hay máy cày lớn hơn và lớn hơn bao
nhiêu lần(tương tự như ý tưởng của ý c) của
ví dụ ở đầu bài).

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

IV. Vận dụng
Bài tập 2(C5 sgk trang 53): Để cày một sào đất, người ta dùng trâu cày thì mất 2 giờ, nhưng nếu
dùng máy cày Bông Sen thì chỉ mất 20 phút. Hỏi trâu hay máy cày có công suất lớn hơn và lớn hơn
bao nhiêu lần?

Tóm tắt
t₁ = 2 giờ;
t₂ = 20 phút;
P₁ … P₂

Giải:
Đổi: 2 giờ = 120 phút
Gọi công mà trâu thực hiện được là A₁, công mà máy cày Bông
Sen thực hiện được là A₂. Do cày chung một sào đất nên ta có A₁ =
A₂
mà t₁ > t₂ (120 > 20)=> máy cày có công suất lớn hơn vì khi thực
hiện cùng một công máy cày tốn ít thời gian hơn trâu.
Ta có: = => (do A₁ = A₂) = : = . =

= =

Vậy

P₁ = P₂ =>công suất của máy cày lớn hơn của trâu 6 lần

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

IV. Vận dụng
Bài tập 3(C6 sgk trang 53): Một con ngựa kéo một cái xe đi đều với vận tốc 9 km/h. Lực kéo của
ngựa là 200N.
a. Tính công suất của ngựa.
b. Chứng minh rằng P = F.v

Tóm tắt
v = 9km/h
F = 200N
a) P = ?
b) Chứng minh: P = F.v

Hướng dẫn giải:
a) v = 9km/h tức là trong thời gian t = 1 giờ thì
ngựa kéo xe đi được một quãng đường s=9km. Từ
đây ta có thể suy ra được công mà ngựa thực hiện
được trong một giờ=> có thể tìm ra công suất của
ngựa.
b) Từ công thức tính công suất và công thức tính
công, giản lược biểu thức để tìm ra kết quả.

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

IV. Vận dụng
Bài tập 3(C6 sgk trang 53): Một con ngựa kéo một cái xe đi đều với vận tốc 9 km/h. Lực kéo của
ngựa là 200N.
a. Tính công suất của ngựa.
b. Chứng minh rằng P = F.v

Tóm tắt
v = 9km/h
F = 200N
a) P = ?
b) Chứng minh: P = F.v

Giải:
a) Đổi: 9km = 9000m; 1 giờ = 3600s;
Ta có: v= 9km/h tức là trong thời gian t = 1 giờ thì
ngựa kéo xe đi được một quãng đường s= 9km
Þ Công ngựa thực hiện được trong một giờ là:
A = F.s = 200.9000 = 1,800,000(J)
=> Công suất của ngựa là:
P = = = 500 (W)
Vậy công suất của ngựa là 500W.

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

IV. Vận dụng
Bài tập 3(C6 sgk trang 53): Một con ngựa kéo một cái xe đi đều với vận tốc 9 km/h. Lực kéo của
ngựa là 200N.
a. Tính công suất của ngựa.
b. Chứng minh rằng P = F.v

Tóm tắt
v = 9km/h
F = 200N
a) P = ?
b) Chứng minh: P = F.v

Giải:
b) Ta có: P = = = = =
F.v(đpcm)

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

TRÒ CHƠI: AI NHANH HƠN?
Yêu cầu: Chọn nhanh đáp án đúng cho những câu hỏi dưới đây.

Câu 1: Hai bạn Long và Nam thi kéo nước từ một giếng lên. Long kéo gàu nước nặng gấp đôi gàu
nước của Nam. Thời gian kéo gàu nước lên của Nam lại chỉ bằng nửa thời gian của Long. So sánh
công suất trung bình của Nam và Long.

A. Công suất của Long lớn hơn
vì gàu nước của Long nặng gấp
đôi.

B. Công suất của Nam lớn hơn
vì thời gian kéo nước của Nam
chỉ bằng một nửa của Long.

C. Công suất của Nam và Long là
như nhau.

D. Không thể so sánh được.

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

TRÒ CHƠI: AI NHANH HƠN?
Yêu cầu: Chọn nhanh đáp án đúng cho những câu hỏi dưới đây.

Câu 2: Trên một máy kéo có ghi: công suất 10CV(mã lực). Nếu coi 1CV = 736W thì điều ghi trên
máy kéo có ý nghĩa là:

A.Máy kéo có thể thực hiện
công 7360kW trong 1 giờ.

B.Máy kéo có thể thực hiện
công 7360W trong 1 giây.

C.Máy kéo có thể thực hiện
công 7360kJ trong 1 giờ.

D.Máy kéo có thể thực hiện
công 7360J trong 1 giây.

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

TRÒ CHƠI: AI NHANH HƠN?
Yêu cầu: Chọn nhanh đáp án đúng cho những câu hỏi dưới đây.

Câu 3: Một cần trục nâng 1 vật nặng 1500N lên độ cao 2m trong thời gian 5 giây. Công suất của
cần trục sản ra là:

A.1500W.

B.750W.

C.600W.

D.300W.

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

TRÒ CHƠI: AI NHANH HƠN?
Yêu cầu: Chọn nhanh đáp án đúng cho những câu hỏi dưới đây.

Câu 4: Cần cẩu thứ nhất nâng một vật nặng 4000N lên cao 2m trong 4 giây. Cần cẩu thứ hai
nâng vật nặng 2000N lên cao 4m trong 2 giây. So sánh công suất của 2 cần cẩu.

A.P > P₂.

B.P₁ = P₂.

C.P₁ < P₂.

D.Không đủ dữ kiện để so sánh.

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

TRÒ CHƠI: AI NHANH HƠN?
Yêu cầu: Chọn nhanh đáp án đúng cho những câu hỏi dưới đây.

Câu 5: Máy thứ nhất sinh công 225kJ trong 1 phút. Máy thứ hai sinh công 4500kJ trong 30 phút.
Máy nào có công suất lớn hơn?

A.Máy thứ nhất có công suất
lớn hơn.

B.Máy thứ hai có công suất lớn
hơn.

C.Công suất của cả hai máy đều
bằng nhau.

D.Không đủ dữ kiện để so sánh.

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

TÌM HIỂU THÊM
•

Để đo công suất, ngoài oát, người ta còn
dùng đơn vị khác nữa là mã lực(sức ngựa).
Mã lực là đơn vị cũ để đo công suất, trước
đây rất thông dụng, nay ít dùng. Một mã lực
Pháp(kí hiệu CV) xấp xỉ bằng 736W, còn một
mã lực Anh (kí hiệu HP) xấp xỉ bằng 746W.
Tổng quan về mã lực

•

Công suất của tên lửa đẩy con tàu vũ trụ
Phương Đông chở nhà du hành vũ trụ đầu
tiên của Trái Đất Ga-ga-rin, công dân Liên Xô
(trước đây) là 15000MW
Tàu vũ trụ Phương Đông

BÀI 15: CÔNG SUẤT

_

TÌM HIỂU THÊM
•

Công suất của con người khi lao động chân
tay trong những điều kiện bình thường
trung bình vào khoảng từ 70 đến 80W. Khi đi
bộ, công suất trung bình của người là 300W.
Khi chạy thi 100m, công suất của vận động
viên có thể lên tới 730W.
Các vận động viên chạy bộ

•

Nước ta có nhiều nhà máy thủy điện. Trong
đó, một số nhà máy thủy điện có công suất
lớn như là thủy điện Hòa Bình công suất
1920MW, nhà máy thủy điện Sơn La công
suất 2400MW.
Nhà máy thủy điện Hòa Bình

BÀI HỌC ĐẾN ĐÂY LÀ KẾT THÚC
CẢM ƠN CÁC THẦY CÔ ĐÃ THEO DÕI!