CỔNG TRƯỜNG MỞ RA
Lí Lan-
Tiết 1 – 2:Văn bản
Chân dung nhà văn Lý Lan
- Sinh năm 1957, tại tỉnh Bình Dương.
- Là nhà văn, nhà giáo, là nhà dịch giả nổi tiếng.
- Lý Lan
I. Giới thiệu chung:
1. Tác giả:
Tiết 1-2: CỔNG TRƯỜNG MỞ RA
- Lý Lan -
2. Tác phẩm:
a)Xuất xứ của văn bản:
Văn bản Cổng trường mở ra là một bài kí được trích từ Báo Yêu Trẻ, số 166, ngày 1/9/2000 tại TP Hồ Chí Minh.

b)Kiểu văn bản: nhật dụng đề cập đến mối quan hệ giữa gia đình, nhà trường và trẻ em.
c.PTBĐ: biểu cảm kết hợp tự sự, miêu tả
d.Bố cục: 3 phần
+ Phần 1 (“Vào đêm …nên đi ngủ sớm.”): Tâm trạng của con trước ngày khai trường trọng đại.
+ Phần 2 (“Mẹ lên giường…hàng dặm sau này.”): Tâm trạng của mẹ trước ngày khai trường của con.
+ Phần 3 (Phần còn lại): Tầm quan trọng của nhà trường đối với thế hệ trẻ.
Những đặc điểm của văn bản nhật dụng
1.Khái niệm
Văn bản nhật dụng không phải là khái niệm thể loại, cũng không chỉ kiểu văn bản, có nghĩa là văn bản nhật dụng có thể sử dụng mọi thể loại, mọi kiểu văn bản.
2. Đặc điểm: Tính cập nhật là gắn với cuộc sống bức thiết, hằng ngày, song tính bức thiết phải gắn với những vấn đề cơ bản gần gũi, bức thiết với cuộc sống con người và cộng đồng
3. Đề tài chủ yếu: thiên nhiên, môi trường, năng lượng, dân số, quyền trẻ em,ma túy….
4. Những nội dung nhật dụng trong chương trình Ngữ vănTHCS
Lớp 6: tập trung một số văn bản viết về các di tích lịch sử, các danh lam thắng cảnh và thiên nhiên, môi trường.
Lớp 7: Quyền trẻ em, nhà trường, phụ nữ, văn hóa- giáo dục.
Lớp 8: Tập trung các vấn đề dân số, các tệ nạn xã hội
Lớp 9:Các vấn đề xoay quanh vấn đề quyền sống của con người, vấn đề chống chiến tranh,gìn giữ hòa bình và tình hữu nghị giữa các dân tộc, vấn đề hội nhập và phát triển, bảo vệ bản sắc văn hóa dân tộc.

1.Tâm trạng của mẹ và con trong đêm trước ngày khai trường
Tâm trạng của mẹ và con trong đêm trước ngày khai trường khác nhau như thế nào?
II.Tìm hiểu văn bản
Chuẩn bị cho con (tập vở, giày nón, quần áo mới)
Buông mùng, đắp mền cho con
Đi xem lại những thứ đã chuẩn bị cho con
Mẹ tự bảo mình đi ngủ sớm nhưng không sao ngủ được.
Thao thức, trằn trọc, không ngủ được, vì:
+ Nghĩ về ngày đầu tiên con đến trường.
+ Nghĩ về ngày khai trường đầu tiên của chính mình.
+ Nghĩ về vai trò của nhà trường đối với thế hệ trẻ.
cảm nhận được sự quan trọng của ngày khai trường.
Cùng mẹ chuẩn bị
- Tranh dọn đồ chơi
- Giấc ngủ đến dễ dàng
- Háo hức
- Vô tư, không bận tâm lo lắng
2. Sự hồi tưởng của người mẹ về ngày khai trường đầu tiên của mình
Gạch chân dưới những từ miêu tả tâm trạng của mẹ trong ngày khai trường đầu tiên của mình?
- Ấn tượng sâu đậm (nôn nao, hồi hộp, chơi vơi, hốt hoảng)
 Đều là từ láy chỉ tâm trạng
Em có nhận xét gì về những từ ngữ này?
Theo em, người mẹ có nhận thức như thế nào về ngày khai trường lớp Một?
- Người mẹ rất trân trọng ngày khai trường đầu tiên của con
- Người mẹ muốn “nhẹ nhàng, cẩn thận và tự nhiên ghi vào lòng con” buổi khai trường đầu tiên - giản dị mà lớn lao.
3. Vai trò của nhà trường đối với thế hệ trẻ:
Theo em, nhà trường có vai trò như thế nào đối với các em nói riêng, thế hệ trẻ nói chung?
“Ai cũng biết rằng mỗi sai lầm trong giáo dục sẽ ảnh hưởng đến cả một thế hệ mai sau, và sai lầm một li có thể đưa thế hệ ấy đi chệch cả hàng dặm sau này.”
 Lời khẳng định về tầm quan trọng của nhà trường đối với thế hệ trẻ.
Tìm câu văn khẳng định vai trò của nhà trường (giáo dục) đối với thế hệ trẻ?
"Đi đi con. Hãy can đảm lên, thế giới này là của con, bước qua cổng trường là một thế giới kì diệu sẽ mở ra”.
Em hiểu “thế giới kì diệu” trong câu nói của người mẹ ở cuối văn bản là gì?
Thế giới kì diệu
Tri thức, khoa học.
Bài học đạo đức
Tình bạn bè  Kỉ niệm đẹp
Thầy, cô giáo  Lời chỉ bảo + Tình yêu thương.
Lí tưởng, ước mơ, hoài bão.
III. Tổng kết:
1.Nghệ thuật:
- Lựa chọn hình thức tự bạch như những dòng nhật kí của người mẹ nói với con.
- Sử dụng ngôn ngữ biểu cảm.
2.Nội dung:
Văn bản thể hiện tấm lòng, tình cảm của người mẹ đối với con, đồng thời nêu lên vai trò to lớn của nhà trường đối với cuộc sống của mỗi con người.
IV.Luy?n t?p
Trò chơi
AI NHANH HƠN
Cổng trường mở ra là văn bản của tác giả nào?
A. Lý Lan
B. Tố Hữu
C. Tế Hanh
D. Khánh Hoài
Câu 1
PTBĐ chính của văn bản “Cổng trường mở ra” là?
A. Tự sự
B. Nghị luận
C. Biểu cảm
D. Miêu tả
Câu 2
Văn bản “Cổng trường mở ra” thuộc kiểu văn bản nào?
A. Hành chính
B. Chính luận
C. Văn học
D. Nhật dụng
Câu 3
Văn bản “Cổng trường mở ra” thuộc loại nào sau đây?
Tùy bút
(dưới dạng nhật kí của mẹ)
B. Tản văn
C. Bức thư mẹ viết để gửi cho con
D. Truyện ngắn
Câu 4
Tâm trạng của đứa con trước đêm khai trường?
A. Háo hức thu xếp đồ chơi, tối lên giường mẹ chỉ dỗ một lát là đã ngủ
B. Hồi hộp, háo hức
C. Lo lắng, băn khoăn
D. Sợ hãi, khủng hoảng
Câu 5
Tâm trạng của người mẹ trước đêm con khai trường thế nào?
A. Vui mừng, lo lắng
B. Trằn trọc không ngủ được, hoài niệm về ngày tựu trường của mình và lo lắng cho tương lai của đứa con
C. Háo hức, mong chờ
D. Mẹ bận dọn dẹp nhà cửa, chẳng nghĩ ngợi gì
Câu 6
Vì sao đêm trước ngày khai trường của con, mẹ trằn trọc không ngủ được?
A. Vì mẹ có rất nhiều cảm xúc: lo âu, bâng khuâng, hồi hộp… đan xen trong lòng.
B. Vì mẹ thao thức hồi tưởng về ngày khai trường đầu tiên của mình.
C. Vì mẹ lo lắng, sợ chuẩn bị đủ đồ dùng học tập cho con đến lớp.
D. Cả A và B
Câu 7
Trong bài, ngày khai trường trở thành ngày lễ của toàn xã hội nước nào?
A. Nhật Bản
B. Hàn Quốc
C. Singapore
D. Trung Quốc
Câu 8
Câu văn nào nói lên tầm quan trọng của nhà trường đối với thế hệ trẻ?
A. Đi đi con, hãy can đảm lên, thế giới này là của con, bước qua cánh cổng trường là một điều kì diệu sẽ mở ra.
B. Ai cũng biết rằng mỗi sai lầm trong giáo dục sẽ ảnh hưởng đến cả một thế hệ mai sau, và sai lầm một li có thể đưa thế hệ ấy đi chệch cả hàng dặm sau này.
C. Người lớn nghỉ việc để đưa trẻ con đến trường, đường phố được dọn quang đãng và trang trí tươi vui.
D. Các quan chức không chỉ ngồi trên hàng ghế danh dự mà nhân dịp này còn xem xét ngôi trường, gặp gỡ với Ban Giám hiệu, thầy, cô giáo và phụ huynh học sinh, để kịp điều chỉnh kịp thời những chính sách về giáo dục
Câu 9
Nội dung của bài Cổng trường mở ra là gì?
A. Kể về buổi khai trường đầu tiên của đứa con
B. Những dòng nhật kí tâm tình, nhỏ nhẹ về tình yêu thương của người mẹ đối với con
C. Vai trò to lớn của trường học đối với con người
D. Đáp án B và C
Câu 10
Thế giới kì diệu mà tác giả nói tới là gì?
A. Thế giới của tri thức, kiến thức
B. Thế giới của tâm hồn, tình cảm, thế giới của tình thầy trò, tình bạn
C. Nhà trường là nơi nâng đỡ về tri thức, tình cảm, tư tưởng đạo lí, tình bạn, tình thầy trò…
D. Tất cả các đáp án trên
Câu 11
Hướng dẫn về nhà:
Soạn bài “Cuộc chia tay của những con búp bê”.
Ôn lại kiến thức bài học, ghi nhớ.
Sưu tầm các bài hát, bài thơ hay về mẹ.