TRÒ CHƠI: Ai nhiều hơn
- Mỗi nhóm 1 thành viên kể tên vật dụng được
sử dụng trong đời sống với tre.

BÀI 13: MỘT SỐ NGUYÊN LIỆU
1. MỘT SỐ NGUYÊN LIỆU THÔNG DỤNG
2. MỘT SỐ TÍNH CHẤT VÀ ỨNG DỤNG CỦA
NGUYÊN LIỆU
3. SỬ DỤNG NGUYÊN LIỆU AN TOÀN, HIỆU
QUẢ VÀ
VÀ ĐẢM
ĐẢMBẢO
BẢOSỰ
SỰ
PHÁT
TRIỂN
BỀN
PHÁT
TRIỂN
BỀN
VỮNG

Bài 13.MỘT SỐ NGUYÊN LIỆU.
1. Một số nguyên liệu
thông dụng
1) Em hãy quan sát hình và cho
biết các nguyên liệu trong hình
tương ứng với các nguyên liệu
nào sau đây: cát, quặng bauxite,
đá vôi, tre.

Đá vôia

Cátc

Quặng bauxite b

Tred

2) Ta có thể tạo nên vật liệu và sản phẩm nào từ các nguyên
liệu trong bảng sau:

Nguyên liệu
Đá vôi
Cát
Quặng bauxite
Tre

Vật liệu
Đá vôi
Cát

Sản phẩm
Quét tường nhà
Xây nhà

Nhôm

Thau, nồi,..

Tre

Bàn ghế, rổ,..

Vậy nguyên liệu là
gì?
Nguyên liệu là vật liệu tự nhiên (vật liệu
thô) chưa qua xử lí và cần được chuyển
hóa để tạo ra sản phẩm

2. Một số tính chất và ứng dụng của
nguyên liệu

Tìm hiểu một số nguyên liệu sử dụng trong đời sống và trong công nghiệp, em
hãy hoàn thành thông tin theo mẫu bảng sau:

6

Nguyên liệu
Đặc điểm
Trạng thái

Đá vôi
Rắn

- Cứng
- Tạo thành vôi
Tính chất cơ khi bị phân hủy
bản
- Ăn mòn, tạo
thành thạch nhũ
trong hang động

Ứng dụng

- XS vật liệu
xây dựng: Vôi,
xi măng

Quặng

Cát

Rắn

Rắn

- Cứng
- Dẫn nhiệt
- Bị ăn mòn
- Điều chế
kim loại, XS
phân bón

- Dạng hạt,
cứng
- Tạo với xi
măng tạo
thành hỗn
hợp kết dính
- XS thủy
tinh, bê tông

Nước biển
Lỏng
- Khi làm
bay hơi
nước sẽ thu
được muối
ăn
- XS muối
ăn, xút,..

2. Một số tính chất và ứng dụng của nguyên
liệu
? Qua bảng trên, em có nhận xét gì về tính chất và
ứng dụng của nguyên liệu?

Các nguyên liệu khác nhau có tính chất khác nhau
như: tính cứng, dẫn điện, dẫn nhiệt, khả năng bay hơi,
cháy, hòa tan, phân hủy, ăn mòn,.. Dựa vào tính chất của
nguyên liệu mà ta sử dụng chúng vào những mục đích
khác nhau.

3. Sử dụng nguyên liệu an toàn, hiệu quả và bảo
đảm sự phát triển bền vững
a) Khai thác nguyên liệu khoáng
sản
1. Quan sát hình, em hãy cho biết việc
khai thác các nguyên liệu khoáng sản tự
phát có đảm bảo an toàn không? Giải
thích.
2. Theo em, sử dụng nguyên liệu như thế
nào để đảm bảo an toàn, hiệu quả?
3. Vì sao phải sử dụng nguyên liệu an
toàn, hiệu quả và bảo đảm sự phát triển
bền vững?

7

1. Việc khai thác các nguyên liệu khoáng sản tự phát có đảm bảo an
toàn không? Giải thích.
- Việc khai thác các nguyên liệu khoáng sản tự phát không đảm bảo an toàn
do thiếu hạ tầng kĩ thuật phù hợp để phục vụ khai thác.

2. Sử dụng nguyên liệu như thế nào để đảm bảo an toàn, hiệu quả?

- Nguyên liệu phải được sử dụng tối đa theo quy trình khép kín để tận dụng các
phụ phẩm và phế thải.

3. Tại sao phải sử dụng nguyên liệu an toàn, hiệu quả và bảo đảm sự
phát triển bền vững?
- Nguyên liệu sản xuất không phải là nguồn tài nguyên vô hạn. Do đó, cần sử
dụng chúng một cách hiệu quả, tiết kiệm, an toàn và hài hoà về lợi ích kinh tế,
xã hội, môi trường.

3. Sử dụng nguyên liệu an toàn, hiệu quả và
bảo đảm sự phát triển bền vững

Nguyên liệu khoáng sản là tài sản của quốc gia. Mọi
cá nhân, tổ chức khai thác phải được cấp phép theo
luật khoáng sản.

b) Sử dụng nguyên
liệu
1. Em hãy nêu một số biện pháp sử dụng nguyên liệu an toàn, hiệu quả và
bảo đảm sự phát triển bền vững.

Sử dụng theo chuỗi cung ứng mô hình 3R: Giảm thiểu
(Reduce); Tái sử dụng (Re­use); Tái chế (Recycle).

8

2. Em có thể làm được những sản phẩm nào khi sử dụng
chất thải sinh hoạt làm nguyên liệu?

3. Sử dụng nguyên liệu an toàn, hiệu quả và bảo đảm sự
phát triển bền vững
Nguyên liệu khoáng sản là tài sản của quốc gia. Mọi cá nhân, tổ
chức khai thác phải được cấp phép theo Luật Khoáng sản.

- Cần sử dụng nguyên liệu một cách hiệu quả, tiết kiệm, an toàn
và hài hòa.

CỦNG CỐ
Câu 1. Vật thể nào sau đây được xem là nguyên liệu?
A. Gạch xây dựng.

B. Đất sét.

C. Xi măng.

D. Ngói.

Câu 2. Nhà máy sản xuất rượu vang dùng quả nho để
lên men. Vậy nho là:
A. Vật liệu.

B. Nhiên liệu.

C. Nguyên liệu.

D. Khoáng sản.

CỦNG CỐ
Câu 3. Khi dùng gỗ để sản xuất giấy, người ta gọi gỗ là
A. Vật liệu.
C. Nguyên liệu.

B. Nhiên liệu.
D. Phế liệu.

Câu 4. Loại nguyên liệu nào sau đây hầu như không
thể tái sinh?
A. Gỗ.
C. Dầu thô.

B. Bông.
D. Nông sãn.

CỦNG CỐ
Câu 1. Tại sao nói nguyên liệu không phải là nguồn tài
nguyên vô hạn?
Câu 2. Tại sao nhà máy xi măng thường xây dựng ở những
địa phương có núi đá vôi?
Câu 3. Em hãy kể tên một số đồ vật trong gia đình và cho
biết chúng được tạo ra từ những nguyên liệu nào?

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

- Xem lại bài giảng và ghi bài (hoặc in) file nội dung
cần nhớ.
-Đọc trước bài “Một số lương thực – thực phẩm”.

CHÚC CÁC EM LUÔN VUI KHỎE
TIẾP TỤC NUÔI DƯỠNG
NIỀM ĐAM MÊ HỌC TẬP TỐT NHÉ!

22