TIẾT 47, 48:
KHAI THÁC ĐÁ VÔI - CÔNG
NGHIỆP SILICATE

Núi đá vôi Kiên Giang

Câu 1: Ở Việt Nam, đá vôi được khai thác chủ yếu từ
nguồn tự nhiên nào?
Ở Việt Nam, đá vôi được khai thác chủ
yếu từ các dãy núi đá vôi.
Câu 2: Thành phần chính của đá vôi là gì? Hãy cho
biết trạng thái tồn tại và tính tan của đá vôi?

• Thành phần chính: CaCO3.
• Là chất rắn màu trắng, không tan trong
nước.

1. Nguồn đá vôi và ứng dụng từ đá vôi
a.Nguồn đá vôi và thành phần chính của
đá vôi trong tự nhiên
Đá vôi là loại đá trầm tích được tìm thấy và
khai thác ở các vùng mỏ hoặc núi đá vôi, với
thành phần chính là hợp chất calcium carbonate
(CaCO3).

Câu 3: Các sản phẩm chính của đá vôi là gì?
Chúng có những ứng dụng nào?
• Đá vôi nghiền: dùng làm chất độn cao su trong sản
xuất lốp xe, chất độn trong sản xuất chất dẻo,…; dùng
trong công nghiệp thủy tinh, xi măng,…

• Calcium oxide: nguyên liệu sản xuất thủy tinh, chất
tạo xỉ trong luyện kim, xử lí nước thải, khử chua cho
đất, khử trùng.

Câu 4: Viết phương trình hóa học của phản ứng nhiệt
phân đá vôi và phản ứng vôi sống tác dụng với nước.

Phản ứng nhiệt phân đá vôi:
CaCO3 CaO + CO2
Phản ứng vôi sống tác dụng với nước:
CaO + H2O Ca(OH)2

b.Các ứng dụng từ đá vôi
Đá vôi là nguyên – vật liệu quan trọng phục vụ cho
đời sống và sản xuất: xi măng, thủy tinh, khử chua
đất trồng, xử lí nước thải nuôi trồng thủy sản...

Trong tự nhiên: silicon chỉ tồn tại dưới dạng hợp chất, chủ yếu
là SiO2 trong thạch anh, các loại cát,…
Ứng dụng của:
Hợp chất

làm nguyên liệu
cho công nghiệp
silicate, sản xuất
gốm, sứ, thủy
tinh, xi măng,…

Silicon tinh khiết

Thạch anh

chế tạo vi mạch
điện tử, thiết bị
quang điện, cảm
biến, pin Mặt
Trời,…

dùng trong máy
phát siêu âm,
dụng cụ quang
học, thủy tinh
chịu nhiệt, sợi
cáp quang,…

2. Một số ứng dụng quan trọng của silicon và
hợp chất của silicon
a. Ứng dụng quan trọng của silicon

Silicon được khai thác và sử dụng làm các tấm pin
mặt trời, chế tạo hợp kim, chất bán dẫn

2. Một số ứng dụng quan trọng của silicon và
hợp chất của silicon
a. Ứng dụng quan trọng của silicon
Silicon được khai thác và sử dụng làm các tấm pin
mặt trời, chế tạo hợp kim, chất bán dẫn

b.Ứng dụng quan trọng của hợp chất silicon
Hợp chất:

Silicon tinh khiết:

Thạch anh:

sản xuất gốm, sứ

pin mặt trời

thủy tinh chịu nhiệt

sản xuất xi măng

b.Ứng dụng quan trọng của hợp chất silicon
Các hợp chất của silicon là một trong những chất
có nhiều ứng dụng trong các lĩnh vực khác nhau
như sản xuất xi măng, đồ gốm, thủy tinh, gạch,
ngói

Luyện tập / 139 Hãy liệt kê một số sản phẩm đố
gốm trong gia đình em và cho biết lợi ích của việc
dùng đồ gốm.

Gốm, sứ

Gạch, men

Mỹ phẩm

Luyện tập (SGK trang 139)
- Một số sản phẩm đồ gốm trong gia đình em như
ấm chén, bát, lọ hoa, cốc, …
- Lợi ích của việc dùng đồ gốm là: đẹp, sang
trọng, …

3. Ngành công nghiệp silicate
Ngành công nghiệp silicate gồm những ngành sản xuất
nào? Kể tên một số nơi sản xuất chính ở Việt Nam.

Các ngành công nghiệp
silicate

Sản xuất đồ

Sản xuất

Sản xuất xi

gốm, sứ

thủy tinh

măng

3. Ngành công nghiệp silicate
a) Sản xuất đồ gốm, sứ
- Nguyên liệu chính: đất sét, nước, cát trắng,...
- Các công đoạn chính:
+ Nghiền, trộn nguyên liệu thành khối dẻo.
+ Tạo hình và phơi khô.
- Nung trong lò ở nhiệt độ cao và thời gian thích hợp.
- Nếu là sản xuất đồ sứ thì sau khi nung lần 1 sẽ tráng men
trang trí và nung tiếp lần 2.

b) Sản xuất thuỷ
- Nguyêntinh:
liệu chính: cát trắng, đá vôi, soda,...
- Các công đoạn chính:
+ Trộn nguyên liệu theo tỉ lệ thích hợp.
+ Nung hỗn hợp trong lò ở nhiệt độ cao thành thuỷ tinh
dạng nhão.
+ Để nguội từ từ được thuỷ tinh dẻo.
+ Ép thuỷ tinh dẻo thành sản phẩm.

b) Sản xuất thuỷ
tinh:
- Các phản ứng xảy ra.
CaCO3 CaO + CO2
CaO + SiO2 CaSiO3
Na2CO3 + SiO2 Na2SiO3 + CO2

c) Sản xuất xi
măng:
- Nguyên liệu chính: đá vôi, đất sét, quặng sắt, thạch cao,...
- Các công đoạn chính:
+ Nghiền nhỏ đá vôi, trộn với đất sét và một ít quặng sắt
+ Nung hỗn hợp trong lò quay, hoặc lò đứng ở nhiệt độ cao,
thu được clinker.
+ Nghiền clinker với thạch cao và một số chất phụ gia
khác thành bột mịn để thu được xi măng.

Vận dụng / 140 : Hãy tìm hiểu và giới thiệu
cho các bạn biết các nhà máy, cơ sở sản xuất ở
Việt Nam về:
a) đồ gốm; b) xi măng; c) thuỷ tinh.

a) Đồ gốm
Các làng gốm nổi tiếng như:
- Làng gốm Bát Tràng
          Làng gốm Bát Tràng tồn tại đến nay đã hơn nửa thế kỷ, là nơi cung cấp
một lượng lớn các món đồ thủ công mỹ nghệ cho cả đất nước. Làng gốm Bát
Tràng thuộc xã Bát Tràng, huyện Gia Lâm, Hà Nội.
- Làng gốm Biên Hòa – Đồng Nai
- Làng gốm Lái Thiêu – Bình Dương; Làng gốm Chu Đậu; Làng gốm Phù
Lãng; Làng gốm Thổ Hà; Làng gốm Phước Tích; Làng gốm Thanh Hà; Làng
gốm Bàu Trúc; Làng gốm Cây Mai

b) xi măng
Một số nhà máy sản xuất xi măng lớn ở Việt Nam như:
- Tập đoàn xi măng The Vissai
- Tập đoàn Xây dựng và vật liệu xây dựng Việt Nam (Vicem)
- Công ty TNHH Duyên Hà
- Tập đoàn Thành Thắng
- Công ty xi măng Chinfon
- Công ty Cổ phần xi măng Vicem Bút Sơn
- Công ty Cổ phần xi măng Hoàng Long
- Công ty Cổ phần xi măng Hoàng Thạch

c) thủy tinh
Một số cơ sở, nhà máy sản xuất thủy tinh
- Công Ty TNHH Sản Xuất Thương Mại Dịch Vụ Xuất Nhập Khẩu
Trường Vinh - Sản Xuất Chai Lọ Thủy Tinh
- Thủy Tinh Thanh Xuân - Công Ty TNHH Thanh Xuân
- Công Ty TNHH Phúc Minh THP
- Thủy Tinh Đăng Lê - Công Ty TNHH Thủy Tinh Đăng Lê
- Công Ty Cổ Phần Sản Xuất Nắp Nút Việt Nam (VINACAP)

VẬN DỤNG

Cho biết mưa acid gây tác hại
như thế nào cho các công trình
xây dựng và giải thích tại sao?

VẬN DỤNG
Trong công trình xây dựng thường có CaCO3, sắt
thép. Các chất này phản ứng được với acid trong
nước mưa.
Vậy mưa acid gây bào mòn, huỷ hoại các công
trình xây dựng.