GIÁO DỤC CÔNG DÂN 9

Bài 7:

Thích ứng
với thay đổi
Giáo viên: Đào Văn Hoàng Giang

Mục tiêu bài học
01

02

Nêu được các biện pháp để thích

Nhận biết được ý nghĩa của việc thích ứng

ứng với thay đổi trong cuộc

trước những thay đổi trong cuộc sống.

sống.

03

Nêu được các biện pháp thích ứng với
thay đổi trong cuộc sống.

04
Thích ứng được với một số thay đổi
(nếu có) trong cuộc sống của bản thân.

Hoạt động 1

MỞ ĐẦU

Em hãy quan sát các hình ảnh sau và cho biết những thay đổi nào đã
xảy ra đối với các nhân vật và hậu quả của những thay đổi đó.

Hoạt động 2

KHÁM PHÁ

Nhiệm vụ 1: Em hãy đọc câu chuyện và các trường hợp trong
SGK tr.38,39 để trả lời câu hỏi.

•

Theo em, có những thay
đổi nào đã xảy ra với các
nhân

vật

trong

câu

chuyện và các trường
hợp trên?
•

Những thay đổi đó đã
ảnh hưởng như thế nào
đến cuộc sống của họ?

Đối với câu chuyện của thầy giáo Nguyễn Ngọc Ký
- Lúc còn nhỏ, bạn Ký bị ốm nặng, làm
cho đôi tay bị liệt, không cử động được.
- Bạn Ký đã cảm thấy rất buồn, bị bạn bè
trêu chọc.
=> Sự thay đổi này là bất ngờ đối với
cả Ký và gia đình, dẫn đến rất nhiều
bất tiện, khó khăn trong cuộc sống.

Nhờ nỗ lực phi thường của bản
thân và sự quan tâm, hỗ trợ của gia
đình, giáo viên mà Nguyễn Ngọc
Ký đã được học hành bài bản, trở
thành thầy giáo và để lại một tấm
gương sáng cho hậu thế.

Đến tuổi đi học, bạn Ký không thể
viết bằng tay mà phải thử nhiều biện
pháp khác nhau cho đến khi tập
được thói quen viết bằng chân.

Đối với trường hợp 1
• Mẹ bạn K không may bị tai nạn lao động phải nằm
viện tháng.
• Khi đó, bố bạn K phải nghỉ việc để vào bệnh viện
chăm sóc cho mẹ. Bạn K thì phải thay bố mẹ để
quán xuyến công việc của gia đình.
• Nếu không có khả năng thích ứng, việc học tập và
cuộc sống của bạn K sẽ gặp rất nhiều khó khăn.

Đối với trường hợp 2
• Bố của bạn C làm ăn bị phá sản, phải bán nhà, dẫn đến cuộc sống
gặp rất nhiều khó khăn, các thành viên đều lo lắng.
• Đây là một sự thay đổi bất ngờ, không được chuẩn bị tâm thế từ
trước nên các thành viên trong gia đình bạn C, nhất là hai mẹ con bạn
ấy rất lo lắng.
• Thực tế này đòi hỏi các thành viên trong gia đình phải cùng nhau cố
gắng để vươn lên thì mới có thể từng bước ổn định kinh tế, đảm bảo
cuộc sống cho gia đình.

Nhiệm vụ 2: Em hãy đọc nội dung trong SGK tr.40 và trả lời câu hỏi

• Anh B đã làm gì để thích ứng với
sự thay đổi của bản thân?
• Để thích ứng với sự thay đổi, cần
rèn luyện những kĩ năng nào?

Nhiệm vụ 2: Em hãy đọc nội dung trong SGK tr.40 và trả lời câu hỏi
• Anh B đã làm gì để thích ứng
với sự thay đổi của bản thân?

=> Chấp nhận và đối
diện với sự thay đổi
của bản thân; giữ được
sự bình tĩnh khi tai nạn
xảy ra; chủ động tìm
cách giải quyết vấn đề
theo hướng tích cực.

Thích ứng với thay đổi giúp con
người có được sự chủ động trước
những khó khăn, biến cố không
lường trước. Để tiếp tục phấn đấu
đi đến hạnh phúc và thành công.
quản lí cảm xúc

Để thích ứng với thay
đổi, cần rèn luyện
những kĩ năng:

giải quyết vấn đề
tư duy tích cực
tư duy sáng tạo

Thích ứng với thay đổi trong cuộc sống.

Nhiệm vụ 3: Em hãy quan sát các hình ảnh sau để tư vấn cách thích ứng với thay
đổi phù hợp cho các nhân vật.

• Bạn ấy nên dành nhiều thời
gian hơn ở bên cạnh và chăm
sóc cho ông.
• Giả sử, ông không qua khỏi thì
vẫn còn những người thân, bạn
bè bên cạnh bạn ấy.
• Điều quan trọng là bạn nữ cần
học tốt, sống tốt để ông nội
luôn cảm thấy vui lòng.

•

Cần phải dũng cảm nhận lỗi và
thông tin cho bố mẹ biết để có
được những giải pháp hỗ trợ.
• Có thể, việc mua máy vi tính sẽ
bị hoãn lại nhưng bạn nam cần
cố gắng học tập thật tốt để bố
mẹ cảm thấy yên tâm.
• Đến khi mua được máy vi tính
rồi, bạn nam cần chịu khó học
hỏi để sử dụng vào mục đích
phù hợp.

Hoạt động 3

LUYỆN TẬP

Nhiệm vụ 1: Em đồng tình hay không đồng tình với cách thích ứng với sự
thay đổi nào dưới đây? Vì sao?

a. Bạn M luôn

b. Bạn A thích đọc

nhờ đến sự giúp

sách về các danh

đỡ

người

nhân để tìm hiểu và

khác khi bố hoặc

học hỏi từ họ, nhất

mẹ bị ốm nặng.

là cách họ đối diện

của

với thất bại.

c. Bạn Y hay suy

d. Bạn B luôn

nghĩ theo hướng

tự

tiêu cực khi đối

quyết mọi vấn

diện

đề xảy ra trong

khăn.

với

khó

mình

cuộc sống.

giải

Nhiệm vụ 1: Em đồng tình hay không đồng tình với cách thích ứng với sự thay đổi nào dưới
đây? Vì sao?

a. Không hoàn toàn
a. Bạn
M luôn
phù
hợp.
Bởi nhờ
vì,
bản
thân
M
đến sự
giúpbạn
đỡ của
phải nỗ lực trước
người
khi sự
bố
rồi
mớikhác
nhờ đến
giúp
hoặc đỡmẹcủabịngười
ốm
khác sau.
nặng.

b. Phù
vì việc
b.
Bạn hợp
A thích
đọc
sách
về bạn
các ấydanh
làm của
có

c.Không
c. Bạn Yphù
hay hợp.
suy
Bởi
khi suy
nghĩ
nghĩvì, theo
hướng

học hỏi từ họ, nhất

tiêu
khó đối
tìm
tiêu cực
cựcsẽ khi
ra
được
giảikhăn.
pháp
diện
với khó

là cách họ đối diện

để giải quyết vấn

với thất bại.

đề.

nhân
tìm hiểu
và
thể đểhọc
được

nhiều điều hay,
giá trị từ các danh
nhân.

d.Không phải lúc nào
d. Bạn
luônBởi
tự vì,
cũng
phùBhợp.
khi có vấn đề xảy ra, bản
mình giải quyết
thân chúng ta phải nỗ lực
trước,
nhưng
nếu ranhư
mọi vấn
đề xảy
tình huống quá phức tạp,
trong
sống.
sau
khicuộc
cố gắng
mà vẫn
chưa tìm ra giải pháp
phù hợp thì nên hỏi ý
kiến và đề nghị sự trợ
giúp từ người khác.

Nhiệm vụ 2: Em hãy quan sát hình ảnh dưới đây để xây dựng
bài thuyết trình về sự thích ứng và ý nghĩa của việc thích ứng
với sự thay đổi trong cuộc sống.

Nhiệm vụ 3: Em hãy đọc các tình huống trong SGK tr.42 và đề xuất cách
thích ứng với sự thay đổi một cách phù hợp, hiệu quả.
Tình huống 1.
Ngày cuối tuần, bạn N sang nhà bạn C

Tình huống 2.

chơi. Trong lúc cả hai đang chơi cờ vua

Sau lần bị bỏng nước sôi, một

thì có tiếng gọi thất thanh từ một người

phần ba khuôn mặt của bạn B

hàng xóm: “N đâu, về mau, nhà cháu

bị sẹo. Bạn B rất buồn, tự ti, bế

cháy hết rồi kìa”. Vừa nghe xong, bạn N

tắc và luôn tìm cách tránh mặt

hốt hoảng, bật khóc tức tưởi và luống

mọi người.

cuống không biết phải làm gì.

Tình huống 1
• Bạn N cần giữ sự bình tĩnh nhất có thể khi nghe tin nhà của
mình bị cháy. Sau đó, bạn N có thể rủ bạn C cùng chạy về
nhà để xem tình hình như thế nào.
• Nếu nhà cháy, có thể gọi cho cảnh sát phòng cháy, chữa cháy
theo số tổng đài 114 và tham gia cùng với người lớn để dập
đám cháy phù hợp với khả năng, sức khoẻ của mình.
• Sau khi đám cháy được dập tắt, bạn N nên cùng với gia đình
dọn dẹp và tính toán kế hoạch cho cuộc sống gia đình sắp tới.

Tình huống 2
• Bạn B cần phải đối diện với sự thật là mình bị bỏng và để lại
vết sẹo trên khuôn mặt.
• Bạn B có thể tìm một người bạn thân hoặc ai đó hiểu mình để
dễ tâm sự hơn.
• Với sự tiến bộ của y học và thẩm mĩ như hiện nay thì việc
hồi phục khuôn mặt của bạn B là có tính khả thi cao.
• Hơn nữa, nếu chỉ bị sẹo trên mặt thì bạn B vẫn có thể đi học
và cố gắng học tốt để phát triển bản thân.

Hoạt động 4

VẬN DỤNG

Nhiệm vụ
Em hãy sưu tầm một câu chuyện hoặc một trường hợp
chưa thích ứng với sự thay đổi để xây dựng kịch bản và
đề xuất cách giải quyết.

Tạm biệt và hẹn gặp lại các em
ở bài học tiếp theo.