CHƯƠNG III : KĨ THUẬT ĐIỆN

BÀI 8: AN TOÀN
ĐIỆN

Em nên làm gì để
phát hiện và khắc
phục các trường
hợp gây nguy hiểm
về điện tương tự
như hình 8.1?

Hình 8.1. Dây nguồn bị hỏng vỏ cách điện

Hình 8.1. Dây nguồn bị hỏng vỏ cách điện

- Thường xuyên kiểm tra
các đồ dùng điện, thiết bị
điện trong gia đình.
- Khi phát hiện các trường
hợp gây nguy hiểm về điện
thì khắc phục kịp thời: dây
nguồn hỏng vỏ cách điện
thì thay dây mới, thiết bị
không đảm bảo thì thay
mới.

1. MỘT SỐ NGUYÊN NHÂN GÂY TAI NẠN ĐIỆN :

Quan sát Hình 8.2
và nêu những
nguyên nhân gây
tai nạn điện

1. MỘT SỐ NGUYÊN NHÂN GÂY TAI NẠN ĐIỆN :
a) Tiếp xúc trực tiếp với vật mang điện:
Dùng vật dẫn điện chạm vào ổ điện.
b) Tiếp xúc gián tiếp với máy móc, thiết
bị điện bị nhiễm điện: Sử dụng thiết bị
điện đang bị rò điện.
c) Tiếp xúc gián tiếp với máy móc, thiết
bị điện bị nhiễm điện: Tiếp xúc với khu
vực có dân dẫn có điện bị đứt rơi xuống
đất.
d) Vi phạm khoảng cách an toàn với
lưới điện cao áp và trạm biến áp.

1. MỘT SỐ NGUYÊN NHÂN GÂY TAI NẠN ĐIỆN :

Sửa chữa điện
khi chưa ngắt
nguồn điện.

Dùng vật dẫn điện
chạm vào ổ điện.

Do tiếp xúc trực tiếp
với vật mang điện

Kiểm tra các thiết bị
điện nhưng không
dùng dụng cụ hỗ trợ,
bảo vệ.

Chạm vào dây dẫn
điện trần hoặc dây dẫn
điện hở.

1. MỘT SỐ NGUYÊN NHÂN GÂY TAI NẠN ĐIỆN :

Sử dụng thiết
bị điện đang
bị rò điện.

Do tiếp xúc gián tiếp
với máy móc, thiết
bị điện bị nhiễm
điện.

Tiếp xúc với khu
vực có dân dẫy có
điện bị đứt rơi
xuống đất.

1. MỘT SỐ NGUYÊN NHÂN GÂY TAI NẠN ĐIỆN :

Vi phạm khoảng cách an toàn với
lưới điện cao áp và trạm biến áp.

1. MỘT SỐ NGUYÊN NHÂN GÂY TAI NẠN ĐIỆN :

Những nguyên nhân chính gây tai nạn điện bao gồm :
- Tiếp xúc trực tiếp với vật mang điện.
- Tiếp xúc gián tiếp với vật nhiễm điện.
- Vi phạm an toàn lưới điện cao thế.

2. BIỆN PHÁP AN TOÀN ĐIỆN :

Các biện pháp đảm bảo an toàn điện và
mục đích: Quan sát Hình 8.3,
- Sử dụng mô
dụngtả cụ
vỏ pháp
cách điện để
cáccó
biện
trách bị điện giật.
đảm bảo an toàn
- Kiểm trađiện
nguồn
điệnmục
để phát
và nêu
đích hiện và
khắc phục kịp
hưhiện
hỏng.
khithời
thực
những
- Sử dụng thiếtbiện
bị chống
giật để tránh bị
pháp này.
điện giật.
- Kiểm tra, bọc kín chỗ cách điện bị hỏng
trên vỏ dây dẫn tránh điện giật.

2. BIỆN PHÁP AN TOÀN ĐIỆN :
Để đảm bảo an toàn khi sử dụng các thiết bị
điện như nồi cơm điện, bàn là, … em cần:
Để đảm
anan
toàn
- Lựa chọn
thiết bảo
bị điện
toàn và sử dụng
khi sử
dụng
theo đúng
hướng
dẫncác
củathiết
nhà sản xuất.
bị điện
- Thường
xuyênnhư
kiểmnồi
tracơm
để phát hiện và
điện,
là…em
khắc phục
kịp bàn
thời hư
hỏng.
- Chỉ sử cần
dụngphải
dây dẫn
vỏ cách điện làm
làmcógì?
dây cấp nguồn.
- Sử dụng thiết bị chống giật

2. BIỆN PHÁP AN TOÀN ĐIỆN:

Khi sử dụng điện cần phải tuân thủ các
nguyên tắc

- Lựa chọn những thiết bị an toàn và sử dụng đúng hướng dẫn của nhà sản xuất.
- Thường xuyên kiểm tra các thiết bị diện, dây cáp nguồn để phát hiện và khắc
phục kịp thời những hư hỏng.
- Chỉ sử dụng dây dẫn có vỏ cách điện làm dây dẫn nguồn.
- Sử dụng thiết bị chống giật cho hệ thống điện gia đình, cơ quan, xí nghiệp.
- Tuân thủ khoảng cách an toàn đối với lưới điện cao áp và trạm biến áp.

2. BIỆN PHÁP AN TOÀN ĐIỆN:

Khi sửa chữa điện cần phải tuân thủ các
nguyên tắc

- Ngắt nguồn điện và treo biển thông báo trước khi lắp đặt,
sửa chữa.
- Sử dụng đúng cách các dụng cụ bảo vệ an toàn điện.

2. BIỆN PHÁP AN TOÀN ĐIỆN:

Các biện pháp bảo vệ an toàn điện bao gồm :
- Ngắt nguồn điện khi sửa chữa đồ dung thiết bị điện.
- Thường xuyên kiểm tra để phát hiện và sửa chữa kịp thời những
tình huống gây mất an toàn điện.
- Sử dụng các dụng cụ bảo vệ an toàn điện.

2. BIỆN PHÁP AN TOÀN ĐIỆN:

3. DỤNG CỤ BẢO VỆ AN TOÀN ĐIỆN :

3.1. Dụng cụ bảo vệ an toàn điện:

Hình
a

b
c

d

Tên gọi

Công dụng

Dụng cụ có Các dụng cụ có chuôi cách điện
chuôi cách để tránh tiếp xúc trực tiếp với vật
điện (tua mang điện khi sử dụng
Quan sát Hình 8.5, cho
vít, kìm)

biết tên gọi, công dụng
Bút thử
tra các
ổ cắm,
của Kiểm
mỗi loại
dụng
cụdụng cụ,
điện
thiết bị điện có điện hay không
và trang
phục bảo vệ
Giày/Ủng Giúp
bảo vệ
chân không chạm
an toàn
điện.

cách điện vào vùng bị nhiễm điện khi làm
việc trong môi trường có nguy cơ
bị dò điện
Găng tay Thường có chất liệu cao su hoặc
cách điện vải cách điện để đảm bảo vừa
cách điện vừa dễ dàng thao tác

3. DỤNG CỤ BẢO VỆ AN TOÀN ĐIỆN :

3.1. Dụng cụ bảo vệ an toàn điện:
CÁC LOẠI KÌM ĐIỆN THƯỜNG DÙNG

Tay cầm
làm bằng
vật liệu
cách điện

Kìm cắt

Kìm kẹp

Kìm tuốt dây

3. DỤNG CỤ BẢO VỆ AN TOÀN ĐIỆN :

3.1. Dụng cụ bảo vệ an toàn điện:

Tua vít
dẹp
Tay cầm
làm bằng
vật liệu
cách điện

3. DỤNG CỤ BẢO VỆ AN TOÀN ĐIỆN :

3.1. Dụng cụ bảo vệ an toàn điện:
- Dụng cụ có chuôi cách điện (tua vít, kìm): Các dụng cụ có chuôi cách điện
để tránh tiếp xúc trực tiếp với vật mang điện khi sử dụng
- Bút thử điện: Kiểm tra các ổ cắm, dụng cụ, thiết bị điện có điện hay không.
- Giày/Ủng cách điện: Giúp bảo vệ chân không chạm vào vùng bị nhiễm điện
khi làm việc trong môi trường có nguy cơ bị dò điện.
- Găng tay cách điện: Thường có chất liệu cao su hoặc vải cách điện để đảm
bảo vừa cách điện vừa dễ dàng thao tác.

3. DỤNG CỤ BẢO VỆ AN TOÀN ĐIỆN :

3.1. Dụng cụ bảo vệ an toàn điện:

3. DỤNG CỤ BẢO VỆ AN TOÀN ĐIỆN :

3.2. Sử dụng bút thử điện :

Quan sát hình 8.6
nêu cấu tạo và
nguyên lý hoạt
động của bút thử
điện

3. DỤNG CỤ BẢO VỆ AN TOÀN ĐIỆN :

3.2. Sử dụng bút thử điện :

Quan sát hình 8.7
trình bày cách sử
dụng bút thử điện

Hình 8.7. Cách sử dụng bút thử điện

3. DỤNG CỤ BẢO VỆ AN TOÀN ĐIỆN :

3.2. Sử dụng bút thử điện :

Trong bút thử điện có điện
Vìdòng
sao dòng
trở, khi
điện điện
qua bút thử
qua
thử không
đến cơ
thểbút
người
sẽ rất nhỏ
gâylàm
nguy
hiểm
chođền
(chỉ đủ
sáng
bóng
người
dụng?
bút thử)
nên sử
không
gây nguy
hiểm cho người.

3. DỤNG CỤ BẢO VỆ AN TOÀN ĐIỆN :

3.2. Sử dụng bút thử điện :
a. Cấu tạo bút thử điện:
- Gồm: Đầu bút thử điện,thử điện vào điện trở, thân bút, kẹp kim loại, nắp
bút, lò xo, đèn báo.
b. Nguyên lý làm việc:
- Khi chạm tay vào kẹp kim loại và đầu bút lên vật mang điện, dòng điện từ
vật mang điện đi qua điện trở, qua bóng đèn và qua cơ thể người để hình thành
mạch kín, làm cho bóng đèn sáng lên.
- Dòng điện khi bóng đèn rất nhỏ chỉ đủ để làm sáng bóng đèn.

3. DỤNG CỤ BẢO VỆ AN TOÀN ĐIỆN :

3.2. Sử dụng bút thử điện :
c. Sử dụng bút thử điện:
- Đặt đầu bút vào vị trí cần kiểm tra nguồn điện.
- Ấn nhẹ ngón tay cái vào kẹp kim loại ở đầu còn lại của bút.
- Quan sát đèn báo, nếu đèn phát sáng thì tại vị trí kiểm tra có điện.

3. DỤNG CỤ BẢO VỆ AN TOÀN ĐIỆN :

3.2. Sử dụng bút thử điện:

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT :

Khi có người bị tai
nạn điện giật, cần
thực hiện các
bước nào?

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT :

4. Đưa nạn nhân đến trạm y tế gần
nhất hoặc gọi điện cho nhân viên y
tế.

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT :

Nguồn điện được tắt càng sớm thì
Vì sao
cần ngắt
mức độ tổn
thương
cho ngay
nạn nhân
nguồn điện khi có
càng thấp, nếu nguồn điện không
người bị tai nạn điện
được tắt sớm, nạn nhân bị điện giật
giật
lâu dễ dẫn đến mức độ tổn thương
càng nặng, thậm chí tử vong

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT :

4.1 . Các bước cần làm khi có người bị tai nạn điện giật :
- Bước 1. Ngắt ngay nguồn điện ở nơi gần nhất bằng cách ngắt cầu dao
hoặc rút phích cắm điện.
- Bước 2. Dùng vật cách điện tách nạn nhân ra khỏi nguồn điện hoặc nguồn
gây ra tai nạn điện.
- Bước 3. Đưa nạn nhân đến nơi thoáng khí, rộng rãi, thuận tiện để kiểm tra
hô hấp và thực hiện sơ cứu.
- Bước 4. Đưa nạn nhân đến trạm y tế gần nhất hoặc gọi điện cho nhân viên
y tế.
 

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT

4.1 . Các bước cần làm khi có người bị tai nạn điện giật :

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT

4.2. Thực hành sơ cứu người bị tai nạn điện giật :

Nêu yêu cầu cần thực
hiện khi sơ cứu người
bị tai nạn điện giật

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT

4.2. Thực hành sơ cứu người bị tai nạn điện giật :

Kể tên các dụng cụ, vật
liệu để sơ cứu người bị
tai nạn điện giật

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT

4.2. Thực hành sơ cứu người bị tai nạn điện giật :

a.Yêu cầu thực hiện :
- Đặt nạn nhân nằm ngửa trên mặt phẳng.
- Thực hiện hô hấp nhân tạo và ép tim ngoài lồng ngực theo đúng
số lần thao tác mỗi phút.
- Đảm bảo an toàn trong quá trình thực hành.
b. Dụng cụ, vật liệu :
- Khăn lau sạch
- Khăn lót sàn cho nạn nhân.
- Đồng hồ bấm giờ

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT

4.2. Thực hành sơ cứu người bị tai nạn điện giật :

c. Quy trình sơ cứu người bị tai nạn điện giật:

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT

4.2. Thực hành sơ cứu người bị tai nạn điện giật :

c. Quy trình sơ cứu người bị tai nạn điện giật:

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT

4.2. Thực hành sơ cứu người bị tai nạn điện giật :

c. Quy trình sơ cứu người bị tai nạn điện giật:
* Quy trình sơ cứu người bằng phương pháp hô hấp
nhân tạo:
- Bước 1: nâng cằm nạn nhân lên.
- Bước 2: thổi mạnh hơi vào lồng ngực.
- Bước 3: lặp đi lặp lại 20 – 30 lần/phút
* Quy trình sơ cứu người bằng phương pháp ép tim ngoài ngực:
- Bước 1: đặt chồng 2 bàn tay vùng giữa ngực.
- Bước 2: ấn mạnh tay xuống ngực rồi thả ra.
- Bước 3: lặp đi lặp lại 100 lần/phút

4. SƠ CỨU NGƯỜI BỊ ĐIỆN GIẬT

4.2. Thực hành sơ cứu người bị tai nạn điện giật :

d. Đánh giá kết quả thực hành :
- Thực hiện đúng quy trình sơ cứu người bị tai nạn điện
- Thực hiện đúng tao tác trong mỗi bước
- Thực hiện đủ số lần thao tác trong mỗi phút.

LUYỆN TẬP
Câu hỏi 1 : Em hãy dùng bút thử điện kiểm tra nguồn điện tại các ổ cắm
điện và các đồ dùng thiết bị điện trong phòng học.
HS tự tiến hành thực hiện với cách làm như sau:
- Đặt đầu bút thử điện vào vị trí cần kiểm tra
nguồn điện.
- Ấn nhẹ ngón tay cái vào kẹp kim loại ở đầu
còn lại của bút (nắp bút).
- Quan sát đèn báo, nêu đèn phát sáng thì tại vị
trí kiểm tra có điện.

LUYỆN TẬP
Câu hỏi 2 : Kìm, tua vít có tay cầm bọc cách điện được sử dụng trong những
trường hợp nào? Tại sao?
Trả. lời: Kìm, tua vít có tay
cầm bọc cách điện được sử
dụng trong những trường
hợp đã ngắt điện, hoặc
dòng điện 1 chiều. Vì với
dòng điện lớn, bọc cách
điện không đảm bảo được
an toàn.

VẬN DỤNG

.

EM HÃY THỰC HIỆN QUY
TRÌNH SƠ CỨU NGƯỜI BỊ
TAI NẠN ĐIỆN VỚI TÌNH
HUỐNG GIẢ ĐỊNH CÓ TAI
NẠN ĐIỆN XẢY RA